Nhu cầu Tết đẩy CPI tháng 2 tăng

Theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), CPI tháng 2/2026 tăng 1,14% so với tháng trước, tăng 1,19% so với tháng 12/2025 và tăng 3,35% so với cùng kỳ năm 2025. Bình quân 2 tháng đầu năm, CPI tăng 2,94% so với cùng kỳ, trong khi lạm phát cơ bản tăng 3,47%.

Động lực chính tác động đến CPI tháng 2 chủ yếu là nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống, khi nhu cầu tiêu dùng thực phẩm và dịch vụ ăn uống ngoài gia đình tăng mạnh trong dịp Tết. Nhóm này tăng 2,02%, đóng góp khoảng 0,72 điểm phần trăm vào mức tăng CPI chung. Trong đó, giá thực phẩm tăng 2,34%, ăn uống ngoài gia đình tăng 1,71% và lương thực tăng 0,94%.

Bên cạnh đó, nhóm văn hóa, giải trí và du lịch tăng 1,36% do nhu cầu vui chơi, du lịch trong dịp Tết gia tăng. Một số mặt hàng có mức tăng đáng chú ý như cây và hoa cảnh tăng 9,51%; dịch vụ xem phim, ca nhạc tăng 2,32%; du lịch trọn gói tăng 1,6% và giá khách sạn, nhà nghỉ tăng 0,63%.

Nhu cầu tiêu dùng thực phẩm tăng mạnh trong dịp Tết đã góp phần đẩy CPI tháng 2 tăng. Ảnh: Đức Thanh

Nhóm giao thông cũng ghi nhận mức tăng 1,23%, chủ yếu do chi phí vận tải tăng trong dịp cao điểm đi lại. Giá vé máy bay tăng tới 21,07%, vận tải hành khách đường bộ tăng 3,6%, trong khi giá xăng tăng 1,95% và dầu diesel tăng 6,34%.

Ngoài ra, một số nhóm hàng khác cũng tăng giá theo nhu cầu tiêu dùng mùa Tết, như đồ uống và thuốc lá tăng 1,18%; hàng hóa và dịch vụ khác tăng 1,3%; thiết bị và đồ dùng gia đình tăng 0,57%; may mặc, giày dép tăng 0,55%.

Ở nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng, giá tăng 0,56%, chủ yếu do giá gas tăng 1,4%, giá điện sinh hoạt tăng 0,52%, giá nước sinh hoạt tăng 0,72%. Trong khi đó, một số mặt hàng công nghệ như điện thoại thông minh, máy tính bảng và thiết bị âm thanh tiếp tục giảm giá do các chương trình khuyến mại và xả hàng cuối năm.

Theo đánh giá của cơ quan quản lý, dù CPI tăng trong tháng 2, nhưng thị trường nhìn chung ổn định. Trong giai đoạn cao điểm vào tuần cận Tết Nguyên đán, sức mua tăng 30 - 50% so với ngày thường, song nguồn cung hàng hóa được bảo đảm, không xảy ra tình trạng khan hiếm hay tăng giá đột biến.

Giá năng lượng và vật liệu xây dựng tạo áp lực

Áp lực lạm phát trong năm 2026 có thể đến từ nhiều yếu tố, trong đó đáng chú ý là biến động giá năng lượng thế giới, khả năng tăng giá vật liệu xây dựng khi đẩy mạnh giải ngân đầu tư công và sự phục hồi của thị trường bất động sản. Bên cạnh đó, giá dịch vụ y tế cũng có thể tăng khi các cơ sở khám chữa bệnh tính thêm chi phí quản lý.

Tuy nhiên, một số yếu tố được kỳ vọng sẽ góp phần giảm áp lực lạm phát, như nguồn cung lương thực, thực phẩm dồi dào; nhu cầu tiêu dùng chưa phục hồi mạnh; các chính sách giảm thuế tiếp tục được duy trì; cùng với chính sách miễn học phí mầm non và phổ thông theo nghị quyết của Quốc hội.

Mục tiêu kiểm soát lạm phát năm 2026 được đặt ở mức khoảng 4,5%. Để đạt mục tiêu này, cơ quan quản lý cho rằng, cần phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa, tiền tệ và các chính sách vĩ mô nhằm vừa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, vừa giữ ổn định mặt bằng giá.

Trong đó, ngành công thương được giao tiếp tục triển khai các giải pháp kích cầu tiêu dùng, thúc đẩy sản xuất kinh doanh sau Tết và bảo đảm nguồn cung hàng hóa cho thị trường. Đồng thời, cơ quan chức năng cần tăng cường kiểm tra, kiểm soát thị trường nhằm kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi đầu cơ, gian lận thương mại hoặc vi phạm về giá.

Bên cạnh đó, việc duy trì ổn định chuỗi cung ứng và thúc đẩy khai thác hiệu quả các hiệp định thương mại tự do cũng được xem là giải pháp quan trọng để ổn định nguồn cung hàng hóa và hạn chế áp lực giá.

TS. Nguyễn Đức Độ - Phó Viện trưởng Viện Kinh tế tài chính (Học viện Tài chính) cho biết, tác động của biến động địa chính trị đến lạm phát cần được theo dõi sát. Nếu căng thẳng tại Trung Đông kéo dài, giá năng lượng có thể duy trì ở mức cao, từ đó tạo thêm áp lực lên CPI. Tuy nhiên, trong trường hợp xung đột chỉ diễn ra trong thời gian ngắn, tác động tới lạm phát cả năm có thể không quá lớn.

“Dự báo, tốc độ tăng CPI cả năm vẫn nằm trong tầm kiểm soát. Chiến sự kéo dài có thể khiến kinh tế thế giới yếu đi và điều này sẽ cản trở đà tăng của giá hàng hóa. Vào thời điểm hiện nay, theo tôi, chúng ta chưa cần điều chỉnh dự báo lạm phát cho cả năm 2026” - TS. Nguyễn Đức Độ nêu quan điểm.

Nhiều ý kiến khác cũng cho rằng, với diễn biến hiện nay, lạm phát năm 2026 vẫn nằm trong tầm kiểm soát nếu công tác điều hành giá tiếp tục được thực hiện chủ động, linh hoạt và có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành; tuân thủ nguyên tắc hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.