Trả lời câu hỏi của đại biểu Đặng Bích Ngọc (đoàn Hòa Bình) về các giải pháp để đạt mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 theo Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân (Nghị quyết 68), Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng khẳng định đây là “một mục tiêu có ý nghĩa rất quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, thể hiện khát vọng phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế”.
Đại biểu Đặng Bích Ngọc (đoàn Hòa Bình) nêu câu hỏi. |
Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng nhìn nhận đây là một thách thức lớn trong bối cảnh sức cầu suy giảm, môi trường kinh doanh còn nhiều khó khăn, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp còn yếu và số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường vẫn ở mức cao.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Bộ trưởng nêu ba nhóm giải pháp căn cơ. Thứ nhất là kiến tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, minh bạch và hiệu quả. Bộ Tài chính sẽ tập trung tháo gỡ các rào cản gia nhập thị trường, cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ, rà soát các vướng mắc trong đầu tư, đất đai, xây dựng và quy hoạch. “Chúng ta cũng phải đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp” - Bộ trưởng nhấn mạnh.
Thứ hai là thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi hộ kinh doanh sang doanh nghiệp. Hiện có hơn 5 triệu hộ kinh doanh đang hoạt động và đây là lực lượng có tiềm năng lớn nhất để hiện thực hóa mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp. Bộ Tài chính đang hoàn thiện phương pháp thu hẹp chênh lệch giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp về quản trị, tài chính, kế toán; triển khai chính sách bãi bỏ chế độ khoán từ năm 2026; đồng thời ban hành chính sách hỗ trợ thiết thực như miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong ba năm, bãi bỏ thuế môn bài, cung cấp phần mềm kế toán miễn phí.
Thứ ba là nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Bộ Tài chính sẽ ưu tiên hỗ trợ doanh nghiệp về đất đai, vốn, thị trường, công nghệ, chuyển đổi số và phát triển nguồn lực. “Chúng tôi tập trung khơi thông điểm nghẽn, hỗ trợ doanh nghiệp tăng khả năng chống chịu, thích ứng để từ đó giảm số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường" - Bộ trưởng khẳng định.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng trả lời tại phiên chất vấn của Quốc hội sáng 19/6. |
Trả lời đại biểu Đào Chí Nghĩa (Cần Thơ) về giải pháp thu hút doanh nghiệp tư nhân tham gia xây dựng hạ tầng và cung cấp dịch vụ công, Bộ trưởng cho biết, Bộ Tài chính đã tham mưu Chính phủ trình Quốc hội sửa đổi các quy định của Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) trong dự án một luật sửa nhiều luật.
Ba điểm mới đáng chú ý trong đề xuất sửa đổi này là: rút ngắn tối đa thời gian lập, thẩm định dự án PPP; trao quyền cho cơ quan có thẩm quyền trong việc thành lập hoặc không thành lập hội đồng thẩm định; và mở rộng các trường hợp chỉ định thầu trong các dự án trọng điểm, cấp bách.
“Trước đây có những dự án đã được Quốc hội phê duyệt, nhưng lại phải làm lại các thủ tục đấu thầu dù đã xác định được nhà đầu tư, dẫn tới mất rất nhiều thời gian, thậm chí hàng năm” - Bộ trưởng dẫn chứng.
Ngoài ra, Bộ Tài chính cũng kiến nghị đa dạng hóa các hình thức hợp tác công - tư như đầu tư tư sử dụng công, đầu tư công quản trị tư, để doanh nghiệp có thêm lựa chọn. Ngân sách nhà nước sẽ ưu tiên bố trí vốn chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng, chia sẻ rủi ro với doanh nghiệp và cân đối nguồn nguồn lực tham gia vào các dự án PPP trọng điểm.
“Trước đây doanh nghiệp muốn làm dự án PPP thì tự bỏ 100 % tiền ra làm. Còn hiện nay nhiều dự án nhà nước tham gia đến 50 - 60%, do đó khả năng tham gia của doanh nghiệp là rất tốt” - Bộ trưởng cho biết.
Bộ Tài chính cũng đang xây dựng nghị định về PPP trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, dự kiến trình Chính phủ ban hành trong tháng 6. Đây là bước tiến mới nhằm thu hút doanh nghiệp vào các dự án đổi mới sáng tạo. Bên cạnh đó, Bộ cũng tích cực tháo gỡ khó khăn cho các dự án PPP bị ảnh hưởng doanh thu do yếu tố khách quan, nhằm tạo niềm tin cho doanh nghiệp.
Đại biểu Đào Chí Nghĩa (đoàn Cần Thơ). |
Với chất vấn của đại biểu Âu Thị Mai (Tuyên Quang) về hỗ trợ doanh nghiệp ở miền núi, vùng sâu, vùng xa và doanh nghiệp do phụ nữ, người khuyết tật, người dân tộc thiểu số làm chủ, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết Đảng và Nhà nước luôn quan tâm thúc đẩy các nhóm doanh nghiệp yếu thế, nhằm thực hiện mục tiêu kép phát triển kinh tế gắn với giải quyết vấn đề xã hội, môi trường.
Bộ Tài chính đã lồng ghép nhiều chính sách ưu đãi trong các luật hiện hành như Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Đầu tư, Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, Luật Hợp tác xã và Luật Đấu thầu.
Theo đó, Luật Đầu tư có chính sách ưu đãi cho dự án triển khai ở các địa bàn khó khăn. Luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, Luật Hợp tác xã, Luật Đấu thầu cũng có các chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp, hợp tác xã miền núi, hải đảo, vùng sâu, vùng xa do phụ nữ làm chủ, làm chủ, sử dụng người lao động khuyết tật, rồi người đồng bào dân tộc thiểu số.
Mới đây, Bộ Tài chính đã tham mưu để đưa vào Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị và Nghị quyết 198/2025/QH15 về cơ chế chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân của Quốc hội chính sách ưu tiên nhóm doanh nghiệp này tiếp cận và sử dụng các sản phẩm tài chính, đặc biệt là dành riêng gói thầu từ 20 tỷ đồng trở xuống cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, trong đó ưu tiên doanh nghiệp ở vùng khó khăn và nhóm yếu thế.
Trong thời gian tới, Bộ sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý thuận lợi hơn, đẩy mạnh chương trình hỗ trợ khởi nghiệp, đào tạo, tư vấn phát triển thị trường cho các doanh nghiệp này. Bộ cũng sẽ phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội để đưa chính sách “đến tận cơ sở, đúng đối tượng, đúng nhu cầu và đúng thời điểm”.
