Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng trình bày trước Quốc hội chiều 29/7.
Chiều 29/7, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng đã trình bày trước Quốc hội về hai vấn đề được các đại biểu Quốc hội (ĐB) quan tâm là việc tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp (DN) và chống thất thoát, lãng phí trong đầu tư công.
Không hình sự hoá các quan hệ kinh tế, dân sự
Về tháo gỡ khó khăn cho DN, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cho biết những tháng đầu nhận nhiệm vụ, Chính phủ đã tập trung tháo gỡ khó khăn cho DN, coi đây là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế nhanh và bền vững, chuyển từ Chính phủ quản lý sang Chính phủ phục vụ, từ tiền kiểm sang hậu kiểm.
Ngoài việc tiếp tục duy trì ổn định vĩ mô, Chính phủ đã chỉ đạo các cơ quan liên quan không hình sự hoá các quan hệ kinh tế, dân sự. Thực hiện các giải pháp giảm chi phí cho DN như xem xét giảm lãi suất cho vay, rà soát, kiểm soát và giảm ít nhất 20% phí giao thông đường bộ, thực hiện cho vay ngoại tệ đối với hàng xuất khẩu và DN xuất khẩu. Yêu cầu các bộ trưởng, lãnh đạo địa phương hàng tháng tổ chức đối thoại trực tiếp, thực chất với DN, trực tiếp giải quyết các khó khăn, vướng mắc cho DN.
Tới đây, Chính phủ sẽ nhanh chóng hoàn thiện Luật Hỗ trợ DN nhỏ và vừa, Luật Quy hoạch để sớm trình Quốc hội thông qua trong kỳ họp tới. Các bộ, ngành sẽ tiếp tục rà soát, cải cách các quy định về điều kiện kinh doanh, cải cách các quy định về quản lý chuyên ngành xuất khẩu, nhập khẩu để tháo bỏ rào cản gia nhập thị trường. Đồng thời, kiến nghị Quốc hội một luật sửa đổi, bổ sung một số luật liên quan, đảm bảo tương thích giữa các luật, với cam kết hội nhập.
Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng nhấn mạnh, cải cách hành chính, cải thiện môi trường kinh doanh, tháo gỡ khó khăn cho DN là nhiệm vụ trọng tâm, là công việc thường xuyên liên tục của tất cả các cấp, ngành, hệ thống chính trị, với sự giám sát của Quốc hội và nhân dân.
Nhiều dự án phê duyệt mang tính hình thức để ghi vốn
Đối với việc chống thất thoát lãng phí, nâng cao hiệu quả đầu tư công, lãnh đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết, thời gian qua Chính phủ đã có nhiều chỉ đạo để chấn chỉnh tình trạng này như chỉ thị 1792, sau đó luật hoá trong Luật Đầu tư công. Từ sau khi có chỉ thị 1792, tình hình thực hiện đầu tư đã đạt kết quả nhất định, nợ đọng xây dựng cơ bản (XDCB) giảm đáng kể.
Tình trạng ứng vốn cho các nhà thầu khi chưa có khối lượng được quản lý chặt chẽ. Theo báo cáo của các bộ, ngành trung ương và địa phương, số nợ đọng XDCB nguồn NSTƯ đến hết ngày 31/12/2014 chưa bố trí nguồn để thanh toán chỉ còn khoảng 16.600 tỷ đồng. Công tác rà soát, thẩm định dự án được chú trọng hơn trước.
Tuy nhiên, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cũng chỉ ra hàng loạt tồn tại trong lĩnh vực đầu tư. Đó là chất lượng chuẩn bị dự án chưa tốt, vẫn còn tình trạng một số dự án chuẩn bị đầu tư và phê duyệt dự án chỉ mang tính hình thức để ghi vốn, dẫn đến tình trạng điều chỉnh dự án lớn, tổng mức đầu tư tăng cao khiến bố trí vốn khó khăn. Chất lượng công tác quy hoạch, quản lý dự án đầu tư vẫn còn bất cập.
Một số dự án đầu tư, nhất là dự án sử dụng vốn vay hiệu quả chưa cao, không trả được nợ, phải tái cơ cấu tài chính hoặc chuyển sang cơ chế nhà nước đầu tư vốn, làm tăng nghĩa vụ trả nợ trực tiếp của Chính phủ. Sử dụng vốn vay còn dàn trải, một số dự án chậm tiến độ, có dự án hoàn thành nhưng không đạt được mục tiêu đề ra.
Chưa khắc phục được tình trạng ỉ lại vốn ngân sách
Cùng với đó, tình trạng nợ đọng XDCB chưa được khắc phục, ứng trước vốn kế hoạch nhưng không cân đối được nguồn thanh toán. Theo quy định của Luật Đầu tư công, các bộ, ngành và địa phương không được để phát sinh nợ đọng XDCB sau khi Luật Đầu tư công có hiệu lực thi hành. Tuy nhiên một số địa phương vẫn để phát sinh nợ đọng XDCB, đặc biệt là các dự án thuộc chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới. Một số bộ, ngành, địa phương có số nợ đọng XDCB lớn, nhưng chưa khắc phục hiệu quả.
Bộ trưởng cũng cho rằng, tình trạng ỉ lại vào nguồn vốn của nhà nước, nhất là NSTƯ chưa được khắc phục. Chưa có nhiều giải pháp, chính sách hiệu quả để thu hút các nguồn vốn đầu tư của các thành phần kinh tế khác tham gia vào đầu tư phát triển hạ tầng. Số lượng các dự án theo hình thức PPP nhiều, nhưng chất lượng chuẩn bị dự án còn thấp, chưa đáp ứng yêu cầu đề ra. Việc xác định tổng chi phí của dự án còn có bất cập, đặc biệt là đối với các dự án BOT, BT.
Trong thời gian tới, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cho biết Chính phủ đã chỉ đạo các bộ, ngành tiếp tục thực hiện nghiêm quy định pháp luật về quản lý đầu tư công, nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm pháp luật. Đặc biệt quản lý chặt chẽ, chống thất thoát lãng phí và nâng cao hiệu quả đầu tư công./.
H.Y
