KBNN Đà Nẵng cam kết từ khi nhận hồ sơ 1 cửa cho đến khi hoàn thành công tác kiểm soát chi không quá 2 ngày làm việc. Ảnh: Hạnh Thảo

Năm 2017 sắp kết thúc, để tăng tỷ lệ giải ngân, Kho bạc Nhà nước (KBNN) Đà Nẵng đã chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan trên địa bàn, tham mưu với cấp ủy, chính quyền địa phương để tháo gỡ khó khăn, giúp nguồn vốn được thanh toán nhanh chóng.

Chậm vẫn là do cơ chế, chính sách

Ông Phan Quảng Thống, Phó Giám đốc KBNN Đà Nẵng cho biết, với số vốn đầu tư thành phố được giao là 7.700 tỷ đồng, đến hết tháng 7/2017, tỷ lệ giải ngân mới đạt 38% kế hoạch. Từ khi Nghị quyết số 70/NQ-CP (NQ 70) của Chính phủ về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu đẩy nhanh tiến độ thực hiện và giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công được triển khai, tỷ lệ giải ngân có tăng lên đáng kể, tuy nhiên so với mặt bằng chung của cả nước vẫn thấp, khi đến hết tháng 10 mới đạt 51% kế hoạch, tương đương với số tiền đã được thanh toán trên 3.585 tỷ đồng.

Để tìm hiểu nguyên nhân của thực trạng này, ông Thống cho biết, lãnh đạo KBNN Đà Nẵng và Phòng Kiểm soát chi đã xuống tận các công trình đang thi công, gặp gỡ đơn vị thi công để nắm bắt các vấn đề còn vướng mắc, khó khăn gây chậm trễ cho công tác giải ngân. Qua thực tế đã cho thấy công tác giải phóng mặt bằng tại một số dự án triển khai rất chậm, làm ảnh hưởng tới tiến độ thi công, dẫn đến kế hoạch vốn xây lắp cũng không được giải ngân theo kế hoạch. Đơn cử như dự án Khu đô thị công nghệ FPT mới giải ngân được 3,2/20 tỷ đồng vốn dự án được nhận; khu đất dự trữ phát triển đô thị và chống ngập ven sông phía Nam cầu Cẩm Lệ có kế hoạch vốn 20 tỷ đồng, đến nay mới giải ngân được 0,1 tỷ đồng… Thậm chí công trình Trung tâm Tim mạch Bệnh viện đa khoa Đà Nẵng, ban quản lý dự án còn đang đề xuất chuyển lại vốn đầu tư cho gói xây dựng do không giải phóng được mặt bằng để thi công.

Bên cạnh đó, Luật Đầu tư công có nhiều điểm mới, siết chặt hơn cơ chế phê duyệt quyết định đầu tư khiến các đơn vị liên quan gặp nhiều lúng túng. Đặc biệt với quy định công trình phải nằm trong kế hoạch trung hạn thì kho bạc mới được giải ngân đã kéo chậm tiến độ giải ngân lại. Để minh chứng cho điều này, ông Thống cho biết, tại Đà Nẵng có một số dự án cấp bách, các thủ tục đầu tư đã được Sở Xây dựng, Sở Kế hoạch và Đầu tư, UBND thành phố phê duyệt, nhưng dự án đó lại không nằm trong kế hoạch đầu tư trung hạn. Vì thế khi hồ sơ của dự án được gửi đến kho bạc để kiểm soát thanh toán, kho bạc bắt buộc phải trả lại vì không đúng theo quy định.

Một điểm khác nữa, tại Luật Đầu tư công quy định, các dự án có hay không có cấu phần xây dựng đều phải được phê duyệt dự án đầu tư đã tạo ra “rào cản” cho các chủ đầu tư, ban quản lý dự án. Trên thực tế, tại Đà Nẵng có một số dự án mua tài sản, ứng dụng công nghệ thông tin có cấu phần xây dựng nhưng tỷ lệ rất nhỏ (chỉ chiếm 1 - 5% tổng mức đầu tư dự án). Tuy nhiên, theo quy định, các dự án này vẫn được phân loại là dự án có cấu phần xây dựng (phải lấy ý kiến thẩm định của cơ quan chuyên môn về xây dựng) nên đã kéo dài thời gian thanh toán nguồn vốn.

