Vì vậy, doanh nghiệp cần thích ứng tốt hơn với hệ thống quản lý thuế nghiêm ngặt được thúc đẩy bởi số hóa.

Cần sớm thích ứng với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0

Sự phát triển nhanh chóng của thương mại điện tử và cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đã đặt ra thách thức mới cho các nước trong việc thu thuế nền kinh tế số. Gần đây nhất, ngày 9/6/2019, các bộ trưởng tài chính và thống đốc ngân hàng trung ương của Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) đã nhất trí về tầm quan trọng của việc tìm ra một hệ thống toàn cầu nhằm đánh thuế các hãng internet khổng lồ.

Các chuyên gia của EY Việt Nam chia sẻ kinh nghiệm tại hội thảo. Ảnh: Tuấn Nguyễn

Để giúp DN có được góc nhìn cụ thể và đưa ra hướng đầu tư thích đáng, ngày 13/9/2019 tại Hà Nội, Công ty TNHH Ernst & Young Việt Nam (EY Việt Nam) phối hợp với Câu lạc bộ CFO Việt Nam tổ chức Hội thảo “Thích ứng tốt hơn với hệ thống quản lý thuế nghiêm ngặt được thúc đẩy bởi số hóa”.

Tại hội thảo, các chuyên gia của EY Việt Nam cho rằng: Các tác động của môi trường kinh doanh toàn cầu, cùng nhiều quy định, hướng dẫn mới liên quan tới nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp (DN) được ban hành thời gian qua đã và đang có tác động lớn đến nhiều mặt hoạt động của DN tại Việt Nam. Để đáp ứng và tuân thủ những quy định mới này, DN nên đầu tư các nguồn lực một cách thích đáng để tránh các rủi ro về thuế.

Cũng theo EY Việt Nam, thời gian gần đây, các DN đang kinh doanh trong một môi trường thuế chịu ảnh hưởng bởi nhiều tác động từ chiến tranh thương mại, bất ổn chính trị, biến động của nền kinh tế thế giới đến những phát triển chóng mặt về công nghệ.

Kể từ năm 2015 khi Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) đưa ra các khuyến nghị chính sách tại Chương trình hành động Chống xói mòn cơ sở thuế và chuyển lợi nhuận (BEPS) gồm 15 hành động, thu hút sự tham gia của trên 100 quốc gia trong đó có Việt Nam, các thành viên phải nội luật hoá quy định pháp luật của mình, phù hợp với mục tiêu của chương trình.

Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý thuế

Ghi nhận sự thay đổi trong Luật Quản lý thuế sửa đổi (Luật thuế), các chuyên gia của EY Việt Nam cũng cho rằng: Luật thuế vừa được Quốc hội thông qua ngày 13/6/2019, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2020, đưa ra nhiều quy định mới liên quan tới việc thực hiện và quản lý thuế trên nền tảng internet (e-tax).

Theo đó, chính sách thuế của Việt Nam cũng có một số điểm nổi bật, đặc biệt liên quan tới việc sửa đổi chính sách thuế và cải cách quản lý thuế. Việc sửa đổi chính sách thuế thời gian gần đây nhằm mục đích hướng tới việc giảm chi phí tuân thủ, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin hỗ trợ doanh nghiệp tuân thủ quy định về thuế.

Cụ thể, Luật thuế đưa ra quy định đầu tiên về hóa đơn điện tử, yêu cầu người bán hàng, khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, phải lập hóa đơn điện tử để giao cho người mua. Trong trường hợp người bán sử dụng máy tính tiền, người bán đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử được khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối chuyển dữ liệu điện tử với cơ quan thuế.

Luật thuế cũng lần đầu đưa ra các quy định quản lý thuế đối với hoạt động thương mại điện tử. Các nhà cung cấp ở nước ngoài, không có cơ sở thường trú tại Việt Nam, nhưng có hoạt động thương mại điện tử, phải có nghĩa vụ đăng ký thuế, khai thuế, nộp thuế tại Việt Nam. Ngoài ra, ngân hàng thương mại có trách nhiệm trong việc khấu trừ, nộp thay nghĩa vụ thuế phải nộp theo quy định pháp luật về thuế của tổ chức, cá nhân ở nước ngoài có hoạt động kinh doanh thương mại điện tử có phát sinh thu nhập từ Việt Nam.

Bên cạnh xu hướng sửa đổi chính sách thuế và cải cách quản lý thuế, hoạt động thanh tra, kiểm tra trong ngành này sẽ ngày một hiệu quả hơn. Nhiệm vụ trọng tâm mà Thanh tra ngành Thuế sẽ thực hiện trong thời gian tới là thanh tra các DN có khả năng có số thu điều tiết ngân sách trung ương lớn, tăng cường thanh tra, kiểm tra sau hoàn thuế, chú trọng thanh tra các DN có giao dịch liên kết, có dấu hiệu chuyển giá.

Bà Hương Vũ - Tổng giám đốc EY Consulting Việt Nam thì cho rằng, công tác thanh tra chắc chắn sẽ hiệu quả hơn dưới sự hỗ trợ của phương thức điện tử; với việc công tác quản lý thuế của cơ quan thuế ngày càng hiệu quả, yêu cầu tuân thủ đối với các DN cũng ngày càng trở nên thiết yếu để tránh hậu quả phạt thuế, truy thu thuế.

Tại hội thảo, các DN đã có những ý kiến thắc mắc liên quan tới việc tuân thủ những quy định mới, đặc biệt là vấn đề về hoá đơn điện tử, giao dịch liên kết và thuế thu nhập cá nhân. Các chuyên gia EY Việt Nam đã chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm thực tiễn trong việc xử lý các vướng mắc về thuế cho DN cũng như cách thức doanh nghiệp chủ động quản trị các rủi ro về thuế, đồng thời chuẩn bị tốt nhất cho các cuộc thanh kiểm tra của cơ quan thuế./.

Văn Tuấn