Hàng trăm nghìn doanh nghiệp bỏ địa điểm kinh doanh, gây khó khăn thu thuế cho cơ quan thuế. Ảnh: T.L.

>> 7 đối tượng dự kiến được đề xuất xóa nợ thuế

>> Xóa nợ thuế: Đảm bảo công khai, minh bạch, không thất thu ngân sách

Theo ông Mai Sơn – Cục trưởng Cục Thuế TP. Hà Nội, những năm gần đây, Cục Thuế TP. Hà Nội đã triển khai đồng bộ, quyết liệt các biện pháp thu hồi nợ đọng thuế (từ vấn đề quản lý đối tượng đến việc áp dụng cưỡng chế, công khai thông tin nợ thuế...). Do đó, số nợ luôn có xu hướng năm sau giảm hơn so với năm trước. Tuy nhiên, tổng nợ giảm là do giảm nhóm nợ trên dưới 90 ngày, trong khi đó, nhóm nợ khó thu liên tục tăng qua các năm và chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong tổng nợ.

Phân tích nguyên nhân, ông Mai Sơn cho biết, số nợ khó thu tăng một phần do tăng nợ gốc, do phát sinh mới các trường hợp người nộp thuế bỏ địa chỉ kinh doanh, không khai báo với cơ quan thuế. Nhóm nợ khó thu chủ yếu thuộc trường hợp người nộp thuế không còn hoạt động nhưng không khai báo với cơ quan thuế (chiếm tới 85% tổng số nợ khó thu). Theo thống kê, tính đến tháng 8/2019, Cục Thuế TP. Hà Nội có tới 314.680 người nộp thuế bỏ địa chỉ kinh doanh không khai báo với cơ quan thuế (trong đó: doanh nghiệp: 98.868 đối tượng, hộ kinh doanh: 215.812 đối tượng).

Số nợ khó thu tăng cao chủ yếu do tăng tiền chậm nộp. Riêng tiền chậm nộp của nhóm khó thu tại Cục Thuế TP. Hà Nội bình quân mỗi năm phát sinh gần 500 tỷ đồng.

Cục trưởng Cục Thuế TP. Hà Nội cho rằng, việc xây dựng dự thảo nghị quyết xử lý nợ đối với nhóm nợ này là vô cùng cần thiết, giảm bớt áp lực cho cơ quan thuế, tránh lãng phí nguồn nhân lực trong vấn đề quản lý.

Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh cũng gặp những khó khăn tương tự. Ông Lê Duy Minh - Phó Cục trưởng Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh cho rằng, thành phố nhiều năm qua, chỉ tiêu nợ luôn bị đánh giá không hoàn thành nhiệm vụ. “Quy định nợ không được vượt quá 5% tổng thu ngân sách, nhưng ở TP. Hồ Chí Minh, số nợ phải lên tới 7 - 8% tổng thu ngân sách” - ông Minh cho hay.

Theo vị lãnh đạo cục thuế này, tính đến 31/12/2018 tổng nợ của thành phố là là 23.564 tỷ đồng, với con số này là “rất khó để hoàn thành chỉ tiêu thu nợ, đây là số luỹ kế nhiều năm”.

Tính gần 8 tháng năm 2019, thu ngân sách trên địa bàn đạt gần 180 nghìn tỷ đồng, số nợ chỉ là hơn 2.000 tỷ đồng, tuy nhiên tính lũy kế, tổng số nợ của thành phố đã lên đến hơn 23,5 nghìn tỷ đồng.

Thực tế là doanh nghiệp thành lập nhiều, nhưng có những doanh nghiệp thành lập không vì nhu cầu kinh doanh mà chỉ để cho con đi du học; hay có thời điểm do khủng hoảng, doanh nghiệp không trả được nợ thuế, bỏ địa chỉ kinh doanh.

“Tới nay cục thuế đang quản lý 233 nghìn đối tượng không còn địa điểm kinh doanh. Với tổng số thuế nợ là 6.631 tỷ đồng, trong đó tiền chậm nộp là 2.138 tỷ đồng. Với số thuế nợ 6.631 tỷ đồng này, cứ qua 1 năm tiền chậm nộp sinh ra khoảng 10%, là 600 tỷ đồng cộng dồn vào tổng số nợ” - ông Lê Duy Minh nói.

Do đó, đại diện lãnh đạo Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh bày tỏ mong muốn nghị quyết sớm hoàn thiện để trình Chính phủ, trình Quốc hội thông qua. Đây sẽ là động lực đối với người làm công tác quản lý thuế, bởi ngành Thuế rất vất vả, tốn nhiều nhân lực, vật lực cho công tác quản lý số thuế nợ này mà không thu được đồng nào./.

Minh Anh