Cũng liên quan đến chính sách, chế độ, Luật Đầu tư công, Luật Xây dựng có quy định, việc lập thiết kế kỹ thuật, lập thiết kế bản vẽ thi công, lập dự toán của dự án chỉ được thực hiện khi có bố trí vốn thực hiện dự án, do vậy, khi có kế hoạch vốn đầu tư được giao (giữa tháng 12 năm trước) các dự án mới đủ điều kiện trình, duyệt thiết kế bản vẽ thi công, dự toán và triển khai công tác lựa chọn nhà thầu thi công công trình dẫn đến chậm khởi công. Tại Đà Nẵng, các công trình thường được khởi công muộn vào cuối quý II, đầu quý III, có trường hợp sang quý IV mới khởi công nên đã dẫn đến chậm giải ngân vốn kế hoạch được giao.

Ông Nguyễn Văn Vinh, Trưởng phòng Tài chính - Kế toán, Ban Quản lý các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng và phát triển đô thị thành phố Đà Nẵng cũng chỉ ra một nguyên nhân nữa khiến việc giải ngân vốn đầu tư chậm, đó là do các chính sách liên quan đến giải tỏa đền bù, cũng như chậm trễ trong phê duyệt vốn đối ứng các dự án ODA đã làm ảnh hưởng đến một số công trình đang được thực hiện.

Chủ động tháo gỡ khó khăn

Ông Phan Quảng Thống cho biết, trước những khó khăn này, với những nội dung trong thẩm quyền, KBNN Đà Nẵng đã điều chỉnh cho phù hợp. Với những vướng mắc vượt khả năng, KBNN Đà Nẵng đã tổng hợp lại và báo cáo với UBND thành phố để đưa ra hướng giải quyết nhanh, kịp thời nhất.

Bên cạnh đó, để chia sẻ khó khăn với các ban quản lý dự án và các nhà thầu, KBNN cam kết từ khi nhận hồ sơ 1 cửa cho đến khi hoàn thành công tác kiểm soát chi là không quá 2 ngày làm việc, đảm bảo không tồn đọng hồ sơ. Hiện có nhiều hồ sơ có khối lượng không quá lớn, KBNN Đà Nẵng chỉ kiểm soát trong 1 ngày.

Đối với các đơn vị đã có khối lượng nhưng chưa gửi sang kho bạc để thanh toán, KBNN Đà Nẵng chủ động gửi công văn đôn đốc, tránh để hồ sơ giải ngân vốn đầu tư bị dồn vào cuối năm.

Ngoài ra, với chức năng, nhiệm vụ của mình, KBNN Đà Nẵng đã tham mưu với cấp ủy chính quyền địa phương. Theo kiến nghị của KBNN Đà Nẵng, UBND thành phố đã chỉ đạo tháo gỡ nhiều nội dung liên quan đến giải ngân như: Đối với các dự án đền bù không có cấu phần xây dựng thuộc các dự án do Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố thực hiện, KBNN Đà Nẵng tiếp tục thực hiện giải ngân; cho phép KBNN giải ngân với trường hợp bù giá nguyên vật liệu vì nội dung này nằm trong dự toán công trình…

Ông Thống cho biết, với việc chủ động tháo gỡ khó khăn trong giải ngân vốn đầu tư xây dựng cơ bản, KBNN Đà Nẵng dự kiến hết niên độ ngân sách năm 2017, công tác giải ngân vốn đầu tư xây dựng cơ bản ngân sách địa phương sẽ đạt tỷ lệ 95% so với kế hoạch được giao.

Vân Hà