Phó Thống đốc Đào Minh Tú phát biểu tại cuộc họp báo sáng 21/1. Ảnh: H.Y

Không in mới tiền mệnh giá nhỏ trong dịp Tết

Tại cuộc họp báo của NHNN sáng 21/1, Phó Thống đốc NHNN Đào Minh Tú cho biết, thời gian vừa qua, chủ trương của NHNN không phát hành một số loại tiền mới in mệnh giá nhỏ ra lưu thông dịp Tết Nguyên đán nhằm hạn chế sử dụng tiền nhỏ trong hoạt động văn hóa, lễ hội, tín ngưỡng, được các cơ quan báo chí cũng như dư luận xã hội đồng tình ủng hộ.

Khảo sát thực tế trong mùa lễ hội 2014 cho thấy việc sử dụng tiền mệnh giá nhỏ tại khu vực đền, chùa, khu di tích, lễ hội đã có những chuyển biến tích cực, hiện tượng đặt tiền lễ tại các ban thờ, ném tiền, thả tiền… đã giảm so với các năm trước; hoạt động đổi tiền hưởng chênh lệch phần nào đã được chấn chỉnh.

Việc hạn chế phát hành tiền mới mệnh giá nhỏ ra lưu thông đã khiến cho tỷ lệ tiền mệnh giá nhỏ quay về ngân hàng sau dịp lễ hội thấp hơn nhiều so với các năm trước, góp phần giảm tình trạng quá tải tại các kho tiền của ngân hàng.

Hiện nay, để tiết kiệm chi phí, NHNN không in các loại tiền mệnh giá nhỏ. Tuy nhiên, NHNN vẫn duy trì dự trữ một lượng tiền mệnh giá nhỏ đủ tiêu chuẩn lưu thông để đảm bảo cung ứng đủ nhu cầu thanh toán của người dân trong dịp Tết Nguyên đán 2015 và các năm tiếp theo.

Tiết kiệm hàng trăm tỷ đồng vì không in tiền lẻ

Theo tính toán, nếu tiếp tục không đưa tiền mới từ 5.000 đồng trở xuống trong dịp Tết Nguyên đán 2015 sẽ giúp NHNN tiết kiệm được hàng trăm tỷ đồng. Cụ thể, Phó Thống đốc NHNN Đào Minh Tú cho biết, từ năm 2013 khi NHNN chủ trương không đưa tờ mệnh giá 500 đồng vào lưu thông, đã tiết kiệm được khoảng 94 tỷ đồng. Năm 2014, việc không đưa thêm tiền 1.000 đồng, 2.000 đồng in mới vào lưu thông dịp Tết cũng tiết kiệm được khoảng 314 tỷ đồng.

Năm nay, NHNN đã quyết định không in mới và đưa vào lưu thông tiền mệnh giá 5.000 đồng trở xuống trong dịp Tết. Theo tính toán, tổng chi phí tiết kiệm được, từ in ấn, vận chuyển, kiểm đếm... trong quá trình lưu thông cho đến khi quay lại ngân hàng có thể lên đến 580 tỷ đồng.

Để hạn chế việc sử dụng tiền lẻ trong lĩnh vực tâm linh, gây phản cảm, NHNN chỉ đạo các đơn vị tăng cường kiểm tra, xử lý các hoạt động kinh doanh đổi tiền hưởng chênh lệch theo quy định tại Nghị định 96/2014/NĐ-CP ngày 17/10/2014 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng.

Thừa nhận vẫn có hiện tượng các bàn đổi tiền lẻ ở các cổng chùa, lễ hội, Phó Thống đốc Đào Minh Tú cho biết hành vi đổi tiền lẻ này có thể bị xử phạt từ 20 đến 40 triệu đồng theo Nghị định 96.

Lãnh đạo NHNN cũng khẳng định đảm bảo nhu cầu tiền lẻ cho lưu thông, tuy nhiên sẽ không phải là tiền mới. Ngoài ra, người dân có thể đem tiền cũ không đủ tiêu chuẩn lưu thông đến đổi miễn phí tại ngân hàng.

Giám sát hoạt động hệ thống ATM

Bên cạnh đó, để đáp ứng nhu cầu tiền mặt dịp Tết Nguyên đán 2015, NHNN cho biết đã xây dựng các phương án cung ứng tiền mặt; đồng thời tổ chức điều chuyển tiền mặt tới các NHNN chi nhánh tỉnh, thành để nâng cao dự trữ. Đồng thời, yêu cầu các ngân hàng có hệ thống máy ATM quan tâm tăng cường tiếp quỹ các máy ATM và tìm giải pháp đảm bảo hệ thống thông suốt, đáp ứng tốt nhất nhu cầu rút tiền mặt của khách hàng.

NHNN đã xem xét cho phép một số ngân hàng triển khai dịch vụ ATM lưu động nhằm hỗ trợ giảm tải cho các ATM cố định, nhất là vào các thời gian cao điểm. NHNN cũng chủ động theo dõi, giám sát, cập nhật phản ánh của dư luận về tình hình hoạt động ATM để có phản hồi hoặc chỉ đạo các tổ chức phát hành thẻ xử lý nhanh chóng, kịp thời các vấn đề phát sinh khi có khiếu nại của khách hàng hay những thông tin phản ánh trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Theo ông Đào Quốc Tính, Phó Chánh thanh tra NHNN, NHNN đã yêu cầu các ngân hàng thương mại, hội sở, chi nhánh ngân hàng… phải công khai số điện thoại đường dây nóng, email để nhận phản ánh của khách hàng và các phương tiện thông tin đại chúng. Nhận được thông tin, NHNN sẽ tiếp thu xử lý theo đúng quy định của pháp luật. Tuy nhiên đại diện cơ quan thanh tra NHNN xin khất chưa trả lời câu hỏi của phóng viên về việc đã có ngân hàng nào bị xử lý vi phạm liên quan đến cây ATM hay chưa./.

Hoàng Yến