Sáng 12/5, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đã cho ý kiến về báo cáo quyết toán ngân sách nhà nước năm 2021.

Làm rõ các nguyên nhân tồn quỹ, chậm giải ngân

Phát biểu về một số nội dung, đánh giá nêu trong các báo cáo tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc đề nghị cần có sự thống nhất số liệu trong các báo cáo, đồng thời có những đánh giá đúng, hiểu đúng bản chất sự việc, vì nếu không đánh giá chính xác thì khi đưa ra Quốc hội sẽ làm đại biểu Quốc hội băn khoăn.

Một trong những vấn đề Bộ trưởng nêu là đánh giá về việc vay nợ gắn với tiến độ thu chi, trả nợ gốc, khả năng trả nợ và giải ngân đầu tư công. Theo Bộ trưởng, năm 2021, ngân sách trung ương chỉ vay trong nước hơn 368 nghìn tỷ đồng, tiết kiệm 159 nghìn tỷ đồng so với kế hoạch Quốc hội quyết định. Để đảm bảo điều hành kịp thời, ngân sách phải luôn có sẵn tiền để phục vụ các nhu cầu chi tiêu. Ngay việc phát hành vay cũng không chắc chắn sẽ vay được đúng số đã định, nếu không vay đủ thì sẽ không có đủ nguồn để đảm bảo các nhu cầu chi theo kế hoạch và phát sinh.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc phát biểu tại phiên họp.

Đối với đánh giá về quản lý quỹ ngân sách, Bộ trưởng cũng đề nghị phải bóc tách vấn đề, làm rõ lý do tồn quỹ, lý do không giải ngân được, trong đó có nhiều nguyên nhân từ chính sách pháp luật, từ các quy định hiện hành…

Theo Bộ trưởng, có một số quy định gây ách tắc việc giải ngân cần sớm được tháo gỡ để triển khai thông suốt trên cả nước. “Hoàn thiện hệ thống pháp luật không dễ, phải cả hệ thống làm. Nếu cứ nói không giải ngân được, thì phải nói rõ nguyên nhân vì sao, phải giải quyết nguyên nhân, gắn với trách nhiệm từng bộ ngành, đơn vị” - Bộ trưởng Hồ Đức Phớc nói.

Nêu ý kiến về một số nội dung trong báo cáo của Ủy ban Tài chính, Ngân sách và báo cáo của Kiểm toán Nhà nước, Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn bày tỏ thống nhất cao với giải thích của Bộ Tài chính về nội dung vay nợ và cho rằng, dưới góc độ thị trường, vay của ngân sách nhà nước, ngoài đáp ứng nhu cầu chi tiêu, đảm bảo thanh khoản, còn mục tiêu quan trọng là phát triển thị trường vốn.

Lãi suất trái phiếu chính phủ chính là lãi suất chuẩn để thị trường vốn phát triển, có như vậy mới đảm bảo an toàn cho người cho vay. Tổ chức huy động vốn căn cứ lãi suất trái phiếu Chính phủ để xác định lãi suất cho vay. Vấn đề cơ bản là quản lý tiền huy động như nào cho hiệu quả.

Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn phát biểu

Đối với việc thực hiện các kiến nghị của Kiểm toán Nhà nước, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho rằng, cần phân tích rõ nguyên nhân thực hiện các kiến nghị của Kiểm toán Nhà nước chưa cao là do các kiến nghị đó, hay là do ý thức của đơn vị thực hiện. Đồng thời, cần quan tâm đến chất lượng báo cáo, cần có chế tài xử lý các đơn vị, cơ quan chưa thực hiện nghiêm các Nghị quyết của Quốc hội, UBTVQH.

Kỷ luật thu chi ngân sách từng bước được cải thiện

Kết luận nội dung thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải hoan nghênh tinh thần trao đổi của các cơ quan hữu quan; đồng thời lưu ý rút kinh nghiệm trong việc thống nhất số liệu.

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, UBTVQH đánh giá cao nỗ lực của Chính phủ trong điều kiện dịch Covid-19 ảnh hưởng nghiêm trọng tới mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội, tốc độ tăng trưởng kinh tế Việt Nam năm 2021 chỉ đạt 2,58%, tỷ lệ thất nghiệp, thiếu việc làm tăng, đời sống bộ phận người lao động gặp khó khăn phải thực hiện các chính sách miễn giảm thuế, giảm thuế và các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, người dân.

Trong bối cảnh đó, nhưng tổng thể thu ngân sách vượt dự toán 12,7%, tỷ trọng thu nội địa đạt 82,5% tổng thu ngân sách nhà nước, chi ngân sách cơ bản đảm bảo các nhiệm vụ của nhà nước, tỷ trọng thường xuyên bằng 62,97%, bội chi ngân sách thấp hơn dự toán Quốc hội giao, kỷ luật thu chi ngân sách nhà nước từng bước được thực hiện cải thiện.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải kết luận phiên họp

Nhấn mạnh các kết quả này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải cho rằng cần đánh giá đúng tình hình khi đưa ra Quốc hội, để đánh giá về một năm ngân sách cần có khen chê đúng mực, phải chỉ rõ địa chỉ và luôn nhận định đúng tình hình.

Bên cạnh đó, qua báo cáo Kiểm toán Nhà nước, báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính, Ngân sách và ý kiến của UBTVQH, UBTVQH nhận thấy còn những bất cập trong quản lý, điều hành, sử dụng ngân sách nhiều năm chưa được khắc phục, đề nghị Chính phủ có giải pháp quyết liệt để xử lý.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải cho biết, thêm mỗi năm có đặc điểm tình hình riêng nên các báo cáo cần làm rõ, nêu rõ địa chỉ cụ thể, kiến nghị kịp thời để giải quyết các vấn đề đã nêu như việc sửa đổi các văn bản pháp luật, rõ trách nhiệm người đứng đầu, các vấn đề về chỉ đạo việc thực hiện các kết luận của kiểm toán…