Ô tô là mặt hàng thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt, nên không được giảm thuế giá trị gia tăng. Ảnh: TL

Giảm lãi suất, cải cách thủ tục cùng với việc giảm thuế

Việc tiếp tục giảm thuế giá trị gia tăng (GTGT) 2% nhận được sự quan tâm của nhiều đại biểu Quốc hội, Đại biểu Quốc hội Mai Thị Phương Hoa (Nam Định) cho rằng, trong bối cảnh hiện nay, cần giảm thuế GTGT cho doanh nghiệp (DN), vì nhiều DN Việt Nam đang gặp khó khăn trong tình hình nhiều thách thức chung của nền kinh tế. Đại biểu Quốc hội cho rằng, cần có chính sách nuôi dưỡng, hỗ trợ DN trong nước, nhất là trong giai đoạn khó khăn.

Đánh giá cao việc thực hiện các giải pháp về thuế trong thời gian qua, nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng, việc linh hoạt thực hiện chính sách thuế đã góp phần giảm giá thành hàng hóa, dịch vụ, thúc đẩy sản xuất kinh doanh, kích cầu tiêu dùng, tạo nguồn thu cho ngân sách nhà nước (NSNN). Đại biểu Quốc hội Mai Thị Phương Hoa bày tỏ nhất trí việc tiếp tục thực hiện chính sách giảm thuế GTGT 2% theo Nghị quyết số 43/2022/QH15 ngày 11/01/2022 của Quốc hội.

Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng, Chính phủ cần cân nhắc thời gian giảm thuế, vì liệu giảm trong nửa cuối năm 2023 có quá ngắn. Có ý kiến đề nghị giảm cả cho năm 2024. Thảo luận về vấn đề này tại tổ trước đó, có ý kiến đại biểu Quốc hội đề nghị cân nhắc thời gian giảm thuế cho DN, tuy nhiên cần phải đánh giá kỹ những tác động của việc giảm thuế đối với NSNN, tránh tác động tới cân đối ngân sách trong bối cảnh thu ngân sách tại nhiều địa phương cũng còn đang khó khăn.

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Dương) bày tỏ đồng tình với sự cần thiết ban hành nghị quyết tiếp tục thực hiện chính sách giảm thuế GTGT nhằm giúp DN và người dân tháo gỡ khó khăn trong sản xuất kinh doanh, ổn định cuộc sống. Đại biểu Quốc hội đề nghị áp dụng mức thuế suất 8% đối với mặt hàng ô tô, bao gồm cả dòng xe dưới 24 chỗ để thúc đẩy lĩnh vực sản xuất và kinh doanh ô tô trong nước, từ đó đảm bảo nguồn thu NSNN từ lĩnh vực này.

Cho ý kiến cụ thể hơn, có đại biểu Quốc hội đề nghị cần kịp thời hướng dẫn các hồ sơ xem xét xin hoàn thuế GTGT một cách nhanh chóng, hiệu quả cho người dân và DN. Ngoài ra, bên cạnh chính sách giảm thuế, một số ý kiến đề nghị cần nghiên cứu các chính sách vượt tiền lệ như yêu cầu lãi suất cho vay giảm xuống dưới 9%, thay đổi các điều kiện cho vay thông thoáng, khả thi và hợp lý để hỗ trợ cho cộng đồng DN…

Giảm thuế 6 tháng phù hợp với cân đối ngân sách

Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc phát biểu giải trình một số ý kiến đại biểu Quốc hội nêu. Theo Bộ trưởng, việc tiếp tục thực hiện chính sách giảm thuế GTGT 2% theo Nghị quyết số 43/2022/QH15 đã được Chính phủ trình Ủy ban Tài chính Ngân sách và Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trước khi trình Quốc hội. Bộ trưởng cho rằng, thời gian giảm thuế 6 tháng cuối năm 2023 là phù hợp với cân đối ngân sách, đồng thời kích cầu tiêu dùng, giải quyết những khó khăn tức thời trong tình hình hiện nay.

Bộ trưởng Hồ Đức Phớc nhấn mạnh, việc giảm thuế là cần thiết nhằm hỗ trợ DN trong bối cảnh khó khăn, tuy nhiên vẫn cần phải đồng bộ nhiều giải pháp, nhằm tăng cường năng lực cho DN, thúc đẩy sản xuất kinh doanh hiệu quả bằng cách tháo gỡ những khó khăn về vốn, về thị trường tốt hơn là giảm thuế. Nếu giảm thuế nhưng không thúc đẩy sản xuất kinh doanh thì DN vẫn khó khăn.

Liên quan đến số tồn dư ngân sách hơn 1 triệu tỷ đồng mà một số đại biểu Quốc hội nêu, Bộ trưởng Hồ Đức Phớc nêu rõ hiện mức tồn quỹ là 1,043 triệu tỷ đồng, đang gửi tại Ngân hàng Nhà nước (NHNN) 895 nghìn tỷ đồng với lãi suất 0,8%/năm, một phần khác gửi ngắn hạn tại ngân hàng thương mại. Số tồn quỹ này là nguồn nhàn rỗi tạm thời gắn với các nhiệm vụ chi cụ thể đã có trong dự toán được Quốc hội phê chuẩn, hiện tồn đọng do chưa sử dụng hết, chứ không phải nguồn để bố trí cho các nội dung khác. Bộ trưởng cho biết, theo kiến nghị của các đoàn kiểm tra, kiểm toán, Bộ Tài chính gửi vào NHNN là chủ yếu, số còn lại khoảng hơn 10% gửi vào 4 ngân hàng thương mại nhà nước để tránh rủi ro.

Về hoàn thiện chính sách pháp luật, theo người đứng đầu ngành Tài chính, Chính phủ đã hết sức nỗ lực cho công tác này. Theo thống kê, năm 2022 Chính phủ đã ban hành 103 nghị định, trong đó, Bộ Tài chính trình Chính phủ ký ban 34 nghị định, chiếm 33% và ban hành 77 thông tư, chiếm 26% thông tư của cả nước.

“Dùng 1 luật sửa nhiều luật, 1 nghị định sửa nhiều nghị định để hóa giải những nút thắt, cùng với triển khai đồng bộ các giải pháp, sẽ là thời cơ để chúng ta sáng tạo, bứt phá, phát triển đất nước” - người đứng đầu ngành Tài chính nhấn mạnh.