Ảnh minh họa

Dự thảo Nghị định được đánh giá là có sự linh hoạt trong các chính sách giúp việc quản lý, sử dụng TSC ngày càng hiệu quả hơn.

Không mâu thuẫn trong thẩm quyền thu hồi trụ sở làm việc

Bộ Tài chính cho biết, trong quá trình xin ý kiến hoàn thành dự thảo, đa số các ý kiến đều thống nhất với các quy định tại dự thảo Nghị định. Tuy nhiên, để Nghị định khi thi hành mang lại tính khả thi cao, Bộ Tư pháp đã đề nghị làm rõ thẩm quyền thu hồi trụ sở làm việc để đảm bảo sự thống nhất đồng bộ với thẩm quyền thu hồi đất theo quy định của pháp luật đất đai. Theo Bộ Tư pháp, dự thảo Nghị định quy định Bộ trưởng Bộ Tài chính có thẩm quyền quyết định thu hồi trụ sở làm việc của các cơ quan nhà nước thuộc trung ương quản lý. Nhưng tại Luật QLSDTSC lại quy định: “Trụ sở làm việc là đất, nhà làm việc và TS khác gắn liền với đất phục vụ hoạt động quản lý của cơ quan nhà nước, cơ quan Đảng Cộng sản Việt Nam, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ chức khác được thành lập theo quy định của pháp luật về hội”. Trong khi đó, theo quy định tại Luật Đất đai năm 2013, thẩm quyền thu hồi đất thuộc UBND cấp tỉnh, huyện. Theo đó, quy định này sẽ gây mâu thuẫn về thẩm quyền.

Tiếp thu ý kiến này, Bộ Tài chính cho biết, theo quy định của Luật Đất đai năm 2013, UBND cấp tỉnh, huyện quyết định thu hồi đất trong các trường hợp là vì mục đích quốc phòng, an ninh, phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng; do vi phạm pháp luật về đất đai; do chấm dứt việc sử dụng đất theo pháp luật, tự nguyện trả lại đất, có nguy cơ đe dọa tính mạng con người. Việc thu hồi trụ sở làm việc được thực hiện trong các trường hợp quy định tại Luật Quản lý, sử dụng TSC gồm: Trụ sở làm việc không sử dụng liên tục quá 12 tháng; được Nhà nước giao trụ sở mới hoặc đầu tư xây dựng trụ sở khác để thay thế; TS được sử dụng không đúng đối tượng, vượt tiêu chuẩn, định mức; sử dụng sai mục đích, cho mượn; chuyển, nhượng, bán, tặng, cho, góp vốn, sử dụng TS để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự không đúng quy định; sử dụng TSC vào mục đích kinh doanh, cho thuê, liên doanh, liên kết không đúng quy định... Như vậy, việc thu hồi trụ sở làm việc theo quy định tại Luật Quản lý, sử dụng TSC không phải là các trường hợp thu hồi theo quy định tại Luật Đất đai, vì vậy, không có mâu thuẫn về thẩm quyền.

Hơn nữa, sau khi cấp có thẩm quyền quyết định thu hồi trụ sở làm việc theo quy định của pháp luật về quản lý, sử dụng TSC, các cơ quan liên quan phải hoàn thiện các thủ tục hành chính về đất đai theo quy định của pháp luật về đất đai. Việc thu hồi trụ sở làm việc theo quy định tại dự thảo đã được thực hiện theo quy định tại Nghị định số 137/2006/NĐ- CP quy định việc phân cấp quản lý nhà nước đối với tài sản nhà nước tại cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp công lập và tài sản được xác lập quyền sở hữu của Nhà nước cùng Nghị định số 52/2009/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Quản lý, sử dụng tài sản nhà nước của Chính phủ. Vì vậy, Bộ Tài chính đề nghị cho giữ nguyên quy định như tại dự thảo đó là, Bộ trưởng Bộ Tài chính có thẩm quyền quyết định thu hồi trụ sở làm việc của các cơ quan nhà nước thuộc trung ương quản lý.

Sử dụng hiệu quả, tránh lãng phí tài sản công

Trong quá trình thẩm định dự thảo Nghị định, Bộ Tư pháp cũng đề nghị nghiên cứu, chỉnh sửa một số quy định cho phù hợp. Cụ thể, dự thảo Nghị định quy định sử dụng TS công tại đơn vị sự nghiệp công lập vào mục đích kinh doanh là “TS được giao, đầu tư xây dựng, mua sắm để thực hiện nhiệm vụ Nhà nước giao nhưng chưa sử dụng hết công suất, là những TS được Nhà nước giao theo đúng quy định của pháp luật nhưng chưa sử dụng hết công suất mà không thể áp dụng hình thức thu hồi, điều chuyển”. Tuy nhiên, theo Bộ Tư pháp, TS được Nhà nước giao theo đúng quy định có nghĩa là đúng tiêu chuẩn, định mức thì khó xảy ra tình trạng chưa sử dụng hết công suất. Trên lý thuyết, trường hợp này chỉ có thể xảy ra do việc xác định vị trí việc làm không đúng, vượt quá nhu cầu sử dụng nhân lực dẫn đến tiêu chuẩn, định mức tăng. Trong trường hợp này cần có biện pháp điều chỉnh nhằm tránh tình trạng lạm dụng, lãng phí TSC.

Giải trình về ý kiến này, Bộ Tài chính cho biết, việc cho phép sử dụng TSC được giao, được đầu tư xây dựng, mua sắm để thực hiện nhiệm vụ Nhà nước giao nhưng chưa sử dụng hết công suất tại đơn vị sự nghiệp công lập vào mục đích kinh doanh, cho thuê, liên doanh, liên kết đã được Quốc hội thảo luận và thống nhất đưa vào quy định tại Luật QLSDTSC. Theo đó, trong thực tế đã phát sinh các trường hợp như: Đơn vị không có nhu cầu sử dụng TS trong thời gian liên tục; việc tinh giản biên chế dẫn đến dư thừa công suất sử dụng TS; một số trường hợp mặc dù không có nhu cầu sử dụng thường xuyên nhưng vẫn bắt buộc phải đầu tư xây dựng, đơn cử như Trung tâm Hội nghị quốc gia, Nhà thi đấu... Vì vậy, việc cho phép đơn vị sự nghiệp được khai thác TS trong các trường hợp này là nhằm sử dụng hiệu quả, tránh lãng phí TSC, đồng thời giảm áp lực chi cho NSNN.

Vân Hà