Ông Trần Thanh Mẫn - Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam kiểm tra công tác cải cách thủ tục hành chính theo tinh thần Nghị quyết 19 của Chính phủ tại Chi cục Thuế quận Đống Đa (Hà Nội). Ảnh: NM.

>> Chi phí làm thủ tục hành chính thuế thấp nhờ điện tử hóa

PV: Thưa ông, theo APCI 2018 do Hội đồng Tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Chính phủ tổ chức, nhóm thủ tục về thuế đứng đầu bảng xếp hạng. Xin ông cho biết, vừa qua ngành Thuế đã cải cách thủ tục hành chính như thế nào để đạt được kết quả như trên?

- Ông Nguyễn Đại Trí: Như chúng ta đã biết, năm 2017 - 2018, Hội đồng Tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Chính phủ đã xây dựng APCI 2018. Báo cáo cũng đã được công bố hồi giữa tháng 8/2018, được đánh giá trên 8 lĩnh vực, trong đó có lĩnh vực về thuế.

Các tiêu chí mà APCI 2018 đánh giá khá tương đồng với tiêu chí đánh giá của Ngân hàng Thế giới (WB) tại Báo cáo về môi trường kinh doanh (Doing business) hằng năm. Theo đó, việc triển khai được đánh giá, khảo sát đối với các doanh nghiệp trên phạm vi cả nước.

Điều đáng mừng là kết quả đánh giá của Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính cho thấy, chi phí tuân thủ về thuế có chi phí thấp nhất trong 8 lĩnh vực được khảo sát, trong đó bao gồm cả chi phí về thời gian, cũng như là chi phí trực tiếp thực hiện các thủ tục hành chính.

Qua các chỉ số đánh giá của APCI, chúng tôi nghĩ rằng cần phải điều chỉnh thời gian nộp hồ sơ...   Ông Nguyễn Đại Trí

Cụ thể, trong đánh giá của APCI năm 2018, chi phí tuân thủ làm thủ tục hành chính thấp nhất, trong đó chi phí thời gian, chi phí trực tiếp cũng thấp nhất. Chúng tôi cho rằng, những kết quả đạt được đã phản ánh khá rõ những kết quả mà ngành Thuế đã đạt được trong những năm qua.

Tất nhiên, trong quá trình đánh giá, APCI đã chỉ ra một số điều còn dư địa để ngành Thuế tiếp tục cải cách, như sự chênh lệch giữa các vùng miền, các khu vực kinh tế thì chi phí thủ tục hành chính còn có sự khác nhau.

Báo cáo cũng đã chỉ ra từng khâu, từng bước trong việc thực hiện thủ tục hành chính, bao gồm từ việc tìm hiểu thông tin, chuẩn bị hồ sơ, nộp hồ sơ, chỉnh lý sửa đổi hồ sơ và nhận kết quả…

PV: Với kết quả Hội đồng Tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Chính phủ đã công bố, ngành Thuế đã có kế hoạch cụ thể nào để tiếp tục cải cách, giảm chi phí thực hiện thủ tục hành chính cho người nộp thuế trong thời gian tới, thưa ông?

- Ông Nguyễn Đại Trí: Có thể nói, ngoài kết quả đánh giá rất tích cực của Hội đồng Tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Chính phủ, chúng tôi thấy rằng dư địa cho cải cách của ngành Thuế vẫn còn. Ví dụ, trong tổng chi phí về thời gian thực hiện thủ tục hành chính và tìm hiểu thông tin, thời gian chuẩn bị hồ sơ chiếm tới trên 68%.

Điều này đồng nghĩa với việc ngành thuế còn có thể tiếp tục giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính về thuế. Để người nộp thuế có thể tiết kiệm được thời gian tìm hiểu về chính sách, quy định để nộp hồ sơ, thì rõ ràng công tác thông tin tuyên truyền cho người nộp thuế phải làm tốt hơn nữa; làm sao đó để người nộp thuế có thể hiểu nhanh, hiểu đúng, hiểu chính xác những quy định về chính sách thuế.

Bên cạnh đó, cũng phải tiếp tục cải cách, điều chỉnh chính sách, đặc biệt là trong việc kê khai hồ sơ cũng cần phải tiếp tục hoàn thiện.

Qua các chỉ số đánh giá của APCI, chúng tôi nghĩ rằng cần phải điều chỉnh thời gian nộp hồ sơ. Điều này liên quan đến cả phía người nộp thuế cũng như cơ quan thuế. Báo cáo cũng chỉ ra rằng, qua khảo sát, qua phỏng vấn, các doanh nghiệp cho rằng vẫn còn khó khăn, vướng mắc trong quá trình nộp hồ sơ.

