Hội nghị Thứ trưởng Tài chính và Phó thống đốc Ngân hàng Trung ương ASEAN+3 đã diễn ra vào tháng 8/2020. Ảnh: Đức Minh

Trên cơ sở định hướng chiến lược tiến trình hợp tác tài chính ASEAN+3 đã được Hội nghị AFMGM+3 phê duyệt vào tháng 5/2019 tại Fiji, nhằm tăng cường ổn định kinh tế và tài chính khu vực, các Thứ trưởng Tài chính và Phó Thống đốc Ngân hàng Trung ương đã phê duyệt Kế hoạch thực hiện định hướng chiến lược tiến trình hợp tác tài chính ASEAN+3 tại Hội nghị AFCDM+3 với 5 sáng kiến.

Trước đó tại Hội nghị Thứ trưởng Tài chính và Phó Thống đốc Ngân hàng Trung ương ASEAN+3 tháng 8/2020, các Thứ trưởng và Phó Thống đốc Ngân hàng Trung ương đã xem xét và phê duyệt tiến độ triển khai các sáng kiến, để trình lên Hội nghị Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương ASEAN+3 thông qua.

Phát triển sáng kiến toàn diện về tài chính cơ sở hạ tầng

Sáng kiến thứ nhất, đó là: Thúc đẩy sử dụng đồng nội tệ cho thanh toán thương mại và đầu tư, cũng như kết nối thanh toán. Sáng kiến nhằm nghiên cứu các phương pháp sử dụng đồng nội tệ (LCY) của các nước thành viên, xác định các thách thức và cơ hội.

Sáng kiến 2 là phát triển sáng kiến toàn diện về tài chính cơ sở hạ tầng. Nhóm nghiên cứu (SG2) được thành lập để phát triển một sáng kiến toàn diện về tài chính cơ sở hạ tầng, nhằm cải thiện các nguồn lực tài chính để thúc đẩy kết nối và hội nhập của khu vực. Với mục tiêu của nghiên cứu này, SG 2 sẽ giải thích việc thu hẹp khoảng cách tài chính cơ sở hạ tầng với việc tăng khả năng sử dụng vốn để tài trợ cho phát triển cơ sở hạ tầng; và giảm chi phí bảo trì và các chi phí liên quan khác của các dự án cơ sở hạ tầng. Theo đó, sẽ đề xuất khai thác mối quan hệ đối tác và gia tăng khả năng tài chính với các khu vực công và tư nhân, các tổ chức quốc tế và tổ chức tài chính đa phương trong việc thúc đẩy phát triển cơ sở hạ tầng, giải pháp tài chính và giảm thiểu rủi ro trong khu vực...

Cần 1,7 nghìn tỷ USD/năm cho đầu tư cơ sở hạ tầng

Phát triển cơ sở hạ tầng vẫn là một động lực quan trọng cho tăng trưởng kinh tế và xã hội. Tại châu Á, Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) ước tính cần có 1,7 nghìn tỷ USD mỗi năm dành cho đầu tư cơ sở hạ tầng từ năm 2016 đến năm 2030 để duy trì đà tăng trưởng, giải quyết nghèo đói và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Sáng kiến thứ ba, đó là: Thiết kế các công cụ hỗ trợ để giúp các thành viên giải quyết tốt hơn các vấn đề về cấu trúc kinh tế vĩ mô. 20 năm qua chứng kiến sự phức tạp ngày càng gia tăng đến từ nguyên nhân và hậu quả của các loại khủng hoảng tài chính. Vấn đề này không thể được giải quyết chỉ bằng việc hỗ trợ thanh khoản, mà quan trọng hơn là các biện pháp điều chỉnh cấu trúc. Trong khi các tổ chức quốc tế như IMF, ADB và WB cung cấp các chương trình điều chỉnh cấu trúc kinh tế trung và dài hạn, những chương trình này có thể không phù hợp với bối cảnh của khu vực để triển khai thực hiện.

Để lấp đầy khoảng trống này, sáng kiến cần đảm bảo tư duy đổi mới và hướng tới tương lai của các thành viên ASEAN+3 để tiếp thêm sức mạnh cho Mạng lưới An toàn tài chính Đông Á. Nghiên cứu này nhằm mục đích đưa ra các công cụ khả thi cho các vấn đề cơ cấu vĩ mô trong khu vực ASEAN+3, đồng thời cung cấp các đầu vào và mục tiêu hữu ích cho các cuộc thảo luận các thành viên.

Ứng dụng công nghệ để giảm thiểu các rủi ro tài chính

Sáng kiến 4, đó là: Hài hòa hóa các sáng kiến hợp tác về tài chính chống biến đổi khí hậu. Mục tiêu của sáng kiến là đảm bảo sự hợp tác và phối hợp giữa các sáng kiến khu vực khác nhau do các đối tác phát triển khác nhau dẫn dắt. Đồng thời, duy trì và gia tăng động lực chính trị để tăng cường khả năng phục hồi tài chính khu vực trước rủi ro khí hậu. Coi đây một trong những sáng kiến quan trọng của Bộ trưởng Tài chính ASEAN + 3 và Thống đốc Ngân hàng Trung ương.

Sáng kiến 5, đó là: Tăng cường phối hợp chính sách để khai thác lợi ích của tiến bộ công nghệ trong việc giảm thiểu các rủi ro tài chính.

Sự đổi mới trong dịch vụ tài chính đang phát triển nhanh chóng được thúc đẩy bởi sự tiến bộ trong công nghệ kỹ thuật số. Fintech- với việc cung cấp các mô hình kinh doanh mới; các sản phẩm và dịch vụ tài chính sáng tạo, đang làm thay đổi cục diện kinh tế và tài chính trên toàn thế giới mang lại cả lợi ích và rủi ro. Nó đi kèm với tiềm năng hỗ trợ phát triển kinh tế và tăng trưởng bao trùm thông qua việc giảm chi phí, tăng hiệu quả, cạnh tranh và mở rộng khả năng tiếp cận các dịch vụ tài chính.

Tiến trình hợp tác tài chính ASEAN+3 tìm cách thúc đẩy sự ổn định tài chính, tăng trưởng kinh tế và hội nhập trong khu vực. Sự xuất hiện của fintech cung cấp những cơ hội và thách thức mới liên quan đến việc hoàn thành các nhiệm vụ này. Nghiên cứu sẽ bắt đầu với bối cảnh của fintech trong khu vực ASEAN+3.

Nghiên cứu cũng sẽ xem xét kỹ các phản ứng chính sách mà chính quyền các nước thành viên đã áp dụng cho đến nay để thúc đẩy hoặc điều tiết dịch vụ fintech.

Nhóm công tác sẽ trình bày đề xuất cho các thành viên ASEAN+3 để các nước xem xét và thảo luận thêm. Nghiên cứu sẽ đánh giá tính khả thi và các ưu tiên trong phạm vi hợp tác có thể có giữa các thành viên, bao gồm chia sẻ thông tin và trao đổi kinh nghiệm, tăng cường khung giám sát thông qua chia sẻ kiến thức và hỗ trợ kỹ thuật, giải quyết các lỗ hổng pháp lý và tăng cường tuân thủ quy định. Nhu cầu đạt được sự cân bằng phù hợp giữa việc cho phép đổi mới tài chính và giải quyết các thách thức đối với sự ổn định tài chính sẽ được xem xét trong suốt quá trình nghiên cứu.

Các sáng kiến này được Hội nghị Bộ trưởng và Thống đốc Ngân hàng Ngân hàng Trung ương lần thứ 23 bàn thảo trong ngày 18/9./.

Minh Anh