Bà Hillary Clinton và tỷ phú Donald Trump đang giành được nhiều đại biểu ủng hộ nhất đến nay. Ảnh: Reuters

Tờ "todayonline" số ra mới đây đăng bài viết của tác giả Edward Luce, cây bút chính về Mỹ của tờ Financial Times trong đó nhấn mạnh rằng Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) không làm việc cho ứng cử viên của đảng Cộng hòa Donald Trump, nhưng bà Hillary Clinton cũng cần phải được tha thứ nếu nghi ngờ điều này. Thực tế, vấn đề còn nghiêm trọng hơn.

Ông James Cormey, Giám đốc FBI đã hoảng sợ khi công bố mở lại cuộc điều tra thư điện tử (email) nhằm tìm bằng chứng về sai phạm của bà Clinton, bởi nếu không làm điều này ông sẽ bị đảng Cộng hòa buộc tội "làm việc cho bà Clinton". Nhưng có vẻ như ông Comey đã đi quá xa.

Sự sai sót của ông Comey là kết quả của việc ông Donald Trump đã nêu tên ông Comey như là một phần của “hệ thống gian lận”. Trong một đất nước đã bị chia rẽ thì việc giữ quan điểm trung lập cũng có thể được coi là sự thông đồng.

Các chế độ chuyên quyền thường hoạt động trên sự sợ hãi trong khi các nền dân chủ thì tồn tại nhờ sự tin tưởng. Thời điểm thiếu thận trọng khi ông Comey công bố việc mở rộng điều tra các email của bà Clinton là việc xảy ra khi các quan chức hoang mang, dao động.

Nếu ông Donal Trump chiến thắng vào ngày 8/11, ông ta tuyên bố sẽ bỏ tù bà Clinton. Trong các cuộc mít tinh, những người ủng hộ ông Trump còn hô vang “nhốt bà ta lại”. Nếu bà Clinton thắng cử, ông Trump sẽ tiếp tục tìm kiếm những người như Comey để đe dọa. Khi một bên trong nền dân chủ “ném” cáo buộc phủ đầu về việc phản bội - và thực sự thì không có sự phản bội nào hơn là việc phá hoại một cuộc bầu cử tổng thống - thì nền tảng nơi mà pháp luật định hình cũng bị co lại.

Liệu bà Clinton có thể "sống sót" qua "bất ngờ tháng 10" này? Nếu câu hỏi về việc liệu bà có thể chiến thắng trong ngày 8/11 thì câu trả lời vẫn là "có". Tuy nhiên, hiện vẫn quá sớm để xem bà Clinton bị ảnh hưởng ra sao sau khi phải hứng chịu “cơn bão” của ông Comey.

Vào ngày 28/10, một cuộc thăm dò dư luận cho thấy bà Clinton vẫn dẫn trước ông Trump với khoảng cách an toàn đủ để chịu đựng một số thiệt hại nhất định. Nếu câu hỏi là liệu tình hình sẽ như thế nào sau khi bà Clinton cầm quyền thì bức tranh có vẻ sẽ khác. Thậm chí ngay cả khi chỉ có 1% thay đổi chống lại bà Clinton thì cuộc đua vào Thượng viện cũng bị ảnh hưởng.

Nếu đảng Dân chủ không kiểm soát được Thượng viện thì cơ hội cho bà Clinton thông qua các quyết định sẽ rất khó khăn. Thậm chí ngay cả trước khi ông Comey tặng quà Halloween thì dường như đảng Cộng hòa sẽ tiếp tục nắm đa số tại Hạ viện.

Tổn thất lớn nhất sẽ đến ngay khi bà Clinton giành chiến thắng. Nếu chênh lệnh chiến thắng với số phiếu thấp thì ông Trump càng có cớ để chỉ trích một cuộc bầu cử "bị đánh cắp", đồng thời cũng tạo cho ông Trump sức hút đối với các nghị sỹ đảng Cộng hòa tại Quốc hội.

Theo mô hình tam quyền phân lập của Thomas Jefferson, hạ viện là nơi mà mối liên kết giữa các nghị sỹ và cử tri thể hiện mạnh mẽ nhất. Nếu những người ủng hộ ông Trump giận dữ thì các nhà lập pháp đảng Cộng hòa phải lập tức hành động chống lại bà Clinton.

Phần lớn cử tri đảng Cộng hòa đã tin rằng bà Clinton không trung thực và tham nhũng nên họ cũng dễ dàng tán thành cáo buộc của ông Trump rằng gia đình bà Clinton là một “tập đoàn tội phạm”.

Thật khó để xoa dịu dư luận khi một thứ ngôn ngữ kích động như vậy được sử dụng với mục tiêu không phải ai khác mà là bà Clinton. Trước khi trở lại Nhà Trắng, bà là chính trị gia bị điều tra nhiều nhất trong lịch sử nước Mỹ. Thậm chí ngay cả chồng bà (cựu Tổng thống Bill Clinton) cũng không phải chịu nhiều điều tra và trát hầu tòa nhiều như vậy.

Nếu thắng cử vào ngày 8/11, bà Clinton sẽ còn đối mặt với nhiều khó khăn hơn nữa. Với sự giúp đỡ của WikiLeaks, các thành viên đảng Cộng hòa tin rằng họ có đủ lý do để mở thêm nhiều cuộc điều tra nhằm vào bà Clinton. Đối với các nhà lập pháp nhiều tham vọng thì việc buộc tội được bà Clinton sẽ là con đường giúp họ trở thành "anh hùng dân tộc".

Đồng minh bất đắc dĩ của họ lại chính là bà Clinton. Đáng nói là bà chưa từng hứa sẽ cắt đứt mối liên hệ với quỹ Clinton khi bà đắc cử tổng thống. Đối với những đối thủ của bà Clinton thì quỹ này chính là nơi cung cấp những bằng chứng cho những bê bối liên quan đến cá nhân bà.

Việc các chính phủ như Qatar hay Maroc chuyển tiền qua ông Clinton mà không chuyển cho Liên hợp quốc hoặc là quỹ của ông Bill Gates chắc hẳn phải có lý do. Theo quan điểm của họ, việc chuyển tiền này sẽ giúp họ có ảnh hưởng tới ông Bill Clinton. Cả hai vợ chồng nhà Clinton đều nhận được những khoản tiền thù lao cho các bài thuyết giảng từ cùng các tổ chức như vậy.

Trong một môi trường đầy chỉ trích như vậy, bà Clinton có thể sẽ trở thành tổng thống Mỹ đầu tiên bị công chúng "không tin tưởng" kể từ khi Gallup tiến hành thăm dò ý kiến về vấn đề này./.

Theo TTXVN