Theo thông lệ quốc tế thì doanh nghiệp (DN) phải tự xác định và kê khai trị giá hải quan và tự chịu trách nhiệm về tính chính xác. Nói cách khác là cơ quan hải quan không làm hộ việc xác định trị giá cho DN, mà chỉ thực hiện các biện pháp kiểm tra sơ bộ trong giai đoạn thông quan, kết hợp với kiểm soát rủi ro sau thông quan. Như vậy, sẽ rút ngắn thời gian thông quan, tạo thuận lợi cho DN.
Qua các thời kỳ, Tổng cục Hải quan đã từng bước cải cách công tác quản lý trị giá để hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật, hệ thống thực thi quản lý trị giá và nâng cao năng lực cho cán bộ, công chức chuyên sâu lĩnh vực trị giá hải quan nhằm tiến gần hơn tới thông lệ quốc tế.
Theo ghi nhận ở các khu vực làm thủ tục hải quan tại các cửa khẩu, lâu nay không còn cảnh xếp hàng dài chờ nộp tờ khai hải quan nữa, vì tất cả đã làm thủ tục kê khai trên hệ thống điện tử, trong đó có việc xác định trị giá. Thời gian trung bình thông quan cho một tờ khai, thậm chí chỉ tính bằng giây.
 |
| ề án được đánh giá là bước tiến nhằm đạt đến các chuẩn mực của quốc tế và phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam. Ảnh: Hồng Vân |
Ông Nguyễn Lê Nhật Minh - Công ty TNHH dịch vụ Thép Sài Gòn, cho biết: trung bình một tháng, công ty nộp khoảng 200 tờ khai hải quan, bao gồm cả xuất khẩu và nhập khẩu, với giá trị hàng hóa lớn. Hiện nay, tất cả các thủ tục xác định trị giá ngay khi thông quan đều được xử lý rất nhanh chóng. Công ty không cần phải mất nhiều thời gian để cung cấp thông tin cho cán bộ hải quan, mà thực hiện hoàn toàn trên hệ thống điện tử, từ đó rút ngắn thời gian rất nhiều.
Tương tự, bà Lê Thị Thúy Vân - Phòng Xuất nhập khẩu, Công ty TNHH Điện máy AQUA Việt Nam, cũng đánh giá rằng: Việc DN tự nhập khẩu, tự kê khai và chịu trách nhiệm khi làm các thủ tục thông quan giúp giảm bớt thủ tục hải quan; tạo điều kiện lưu thông hàng hóa nhanh nhất có thể để công ty có đủ thời gian sản xuất và lưu thông hàng hóa.
Tuy nhìn rõ được lợi ích, song do lĩnh vực giá là một lĩnh vực có nhiều biến động, có tính linh hoạt rất cao, bên cạnh đó áp lực công việc của công chức hải quan về kiểm tra trị giá hải quan đang ngày càng gia tăng, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng phục vụ của cơ quan hải quan đối với DN, nên bắt buộc Tổng cục Hải quan phải có những động thái mới, một mặt nâng cao hiệu quả quản lý, mặt khác phải tạo thuận lợi nhiều hơn cho DN. Vì vậy, Bộ Tài chính đã giao Tổng cục Hải quan nghiên cứu để ban hành và triển khai thực hiện Đề án cải cách quản lý trị giá hải quan đến năm 2030, trong khuôn khổ thực hiện Chiến lược phát triển hải quan đến năm 2030 đã được Chính phủ phê duyệt.
Theo ông Trần Bằng Toàn - Phó Cục trưởng Cục Thuế xuất nhập khẩu, Tổng cục Hải quan, đề án cải cách lần này sẽ xử lý rốt ráo những vấn đề còn bất cập và đặt ra những giải pháp dài hơi, đáp ứng yêu cầu quản lý hải quan hiện đại, hải quan số, hải quan thông minh trong thời gian tới. Mục tiêu của đề án là đánh giá tổng thể các khía cạnh có liên quan đến công tác quản lý trị giá hải quan, bao gồm các quy định pháp luật hiện hành; tổ chức thực hiện trong ngành Hải quan; xây dựng cơ sở dữ liệu về trị giá, thu thập và xử lý các thông tin; phối hợp với các cơ quan trong và ngoài ngành Hải quan.
| Thêm lợi ích cho cộng đồng doanh nghiệp Khi đề án được triển khai trước tiên sẽ giảm bớt việc kiểm tra trị giá hải quan trong thông quan, giúp đẩy nhanh tốc độ thông quan hàng hóa. Sau đó là loại bỏ việc áp đặt xác định trị giá hải quan cho DN. Tiếp đến, cơ quan hải quan sẽ thiết lập cơ chế để DN có thể tham vấn chính thức với cơ quan hải quan trước khi kê khai trị giá hải quan. |
Qua đó, Tổng cục Hải quan sẽ cải cách toàn diện công tác quản lý trị giá hải quan và triển khai các hoạt động hỗ trợ cải cách công tác quản lý trị giá hải quan từ khâu xây dựng, sửa đổi các quy định pháp luật hiện hành về trị giá hải quan; xây dựng cơ sở dữ liệu về trị giá; kết nối trao đổi thông tin; tổ chức thực hiện công tác quản lý giá.
Đề án này được đánh giá là bước tiến nhằm đạt đến các chuẩn mực của quốc tế và phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam. Đề án đang được gửi xin ý kiến các đơn vị để bảo đảm xây dựng chính sách hiệu lực, hiệu quả trên nền tảng chính sách minh bạch chuẩn hóa toàn diện quy trình nghiệp vụ, tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại và nghĩa vụ đóng thuế của DN tại Việt Nam.
| Giảm thời gian thông quan nhanh nhất có thể Ông Lê Thành Vân - Phó Cục trưởng Cục Hải quan Đồng Nai cho biết, Đồng Nai là một trong những địa phương có nhiều khu công nghiệp nhất của cả nước. Hàng hóa thuộc đối tượng xác định trị giá hải quan đang chiếm 30% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu. Cơ quan hải quan theo dõi sát sao, thu thập giấy tờ, chứng từ, thông tin đầy đủ và khi kiểm tra tại doanh nghiệp thì xác định luôn trị giá, như thế sẽ đảm bảo được thời gian thông quan nhanh nhất có thể cho doanh nghiệp. Trong quản lý, cơ quan hải quan cũng đặt ra mục tiêu sẽ quản lý trọng tâm, trọng điểm. |
