Ảnh nguồn: DW.

Hình ảnh thảm họa về toàn bộ đàn gia súc chết do thiếu nước đang được lan truyền khắp thế giới. Ở một số nơi, xác những con lạc đà xếp chồng lên nhau khi mà ngay cả loài vật có sức sống mạnh mẽ nhất thế giới cũng không sinh tồn qua những đợt hạn hán dai dẳng.

“Chúng tôi đang nhìn thấy tín hiệu cảnh báo tương tự như năm 2011 khi hơn 260.000 người chết trong nạn đói ở Somalia”, ông Karl-Otto Zentel, Tổng Thư ký Tổ chức cứu trợ CARE (Đức-Luxemburg) cho biết. Nhân viên cứu trợ cũng đã báo động từ nhiều tháng trước đó, nhưng cộng đồng quốc tế đã thất bại trong hành động kịp thời.

“Chúng ta không thể chờ đợi một lần nữa cho đến khi chứng kiến hình ảnh những đứa trẻ chết dần”, ông nói thêm.

Từ vùng Sừng châu Phi đến Mũi Hảo Vọng, hạn hán tiếp tục ảnh hưởng đến khu vực phía đông châu Phi. Theo Liên Hợp Quốc, ít nhất 12 triệu người ở khu vực này đang lệ thuộc vào cứu trợ nhân đạo. Ở Kenya, Somalia và Ethiopia, hạn hán đặc biệt nghiêm trọng chủ yếu là do các hiện tượng thời tiết El Nino. Nó đã gây ra các hiện tượng thời tiết cực đoan khi mùa mưa không có mưa dẫn đến hư hoại mùa màng.

Theo nhà kinh tế trưởng Arif Husain của chương trình Lương thực Thế giới của Liên Hợp Quốc, hệ thống nhân đạo toàn cầu đang phải vật lộn với sự đột biến lịch sử trong hoạt động di cư cùng với những biến động lớn ở Syria, Iraq và Afghanistan. Toàn hệ thống cũng phải đối mặt với trình trạng bất ổn ở Ukraina, Burundi, Libya và Zimbabwe.

“Thật quá sức chịu đựng khi thấy những người thế kỷ 21 vẫn còn đang chịu nạn đói ở diện rộng như vậy. Chúng ta đang nói về 20 triệu người”, ông nhấn mạnh.

Gia súc chết hàng loạt

Somalia chịu tác động nghiêm trọng nhất bởi hạn hán. Ở phía Bắc, những người chết đầu tiên do đói đã được ghi nhận. Liên Hợp Quốc công bố hơn 40% dân số đang lệ thuộc vào thực phẩm cứu trợ. Ít nhất 360.000 trẻ em bị suy dinh dưỡng và khoảng 70.000 trong số chúng đang bị đe dọa bởi chết đói.

Những con gia súc chết vì đói ở tây Tazania đầu năm nay. Ảnh nguồn: DW.

Hàng chục nghìn gia đình đã bỏ nhà đi tìm nguồn nước và đất chăn thả đàn gia súc của họ. Người hàng xón Ethiopia cũng chứng kiến đợt hạn hán tồi tệ nhất trong nửa thập kỷ. Thêm những người di cư từ Somalia làm tăng thêm gánh nặng của quốc gia này, nơi chính phủ đã rất khó khăn để nuôi chính người dân của mình.

Kenya đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia khi hạn hán lan ra toàn diện tích. Ở vùng nghèo đói phía Bắc, giáp Ethiopia, 70% của nguồn nước đã khô cạn. Nhiều gia đình đã không ăn gì trong nhiều ngày.

Hạn hán cũng là một mối lo ngại ngày càng tăng ở Tanzania, nơi gần 70% dân số sống dựa vào nông nghiệp.

“Đàn gia súc của chúng tôi đã mất hết giá trị, bởi vì cả đàn đều đang rất tiều tụy", một người chăn nuôi gia súc ở vùng Arusha nói.

Bởi vì nhiều người muốn thoát khỏi số gia súc của mình một cách nhanh chóng, giá cả đang tiếp tục giảm. “Đối với một con dê nguyên vẹn, tôi chỉ nhận được một bao tải ngô và tôi lại phải xử lý, khiến tôi lại mất thêm chi phí nữa”. Đồng thời, giá thực phẩm cơ bản đã tăng gần gấp đôi kể từ năm ngoái.

Đồng ruộng khô hạn ở khắp nơi

Ngay cả trong các nước luôn phủ màu xanh như Burundi, những cánh đồng năm nay cũng khô cạn.

“Bạn có thể thấy cánh đồng khô như thế nào ở đây, ở Muyinga này. Các hạt đậu đã chuyển sang màu vàng trên cánh đồng”, nông dân Methode Nirora nóibuồn bã, chỉ tay về phía một ngọn đồi cằn cỗi mà đã từng là màu xanh với thảm thực vật.

“Chúng tôi vẫn đang làm ruộng nhưng chúng tôi không thu được bất cứ cái gì. Một số nông dân đang chọn rời khỏi cánh đồng của họ và đi đến các trại tị nạn để có được một cái gì đó để ăn”, ông cho biết.

Hạn hán năm 2009 và 2011 đã làm chết hàng trăm nghìn người ở Đông Phi. Ảnh nguồn: DW.

Cần những sự giúp đỡ khẩn cấp

Các chính phủ ở miền đông châu Phi đang gióng chuông cảnh báo. Tổng thống Kenya Uhuru Kenyatta đã yêu cầu cộng đồng quốc tế giúp đỡ. Ông hứa rằng chính phủ Kenya đã sẵn sàng để chi trả lên đến 95 triệu Euro (100 triệu USD) và sẽ làm mọi thứ có thể để giúp những người dân chịu ảnh hưởng.

Theo người phát ngôn, chính phủ muốn cho phép nhập khẩu thêm ngô và mở rộng nhận viện trợ tài chính, nước và thực phẩm. Đồng thời, Tổng thống Kenyatta kêu gọi các tổ chức viện trợ lương thực không nên cố gắng để kiếm lời từ khủng hoảng.

“Tôi sẽ không tha thứ cho bất cứ ai cố gắng để lợi dụng tình trạng này để chiếm dụng công quỹ”, ông nói.

“Mặc dù chính phủ Kenya, Liên Hợp Quốc và các tổ chức quốc tế đã có những đóng góp đáng kể, họ vẫn không đủ sức giúp những người trong cuộc khủng hoảng, vì tốc độ người dân chết đói đang ngày càng tăng nhanh”, ông Abbas Gullet, Tổng Thư ký Hội Chữ thập đỏ ở Kenya nói với trang tin DW.

“Người dân Kenya đang hành động để giúp đỡ các anh chị em của mình”, ông Gullet nói. “Nếu những người giàu Kenya quyên góp khoảng 30 Euro/tháng, chúng ta có thể cứu sống một gia đình 5-6 người”./.

Minh Vy (theo DW)