Tuyến đường Hòa Lạc - Hòa Bình được khánh thành và đưa vào sử dụng ngày 10/10.

Thu vượt dự toán, nhưng còn nhiều thách thức

Theo Bộ Tài chính, tổng thu NSNN luỹ kế 10 tháng năm 2018 đạt xấp xỉ 85% dự toán, tăng 13,7% (so với cùng kỳ năm 2017); ước cả năm vượt 3% so với dự toán, trong đó cả thu nội địa, thu dầu thô và thu từ hoạt động xuất nhập khẩu đều vượt dự toán. Chi NSNN 10 tháng ước đạt 72,4% dự toán; ước cả năm đạt 102,6% dự toán, trong đó các khoản chi thường xuyên, chi trả nợ lãi bám sát dự toán. Bội chi được kiểm soát trong phạm vi dự toán Quốc hội quyết định, cả về số tuyệt đối và tỷ lệ so GDP (dự toán 3,7% GDP, ước thực hiện 3,67% GDP). Nợ công, nợ chính phủ, nợ nước ngoài được kiểm soát trong phạm vi Quốc hội quyết định, đảm bảo an toàn, an ninh tài chính (nợ công dự toán 63,9%, ước thực hiện khoảng 61,4% GDP).

Ông Võ Thành Hưng cho biết, Bộ Tài chính đã báo cáo Chính phủ, trình Quốc hội, đánh giá tổng thu ngân sách năm 2018 vượt dự toán 3%; tỷ lệ huy động vào NSNN đạt 24,5% GDP, trong đó huy động từ thuế, phí đạt 20,7% GDP. Đây là kết quả tích cực trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế đánh giá đạt trên 6,7% (mục tiêu là 6,7%) và tiếp tục cắt gảm sâu thuế quan theo các cam kết hội nhập...

Tuy nhiên, theo ông Võ Thành Hưng, xét ở các góc độ khác nhau, vẫn có những thách thức nhất định đối với thu NSNN. Đó là, thu từ 3 khu vực trọng điểm không đạt dự toán. Nguyên nhân chủ yếu do dự toán năm 2018 tính cao; do ước thu năm 2017 để tính dự toán thu năm 2018 cao và hoạt động sản xuất kinh doanh của một số ngành có số nộp ngân sách lớn chưa đạt tốc độ tăng trưởng như kỳ vọng. Bên cạnh đó, thu ngân sách của một số địa phương trọng điểm cũng chưa đạt dự toán, do khi xây dựng dự toán thu, Chính phủ thường giao cho các địa phương này ở mức phấn đấu cao hơn mức bình quân chung.

Ngoài ra, tình trạng chuyển giá, trốn thuế, nợ thuế còn phức tạp. Đến thời điểm 30/9/2018, số nợ thuế xấp xỉ 83 nghìn tỷ đồng (tăng 9,8 nghìn tỷ đồng so với thời điểm 31/12/2017). Tuy nhiên, theo ông Võ Thành Hưng, tính theo tỷ trọng số nợ thuế trên tổng thu nội địa, thì xu hướng là giảm. Nếu loại trừ số nợ thuế của người nộp thuế đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự,... (bao gồm cả số nợ gốc và nợ tiền chậm nộp), hiện chiếm khoảng 35% tổng số tiền nợ thuế, thì tỷ lệ nợ thuế khoảng 4,4% tổng thu nội địa - là ngưỡng chấp nhận được theo thông lệ quốc tế (thấp hơn 5%).

Tiếp tục quản lý chặt chẽ chi ngân sách

Cùng với việc đảm bảo dự toán thu, công tác chi ngân sách luôn được Bộ Tài chính thực hiện theo hướng chặt chẽ, tiết kiệm, hiệu quả, đồng thời tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài khóa. Ông Võ Thành Hưng cho rằng, về chi ngân sách quan điểm chỉ đạo, yêu cầu xuyên suốt của Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ là phải đảm bảo chặt chẽ, tiết kiệm, hiệu quả; hỗ trợ tốt nhất cho việc thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội.

“Về kỷ luật, kỷ cương và hiệu quả trong chi tiêu ngân sách, đúng là còn những bất cập nhất định. Còn tình trạng phê duyệt các chương trình, dự án khi chưa cân đối được nguồn. Phân bổ dàn trải, giải ngân không đạt kế hoạch, số chuyển nguồn lớn và kéo dài..., đội chi phí lên cao. Việc tách bạch chi đầu tư và chi thường xuyên khó bảo đảm các định mức kinh tế - kỹ thuật, giảm hiệu quả, tuổi thọ của công trình, dự án đầu tư. Hiệu quả của các dự án đầu tư công thấp...”, ông Võ Thành Hưng cho hay.

Về cơ cấu lại chi NSNN, thời gian qua Bộ Tài chính đã thực hiện tích cực và bước đầu đã đạt được các kết quả nhất định. Theo đó, đã giảm tỷ trọng chi thường xuyên thực hiện xuống 63% (mục tiêu là dưới 64%), tăng tỷ trọng chi đầu tư thực hiện lên 26 - 27% (mục tiêu là 25 - 26%); trong khi vẫn điều chỉnh tiền lương bình quân 7%/năm...

Để tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính, ông Võ Thành Hưng cho biết, trong thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ thường xuyên rà soát, sửa đổi, bổ sung, ban hành theo quy định của pháp luật các cơ chế, chính sách quản lý tài chính - ngân sách; quản lý chặt chẽ chi NSNN; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, kiểm toán, thanh tra, kiểm soát chi NSNN để đảm bảo chi đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức; xử lý nghiêm các sai phạm về quản lý tài chính ngân sách và quản lý tài sản của Nhà nước; thu hồi đầy đủ vào NSNN đối với các khoản chi sai chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi.

Đồng thời, ngành Tài chính cũng sẽ tiếp tục làm tốt công tác tuyên truyền; công khai, minh bạch hoạt động tài chính – NSNN; nâng cao trách nhiệm giải trình của các cơ quan, đơn vị; tăng cường sự kiểm tra, giám sát của Đại biểu Quốc hội, HĐND các cấp; tăng cường sự giám sát của cộng đồng...

Minh Anh