Ông Nguyễn Văn Cẩn chia sẻ những cải cách, tạo thuận lợi cho DN sẽ được cơ quan hải quan thực hiện trong thời gian tới. Ảnh: Hải Anh

>> Hải quan lắng nghe, thấu hiểu, đồng hành cùng doanh nghiệp

Quan điểm này được Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Nguyễn Văn Cẩn chia sẻ với phóng viên TBTCVN bên lề cuộc tọa đàm “Hải quan - doanh nghiệp: Kết nối - chia sẻ - đồng hành”, diễn ra ngày 21/6/2018, tại Hà Nội.

* PV: Xin ông cho biết một số nội dung quan trọng trong kế hoạch hành động của ngành Hải quan đã và đang triển khai để thực hiện có hiệu quả các mục tiêu cải cách đề ra tại Nghị quyết 19 và Nghị quyết 35 của Chính phủ?

- Ông Nguyễn Văn Cẩn: Thực hiện Nghị quyết 19, Nghị quyết 35 của Chính phủ và chỉ đạo của Bộ Tài chính, cơ quan hải quan đã chủ động, tích cực và tiếp tục cải cách hiện đại hóa ngành Hải quan. Trong đó, Tổng cục Hải quan vừa tham mưu và đang xây dựng quy trình nghiệp vụ, sắp xếp tổ chức bộ máy, để thực hiện Nghị định 59/2018/NĐ-CP (Nghị định 59) về quản lý, giám sát, thủ tục hải quan và các thông tư hướng dẫn, có hiệu lực từ 5/6/2018.

Các cải cách của ngành Hải quan đã hạn chế môi trường tiếp xúc trực tiếp giữa cán bộ hải quan - DN để phòng ngừa tiêu cực...   Ông Nguyễn Văn Cẩn

Theo đó, cơ quan hải quan sẽ đổi mới, cải cách về kiểm tra hải quan, giám sát hải quan, tăng cường kết nối dữ liệu điện tử giữa cơ quan hải quan với DN, cũng như với các bộ, ngành, thông qua Cơ chế một cửa quốc gia.

Đặc biệt là đổi mới phương thức quản lý hải quan đối với DN gia công sản xuất xuất khẩu (GCSXXK), cũng như với DN xuất nhập khẩu (XNK), tạo thuận lợi tối đa cho DN.

Thay vì DN GCSXXK phải đăng ký, quyết toán thanh khoản theo từng lô hàng, từng định mức như trước đây, cơ quan hải quan sẽ quản lý trên cơ sở kết nối dữ liệu của mình với DN; thực hiện giám sát thông qua hệ thống một cửa, qua đó giảm được thời gian, chi phí cho DN.

Đồng thời, chúng tôi tiếp tục mở rộng việc áp dụng hệ thống quản lý hải quan tự động tại các khu vực cảng biển, hàng không quốc tế.

Theo đó, thủ tục hải quan đối với luồng xanh không đầy 3 giây là thông quan/lô hàng. DN có thể khai hải quan điện tử, nộp thuế điện tử 24/7 mọi lúc, mọi nơi đối với tất cả các lĩnh vực hoạt động XNK.

Hiện 65% các lô hàng nhập khẩu được phân vào luồng xanh; 30% lô hàng được phân vào luồng vàng (phải kiểm tra hồ sơ) và còn lại 5% lô hàng vào luồng đỏ (phải kiểm tra thực tế hàng hóa). Trong đó, 99,6% các lô hàng ở luồng xanh được thông quan nhanh trong vòng dưới 1 phút; các lô hàng luồng vàng được thông quan với thời lượng dưới 2 giờ.

Đối với lô hàng luồng đỏ, cơ quan hải quan áp dụng các phương tiện hiện đại để kiểm tra trong đó có hệ thống máy soi container, máy soi hành lý, hệ thống camera giám sát và hiện đại hóa công cụ phân tích kiểm định…

* PV: Ông thường xuyên cảnh tỉnh, nhắc nhờ đội ngũ cán bộ công chức hải quan chống tiêu cực phiền hà, sách nhiễu. Cụ thể, ngành Hải quan đã có biện pháp nào để giám sát, ngăn ngừa vi phạm?

- Ông Nguyễn Văn Cẩn: Song hành với những cải cách, hiện đại hóa hoạt động hải quan, hạn chế môi trường tiếp xúc trực tiếp giữa cán bộ hải quan và DN nêu trên, chúng tôi tăng cường giáo dục chính trị tư tưởng và chống phiền hà, sách nhiễu, tiêu cực, đưa ra thông điệp để phía DN, người dân hưởng ứng đồng tình.

Theo đó, đường dây nóng của hải quan đã được quy định bằng quy chế cụ thể. Tất cả các phản ánh của người dân, DN đều được lãnh đạo các cấp kiểm soát hàng ngày và được xử lý kịp thời. Có những loại vướng mắc được giải quyết tối đa không quá 4 giờ; có những vướng mắc chỉ giải quyết trong 5 phút.

Các thông tin này được lưu trữ, kết nối online (trực tuyến) với nhiều hình thức từ công văn cho đến thư điện tử, điện thoại; tất cả các vướng mắc của DN đều được tháo gỡ kịp thời, kể cả phản ánh những tiêu cực, phiền hà, sách nhiễu của công chức hải quan.

* PV: Có thực tế được phản ánh, trong quá trình làm thủ tục hải quan, DN vẫn bị đề nghị nộp chứng từ ngoài quy định, việc này được Tổng cục Hải quan giải quyết thế nào, thưa ông ?

- Ông Nguyễn Văn Cẩn: Trong phạm vi các diễn đàn, tọa đàm từ tổng cục đến các cục, chi cục hải quan, chúng tôi đã đưa ra và đã ký rất nhiều thỏa thuận, cam kết. Theo đó, trong quy trình, trong văn bản quy phạm pháp luật đối với những trường hợp nộp bằng hồ sơ điện tử thì tuyết đối không được đòi hồ sơ giấy, cũng như không nộp bất kỳ một khoản chi phí nào ngoài quy định.

Như trên tôi đã đề cập, những vướng mắc của DN phản ánh sẽ được hệ thống đường dây nóng xử lý kịp thời.

Đồng thời để hạn chế tiêu cực, cơ quan hải quan sẽ tăng cường áp dụng các biện pháp công nghệ thông tin vào các khâu nghiệp vụ, giải quyết thủ tục, hạn chế sự tiếp xúc của cán bộ công chức với người dân, DN.

Hiện nay, 65% lô hàng được phân vào luồng xanh đã thực hiện phi giấy tờ. Toàn bộ hồ sơ được thực hiện bằng điện tử và DN không tiếp xúc với cơ quan hải quan.

Măc dù vậy, tôi cũng mong muốn cộng đồng DN luôn đồng hành với cơ quan hải quan. Cơ quan hải quan đã đưa thông điệp cải cách, đổi mới tổ chức bộ máy, chống tiêu cực, phiền hà sách nhiễu, thì DN cũng cần góp sức với cơ quan hải quan trong việc thực hiện, tuân thủ tốt chính sách của nhà nước liên quan đến hoạt động XNK, xuất nhập cảnh. Khi phát hiện biểu hiện tiêu cực của cán bộ công chức hải quan, DN có thể phản ánh qua các kênh thông tin, đường dây nóng đã được thiết lập công khai nhiều năm qua...

Ngọc Linh