Nợ BHXH hơn 10 nghìn tỷ đồng

Ông Nguyễn Trí Đại cho biết, tính đến hết tháng 3/2017, cả nước có 13,1 triệu người tham gia BHXH bắt buộc; 11,2 triệu người tham gia BHTN; 76,2 triệu người tham gia BHYT. Tổng số thu toàn ngành BHXH đạt hơn 31% so với kế hoạch Chính phủ giao.

Tuy nhiên, hết quý I/2017, tình trạng nợ đọng BHXH, BHYT, BHTN đã chiếm 5,7% số thu, với tổng số nợ là 15.167 tỷ đồng. Trong đó, nợ BHXH 10.458 tỷ đồng (chiếm 69% tổng số nợ), nợ BH thất nghiệp 617 tỷ đồng, nợ BHYT 4.092 tỷ đồng.

Trong tổng số nợ BHXH 10.458 tỷ đồng: số nợ dưới 1 tháng là 1.946 tỷ đồng; 4.899 tỷ đồng nợ từ 1- 6 tháng; còn lại là nợ trên 6 tháng. Với những đơn vị nợ dưới 6 tháng, BHXH Việt Nam sẽ tập trung đôn đốc thu nợ và số nợ của nhóm này sẽ sớm được khắc phục.

Theo ông Đại, đáng ngại nhất là những đơn vị nợ đọng từ 6 tháng trở lên chiếm một tỷ lệ tương đối lớn. Đây là đối tượng nợ tương đối khó thu đối với cơ quan BHXH. Một mặt BHXH và Bộ LĐ- TB&XH đã tham mưu trình Chính phủ dự thảo nghị định xử lý nợ đối với các DN ở tình trạng phá sản, giải thể, chủ DN bỏ trốn về nước với tổng số nợ trên 200 tỷ đồng.

Hiện có khoảng hơn 50 DN nợ chây ỳ với số nợ lên tới hàng tỷ đồng. Có DN nợ đến 105 tháng hay 109 tháng. Điển hình là Công ty cổ phần 116 CIENCO 1- Thanh Xuân (Hà Nội), nợ BHXH 109 tháng, tương đương nợ 14,515 tỷ đồng.

Ông Đại cho biết, những DN này có làm đơn đến BHXH Việt Nam xin được không tính lãi chậm đóng do DN đang gặp khó khăn. Tuy nhiên, luật không có chế tài miễn, giảm nộp lãi chậm đóng. Đối với những DN này, ngoài số nợ lớn, DN còn phải chịu phần lãi chậm đóng cũng lớn.

Mặt khác, những DN này vẫn tiếp tục có giao dịch với cơ quan BHXH, chưa giải thể hay phá sản nên không thuộc diện xử lý trong nghị định về xử lý các DN giải thể phá sản. BHXH Việt Nam sẽ thanh tra những đơn vị nợ đọng này và xử lý vi phạm.

Chưa thanh toán một số khoản kinh phí “vượt” định mức

Đại diện BHXH cũng giải thích xung quanh việc tạm dừng thanh toán chi phí BHYT một số thuốc chưa có trong đăng ký được Bộ Y tế phê duyệt, cụ thể là vướng mắc trong việc thanh toán BHYT đối với thuốc Mycophenolate uống và Tacrolimus tiêm, uống trong điều trị Lupus ban đỏ tại một số bệnh viện tại Tp.Hồ Chí Minh.

Phó Tổng giám đốc Phạm Lương Sơn khẳng định, BHXH Việt Nam không “bênh” Bộ Y tế, không đổ lỗi cho Bộ Y tế mà đồng hành cùng Bộ Y tế có những giải pháp tình thế để đảm bảo quyền lợi cho người bệnh. Mọi chính sách BHXH, BHYT hay BHTN đều lấy người dân, người lao động làm trung tâm.

Theo Thông tư 40/2014/TT-BYT của Bộ Y tế (có hiệu lực từ 1/1/2015), danh mục thuốc tân dược thuộc phạm vi thanh toán của quỹ BHYT không có thuốc Mycophenolate uống và Tacrolimus tiêm, uống.

Tuy nhiên, từ tình hình thực tế tại Tp. Hồ Chí Minh, để đảm bảo quyền lợi cho người có thẻ BHYT, nhất là đối với đối tượng người nghèo, người có công, học sinh- sinh viên, trẻ em dưới 6 tuối cần sử dụng hai loại thuốc nói trên, BHXH Việt Nam đồng ý tạm thời thanh toán chi phí thuốc Mycophenolate uống và Tacrolimus tiêm, uống trong các trường hợp cụ thể, cần thiết phải điều trị mà không có thuốc khác thay thế.

BHXH Việt Nam cũng yêu cầu các cơ sở khám chữa bệnh BHYT khẩn trương thống kê, báo cáo về các loại thuốc chưa có thuốc thay thế, cần thiết được sử dụng với chỉ định không có trong hồ sơ đăng ký thuốc đã được Bộ Y tế phê duyệt gửi BHXH Việt Nam để thống nhất với Bộ Y tế sửa đổi, bổ sung trong danh mục.

Về việc kê thêm giường bệnh và định mức nhân lực cho giường bệnh, ông Sơn cho biết, nhiều bệnh viện đã tự kê thêm giường bệnh với số lượng nhiều hơn rất nhiều so với giường kế hoạch được giao và cũng vượt nhiều so với định mức nhân lực.

Việc không đảm bảo đủ nhân lực cho 01 giường điều trị sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng điều trị. Mặt khác, cũng dẫn tới việc chỉ định vào viện chưa hợp lý, kéo dài ngày điều trị không cần thiết.

Về định mức vật tư y tế, có sự chênh lệch rất lớn giữa thực tế sử dụng của cơ sở KCB với định mức nhân lực, thời gian và thuốc, vật tư được xây dựng làm cơ sở tính giá dịch vụ do Bộ Y tế quy định.

Đơn cử, kiểm toán chi phí KCB BHYT năm 2015 tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thái Bình cho thấy số lượng găng tay sử dụng thực tế cho tất cả các dịch vụ kĩ thuật của toàn viện chỉ bằng 30% so với định mức găng tay được tính trong 02 dịch vụ khám bệnh và ngày giường bệnh, số tiền chênh lên tới 1,2 tỉ đồng; tại Bệnh viện Y học cổ truyền tỉnh Thái Bình, số kim châm cứu thực tế sử dụng chỉ bằng 5% số kim châm cứu theo định mức, số tiền chênh lệch lên tới 1,7 tỉ đồng...

Trước những thực trạng trên, BHXH Việt Nam đang đề nghị xuất toán hoặc tạm thời chưa thanh toán một số khoản kinh phí mà các cơ sở khám chữa bệnh đề nghị thanh toán “vượt” định mức quy định của Bộ Y tế.

BHXH Việt Nam sẽ phối hợp chặt chẽ cùng Bộ Y tế, Bộ Tài chính tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện giá dịch vụ KCB BHYT tại các cơ sở KCB. Đồng thời, cơ quan BHXH phối hợp rà soát, đánh giá tình hình thực tế thực hiện dịch vụ KCB tại cơ sở KCB các tuyến để xem xét sửa đổi định mức kinh tế kỹ thuật, bảo đảm bù đắp chi phí thực tế thực hiện dịch vụ, đảm bảo công bằng và sử dụng hiệu quả quỹ KCB BHYT./

Mai Lâm