Cán bộ Hải quan Hà Nội tiếp nhận và nhanh chóng giải quyết thủ tục thông quan cho DN. Ảnh: Hải Anh

Tiết kiệm hơn 200 triệu USD cho thủ tục thông quan

Trong năm 2018, với vai trò là Cơ quan thường trực của Ủy ban Chỉ đạo quốc gia về Cơ chế một cửa ASEAN (ASW), NSW và tạo thuận lợi thương mại (Ủy ban 1899), được sự chỉ đạo của Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan đã tích cực, chủ động phối hợp với các bộ, ngành thúc đẩy việc triển khai NSW và ASW đến nay đã đạt được kết quả tích cực; gia tăng số thủ tục hành chính mới, số lượng DN tham gia.

Riêng Bộ Tài chính, tất cả các quy trình thủ tục hải quan đã kết nối NSW và được tự động hóa ở mức độ rất cao với 99,65% DN tham gia thực hiện tại 100% các đơn vị hải quan trên phạm vi toàn quốc.

Hiện nay, thời gian tiếp nhận và thông quan đối với hàng luồng xanh của cơ quan hải quan chỉ từ 1 - 3 giây; đối với hàng luồng vàng, thời gian xử lý và kiểm tra hồ sơ không quá 2 giờ làm việc.

Theo Tổng cục Hải quan, triển khai ASW và NSW đã góp phần thúc đẩy triển khai chủ trương cải cách thủ tục hành chính của Chính phủ; góp phần xây dựng chính phủ điện tử, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của các cơ quan nhà nước, phục vụ người dân và DN ngày càng tốt hơn.

Liên tục trong các năm 2016, 2017, theo báo cáo thường niên về môi trường kinh doanh của Ngân hàng Thế giới (WB), Việt Nam giữ vững vị trí trong 4 nước dẫn đầu về chỉ số giao lưu hàng hóa qua biên giới với chi phí và thời gian thông quan giảm dần qua các năm. Năm 2017, thời gian thông quan trực tiếp tại cửa khẩu của Việt Nam đối với hàng xuất khẩu giảm 3 giờ; đối với hàng nhập khẩu giảm 6 giờ; chi phí thông quan trực tiếp tại cửa khẩu cho 1 lô hàng giảm 19 USD.

Ước tính với trên 11 triệu tờ khai của năm 2017, DN tiết kiệm được trên 200 triệu USD cho thủ tục thông quan; tiết kiệm trên 16 triệu giờ lưu kho đối với hàng xuất khẩu và trên 34 triệu giờ lưu kho bãi đối với hàng nhập khẩu.

Căn cứ vào tính toán của WB nêu trên, năm 2018 với việc thêm hơn 90 thủ tục được kết nối NSW so với năm 2017; đảm bảo thông quan cho lượng hàng hóa đạt kim ngạch 482 tỷ USD, tốc độ tăng gần 14% so với năm 2017, chắc chắn lợi ích về thời gian, chi phí mang lại cho DN XNK sẽ lớn hơn năm 2016 - 2017.

Năm 2019 - tăng tốc kết nối NSW

Cũng theo Tổng cục Hải quan (Thường trực Ủy ban 1899), mặc dù trong năm 2018 có lượng thủ tục được kết nối lớn, nhưng so với mục tiêu Quyết định 1254/QĐ-TTg, đòi hỏi các bộ, ngành cần nỗ lực rất nhiều để khắc phục hạn chế và gia tăng số lượng thủ tục.

Theo phản ánh của các DN và cơ quan khảo sát độc lập, một số thủ tục triển khai thông qua NSW vẫn chưa thực chất vì vẫn còn tình trạng DN phải xuất trình hồ sơ, chứng từ giấy bên cạnh việc gửi hồ sơ điện tử. Còn nhiều yêu cầu thông tin chứng từ dư thừa, chồng chéo giữa các cơ quan. Các DN cung cấp dịch vụ logistics, dịch vụ tài chính chưa kết nối đầy đủ với các cơ quan chính phủ để đảm bảo cung cấp thông tin phục vụ công tác quản lý nhà nước cũng như tạo tiện ích cho DN.

Do đó, các bộ, ngành cần chung tay tiếp tục nỗ lực thực hiện đạt một số mục tiêu trong giai đoạn 2019 – 2020 đã được Chính phủ đề ra.

Cụ thể, hoàn thành việc triển khai tất cả các thủ tục triển khai mới; 100% thủ tục thực hiện NSW thu phí, lệ phí bằng phương thức điện tử; thực hiện trao đổi và công nhận lẫn nhau về các chứng từ thương mại được cấp dưới dạng điện tử với các nước ASEAN và trao đổi, xử lý chứng từ thương mại với các nước, khối – cộng đồng kinh tế theo các thỏa thuận và cam kết quốc tế mà Việt Nam tham gia.

Để thúc đẩy việc triển khai NSW, ASW, Tổng cục Hải quan đã đặt ra phương hướng hành động trong năm 2019 là tiếp tục đôn đốc, hỗ trợ các bộ, ngành kết nối thủ tục mới; tổ chức các buổi làm việc trực tiếp của Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ - Chủ tịch Ủy ban 1899 với các bộ, ngành; tiếp tục đẩy mạnh đào tạo, tuyên truyền, hướng dẫn người dân, DN thực hiện NSW và ASW.

Đồng thời, Tổng cục Hải quan sẽ hoàn thiện, trình Chính phủ dự thảo nghị định về thực hiện các thủ tục hành chính thông qua NSW và ASW, kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa XNK; đề xuất thí điểm thuê dịch vụ trong cung cấp các tiện ích cho DN và cơ quan nhà nước để thực hiện NSW và ASW; xây dựng và thiết lập cơ chế giám sát và đánh giá độc lập từ phía cộng đồng DN đối với việc tổ chức triển khai NSW và ASW của các bộ, ngành theo chương trình, kế hoạch của Chính phủ./.

Ngọc Linh