Đưa năng lượng tái tạo thành động lực kinh tế

Việt Nam đang biến tham vọng năng lượng tái tạo thành động lực kinh tế, với mục tiêu công suất điện gió và mặt trời tăng mạnh đến 2050, hứa hẹn thúc đẩy GDP và thu hút hàng trăm tỷ USD đầu tư quốc tế, dù vẫn đối mặt nhiều thách thức.
aa

Theo Quy hoạch Điện VIII, đến năm 2030, công suất điện gió trên bờ và gần bờ dự kiến đạt 26.066 - 38.029 MW, trong khi điện gió ngoài khơi sẽ đạt 6.000 - 17.032 MW vào giai đoạn 2030-2035, với tham vọng chạm mốc 113.503 - 139.097 MW vào năm 2050. Điện mặt trời cũng được kỳ vọng tăng mạnh, với công suất đạt 46.459 - 73.416 MW vào năm 2030 và 293.088 - 295.646 MW vào năm 2050.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Việt Nam cần huy động nguồn vốn khổng lồ. Theo ước tính, giai đoạn 2026-2030 yêu cầu 136,3 tỷ USD cho nguồn điện và lưới truyền tải, 130 tỷ USD cho giai đoạn 2031-2035, và lên tới 569 tỷ USD từ 2036-2050.

Đưa năng lượng tái tạo thành động lực kinh tế
Việt Nam đang trong giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ lĩnh vực năng lượng. Ảnh minh hoạ.

Bà Đỗ Hồng Thanh - Phó Giám đốc Trung tâm Thông tin Năng lượng và Phát triển thị trường điện lực chia sẻ, khu vực tư nhân và nhà đầu tư quốc tế sẽ đóng vai trò then chốt trong việc đáp ứng nhu cầu vốn này, đặc biệt khi xu hướng năng lượng sạch đang bùng nổ toàn cầu. Đầu tư vào năng lượng tái tạo không chỉ đảm bảo an ninh năng lượng mà còn mang lại lợi ích kinh tế rõ rệt.

Viện Nghiên cứu Chính sách và Chiến lược (CIEM) dự báo, nếu tỷ lệ đầu tư vào năng lượng tái tạo đạt 5% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, GDP hàng năm có thể tăng thêm 0,7-1,1% so với kịch bản thông thường. Theo McKinsey & Company, với mức đầu tư 15 tỷ USD mỗi năm (khoảng 4% GDP) từ 2025-2040, GDP năm 2040 của Việt Nam có thể cao hơn 6-10% so với kịch bản cơ bản.

Các chuyên gia cho rằng, năng lượng tái tạo sẽ giúp Việt Nam chuyển đổi mô hình tăng trưởng, từ phụ thuộc thương mại sang dựa vào đầu tư công-tư, tạo nền tảng thu hút dòng vốn FDI vào lĩnh vực năng lượng sạch. Tuy nhiên, Việt Nam vẫn đối mặt với nhiều thách thức trong việc thu hút đầu tư.

TS. Đinh Tuấn Minh - Giám đốc Trung tâm Giải pháp thị trường cho các vấn đề kinh tế và xã hội, chỉ ra rằng khung pháp lý thiếu nhất quán, thủ tục hành chính phức tạp, hạ tầng truyền tải điện chưa đồng bộ và thị trường vốn nội địa hạn chế đang làm giảm sức hút với các nhà đầu tư chiến lược. Để khắc phục, Việt Nam cần hành động quyết liệt.

Trước hết, cần hoàn thiện khung pháp lý minh bạch và ổn định, đặc biệt là các hướng dẫn chi tiết cho cơ chế đấu thầu cạnh tranh, thay thế giá cố định (FiT), nhằm khôi phục niềm tin của nhà đầu tư.

Thứ hai, đầu tư nâng cấp hệ thống truyền tải điện quốc gia là ưu tiên cấp bách để tránh tình trạng quá tải và lãng phí nguồn lực.

Thứ ba, Việt Nam nên đưa ra các chính sách khuyến khích FDI chất lượng cao, ưu tiên nhà đầu tư có công nghệ tiên tiến và hỗ trợ tài chính cho các dự án điện gió ngoài khơi. Cuối cùng, phát triển công nghiệp phụ trợ và nâng cao năng lực nội địa, từ đào tạo nhân lực đến xây dựng chuỗi cung ứng, sẽ tạo nền tảng bền vững cho ngành năng lượng tái tạo.