Tuy nhiên ở đây có hai câu chuyện. Thứ nhất, về phía người nộp thuế, mặc dù thời điểm kê khai nộp thuế theo quy định của luật là trước ngày 20 hàng tháng. Thế nhưng qua thống kê, theo dõi chúng tôi thấy rằng, tình trạng người nộp thuế đợi đến ngày cuối cùng mới thực hiện là khá cao. Điều này đã tạo ra sự ách tắc, nghẽn mạng mà tôi cho rằng đã làm tăng thêm thời gian thực hiện thủ tục hành chính.

Kết quả xếp hạng APCI theo nhóm thủ tục hành chính.

Thứ hai, về phía cơ quan thuế, hiện nay ứng dụng công nghệ thông tin là khá tốt. Tuy nhiên, qua báo cáo đánh giá của APCI, cũng như qua thực tế tôi thấy rằng, vẫn còn có những vướng mắc, những trục trặc trong việc người nộp thuế thực hiện đăng ký kê khai điện tử.

Hiện nay chúng tôi đang tiếp tục rà soát, nâng cấp các ứng dụng. Mặt khác, chúng tôi cũng dự kiến sẽ báo cáo với Bộ Tài chính, để tới đây ngành Thuế sẽ ký thỏa thuận với Hiệp hội Phần mềm Việt Nam để thống nhất chuẩn dữ liệu, để làm sao giữa các phần mềm kế toán, phần mềm quản trị của doanh nghiệp cũng sẽ được kết nối chuẩn với ngành Thuế.

Khi việc kết nối này được thông suốt, sẽ giúp cho việc kết xuất trực tiếp các tờ khai, chứng từ từ những phần mềm quản trị của doanh nghiệp để có thể gửi trực tiếp qua hệ thống. Đó là những vấn đề mà chúng tôi thấy cần phải làm sau khi kết quả APCI 2018 được công bố.

PV: Như ông vừa chia sẻ, thì hệ thống công nghệ thông tin toàn ngành đang từng bước hoàn thiện. Xin ông cho biết Tổng cục Thuế đã có kế hoạch chỉ đạo các địa phương nâng cấp, để đồng bộ hệ thống với toàn ngành như thế nào trong thời gian tới?

- Ông Nguyễn Đại Trí: Từ trước đến nay, việc triển khai ứng dụng công nghệ thông tin của ngành Thuế đã rất đồng bộ. Tất cả những ứng dụng, đặc biệt là ứng dụng liên quan đến thuế điện tử đã thực hiện một phần mềm chung, thống nhất. Câu chuyện hiện nay, đó là sẽ hỗ trợ cho người nộp thuế như thế nào.

Rõ ràng, các cơ quan thuế ở từng địa phương sẽ phải tăng cường sự hỗ trợ cho người nộp thuế khi vận hành các ứng dụng mới, sử dụng các phần mềm và xử lý kịp thời các khó khăn, vướng mắc. Bên cạnh đó, ngành Thuế sẽ tiếp tục nâng cấp đường truyền, mở rộng băng thông, nhưng đồng thời chúng tôi cũng phải cố gắng cùng với các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông đảm bảo đường truyền ổn định, thông suốt mọi lúc, mọi nơi, mọi thời điểm.

PV: Ngoài việc đồng bộ hệ thống công nghệ thông tin trong toàn ngành, cũng như chỉ đạo đẩy mạnh tuyên truyền như ông vừa nói, thì việc tổ chức tập huấn cho các doanh nghiệp cũng rất quan trọng. Xin ông cho biết Tổng cục Thuế có chỉ đạo cụ thể về việc này như thế nào?

- Ông Nguyễn Đại Trí: Việc tập huấn cho doanh nghiệp là công việc thường xuyên ngành Thuế chúng tôi vẫn làm. Tổng cục Thuế sau khi hoàn thiện các phần mềm, chúng tôi có tổ chức tập huấn cho các cán bộ, công chức thuế. Trên cơ sở đó, các cục thuế sẽ phải tổ chức tập huấn, hướng dẫn cho người nộp thuế. Chúng tôi mong muốn rằng, tất cả các doanh nghiệp, người nộp thuế cố gắng tham gia để có thể cập nhật các ứng dụng mới khi thực hiện các thủ tục hành chính về thuế.

Với các trường hợp người nộp thuế không thể bố trí sắp xếp tham gia tập huấn được, chúng tôi cũng có tài liệu hướng dẫn để người nộp thuế có thể tự nghiên cứu và sử dụng được phần mềm một cách tốt nhất.

PV: Xin cảm ơn ông!

Nhật Minh (ghi)