Với tiềm năng lớn và chiến lược đúng đắn, năng lượng tái tạo không chỉ là con đường đạt mục tiêu khí hậu mà còn là động lực kinh tế mạnh mẽ, giúp Việt Nam khẳng định vị thế trên bản đồ đầu tư toàn cầu./.

Lạc Nguyên

Đọc thêm

Đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công: Không đổ lỗi cho điều kiện khách quan

Đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công: Không đổ lỗi cho điều kiện khách quan

Để đẩy mạnh công tác giải ngân vốn đầu tư công, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Hoàng Giang chỉ đạo các đơn vị tháo gỡ vướng mắc, không đổ lỗi cho điều kiện khách quan.
Kỷ nguyên công nghệ mở cơ hội tái định hình kinh doanh, hút vốn toàn cầu

Kỷ nguyên công nghệ mở cơ hội tái định hình kinh doanh, hút vốn toàn cầu

Các chuyên gia cho rằng, kỷ nguyên công nghệ đang tái định hình mô hình kinh doanh và mở ra cơ hội để Việt Nam thu hút dòng vốn, nhà đầu tư toàn cầu, giúp hiện thực hóa mục tiêu xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế.
Hoàn thiện pháp luật về kinh tế tư nhân dựa trên “bộ ba” thể chế - hạ tầng - nhân lực

Hoàn thiện pháp luật về kinh tế tư nhân dựa trên “bộ ba” thể chế - hạ tầng - nhân lực

Phát triển kinh tế tư nhân là đòn bẩy cho một Việt Nam thịnh vượng. Quan điểm này của Tổng Bí thư Tô Lâm nhận được nhiều sự đồng thuận từ cấp trung ương đến địa phương, từ lãnh đạo ban, ngành đến các chuyên gia và đặc biệt là các doanh nhân.
Quý IV/2028, hoàn thành các đoạn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông mở rộng

Quý IV/2028, hoàn thành các đoạn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông mở rộng

Bộ Xây dựng mới có báo cáo Thủ tướng Chính phủ phương án đầu tư mở rộng các đoạn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông theo phương thức đối tác công - tư (PPP), trong đó phấn đấu có quyết định đầu tư quý I/2026, khởi công xây dựng quý II/2026 và hoàn thành, đưa vào khai thác trong quý IV/2028
Doanh nghiệp đóng vai trò trung tâm thúc đẩy phát triển bền vững

Doanh nghiệp đóng vai trò trung tâm thúc đẩy phát triển bền vững

Ngày 22/8, tại Hà Nội, Diễn đàn Doanh nghiệp Phát triển bền vững Việt Nam (VCSF) lần thứ 12 đã được tổ chức với chủ đề “Phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới: Biến khát vọng vươn mình thành hành động”. Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc tham dự và phát biểu chỉ đạo.
Doanh nghiệp Việt đối mặt thách thức năng lượng tái tạo

Doanh nghiệp Việt đối mặt thách thức năng lượng tái tạo

Tại Hội nghị “Hợp tác phát triển dự án/công trình năng lượng" diễn ra ngày 21/8/2025, các chuyên gia đã chỉ ra những rào cản pháp lý, tài chính và kỹ thuật đang cản bước doanh nghiệp trong ngành năng lượng tái tạo. Trước thực trạng này, các giải pháp như cơ chế hợp đồng mua bán điện trực tiếp (Direct Power Purchase Agreement - DPPA), mua bán và sáp nhập (M&A) và liên doanh sẽ giúp vượt qua thách thức, tận dụng cơ hội đạt mục tiêu Net Zero 2050.
Quảng Trị:  Đôn đốc, đẩy mạnh tiến độ giải ngân đầu tư công

Quảng Trị: Đôn đốc, đẩy mạnh tiến độ giải ngân đầu tư công

Ngày 20/8, Sở Tài chính Quảng Trị cho biết, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị Trần Phong vừa có có chỉ đạo đôn đốc, đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công năm 2025.
ESG - "la bàn" chỉ hướng cho dòng vốn thông minh

ESG - "la bàn" chỉ hướng cho dòng vốn thông minh

Trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu đang tái cấu trúc mạnh mẽ theo hướng đề cao tính bền vững và minh bạch, ESG (môi trường - xã hội - quản trị) không chỉ là một bộ tiêu chí quản trị tốt, mà còn trở thành điều kiện cần để doanh nghiệp có thể tiếp cận được với các quỹ đầu tư lớn, đặc biệt là dòng vốn quốc tế đang ngày càng khắt khe với các chuẩn mực về phát triển bền vững.