Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng trình bày Tờ trình của Chính phủ về dự thảo Luật Chứng khoán (sửa đổi). Ảnh: quochoi.vn

Đồng thời, UBTVQH nhất trí việc tăng thẩm quyền, đảm bảo tính độc lập về nghiệp vụ cho Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), song vẫn trực thuộc Bộ Tài chính.

Nâng mức phạt tổ chức lên tối đa 3 tỷ đồng

Chiều 16/4, UBTVQH đã cho ý kiến về dự thảo Luật Chứng khoán (sửa đổi). Thảo luận tại phiên họp, các thành viên UBTVQH đánh giá dự thảo luật được sửa đổi khá toàn diện, hồ sơ dự án luật được Chính phủ chuẩn bị đầy đủ, công phu, nghiêm túc. Đồng thời, các ý kiến trong UBTVQH cũng tập trung đề nghị làm rõ một số nội dung quan trọng của dự thảo luật.

Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga đặt vấn đề về việc các quy định về xử phạt trong dự thảo luật liệu có mâu thuẫn với Bộ Luật Hình sự. Bởi tại Điều 209 “tội cố ý công bố thông tin sai lệch hoặc che giấu thông tin trong hoạt động chứng khoán” quy định mức xử phạt hình sự là từ 100 triệu đồng đến 500 triệu đồng. Về quy định chào bán chứng khoán riêng lẻ của DN khởi nghiệp sáng tạo, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp băn khoăn DN khởi nghiệp sáng tạo khác DN thông thường ở điểm nào về pháp lý, vì sao cần quy định riêng?

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng Phan Thanh Bình nêu câu hỏi về việc quyền hạn của UBCKNN trong thanh tra, kiểm tra liệu có phù hợp các quy định hiện hành.

Giải trình về các nội dung này, Chủ tịch UBCKNN Trần Văn Dũng cho biết, do đặc thù của lĩnh vực chứng khoán là liên quan đến tài chính, mức vi phạm khá lớn, nên ban soạn thảo đề xuất mức phạt đặc thù lên đến 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và 3 tỷ đồng đối với tổ chức. Đây là mức phạt tương đối phù hợp, có cân đối với các quy định của Bộ luật Hình sự, song ban soạn thảo cũng cho rằng chưa đủ sức răn đe nên đã bổ sung nội dung mới hình phạt là tịch thu khoản thu lời bất chính.

Dù đây là quy định mới và khó, song theo Chủ tịch UBCKNN, ban soạn thảo đề xuất đưa nguyên tắc này vào luật để nghiên cứu, quy định sau. Thông thường ở nhiều nước, khi xác định mức thu lời bất chính thì họ quy định phạt gấp đôi. Tuy nhiên, với điều kiện Việt Nam, sau khi rà soát kỹ, ban soạn thảo dự kiến chỉ đưa quy định tịch thu toàn bộ khoản thu lời bất chính.

Có quy định chào bán chứng khoán riêng cho DN khởi nghiệp sáng tạo

Về DN khởi nghiệp sáng tạo, ông Trần Văn Dũng cho biết đặc trưng của loại hình DN này là đi tiên phong trong khoa học công nghệ nên nhiều rủi ro, khả năng thành công rất thấp. Tuy nhiên, loại hình DN này cần thiết cho nền kinh tế quốc gia vì thành công của DN có tầm ảnh hưởng lớn. Do tính rủi ro, nên dự thảo luật đã quy định

cho loại hình DN này chỉ chào bán riêng lẻ cho nhà đầu tư chuyên nghiệp mà không bán rộng rãi ra công chúng. “Đây là một nội dung rất mới mà ban soạn thảo đã cố gắng “đi tắt đón đầu”, để đề ra nguyên tắc về tổ chức thị trường cho DN khởi nghiệp sáng tạo. Chúng tôi khẳng định chỉ phát hành riêng lẻ và cũng chỉ cho giao dịch với các nhà đầu tư chuyên nghiệp” - Chủ tịch UBCKNN nhấn mạnh.

Liên quan đến quyền hạn, nhiệm vụ của UBCKNN, theo ông Trần Văn Dũng, việc thiếu các quyền hạn của UBCKNN trong việc yêu cầu các tổ chức, cá nhân liên quan cung cấp thông tin là một bất cập trong quản lý thị trường chứng khoán (TTCK). Quan điểm của Chính phủ là ủng hộ UBCKNN có những thẩm quyền nhất định và đây cũng là những thẩm quyền cơ bản, được nêu rất rõ trong bộ nguyên tắc của tổ chức IOSCO (Tổ chức quốc tế các UBCK), phù hợp với chức năng của UBCKNN về thanh tra, kiểm tra thao túng, gian lận chứng khoán.

Kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển cho biết UBTVQH nhất trí với sự cần thiết sửa đổi Luật Chứng khoán và đề nghị cơ quan soạn thảo, cơ quan thẩm tra tiếp tục rà soát để đảm bảo sự phù hợp với hệ thống pháp luật liên quan, phù hợp với xu hướng hội nhập quốc tế.

Về một số nội dung quan trọng của dự án luật, UBTVQH đồng tình việc nâng vốn điều lệ của CTĐC từ 10 tỷ đồng lên 30 tỷ đồng cho phù hợp với quy mô thị trường hiện nay, song yêu cầu đánh giá tác động và quy định chuyển tiếp hợp lý. Đồng tình với quy định về chào bán chứng khoán riêng lẻ của DN khởi nghiệp sáng tạo nhằm khơi thông dòng vốn, song UBTVQH cho rằng cần cân nhắc tính tới các yếu tố bình đẳng giữa các DN. Về mô hình tổ chức, UBTVQH nhất trí việc tăng thẩm quyền, đảm bảo tính độc lập về nghiệp vụ cho UBCKNN, song vẫn trực thuộc Bộ Tài chính. “UBCKNN muốn độc lập phải có điều kiện nhất định, chưa thể theo ngay thông lệ quốc tế” - Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển nói.

Theo tờ trình của Chính phủ do Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng trình bày, dự thảo luật bổ sung, quy định một số quyền của UBCKNN về yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân cung cấp thông tin, tài liệu, dữ liệu hoặc yêu cầu tổ chức, cá nhân giải trình, đến làm việc liên quan đến nội dung thanh tra, kiểm tra… Dự thảo luật cũng quy định nâng mức phạt tiền tối đa trong xử phạt hành chính từ 2 tỷ đồng lên 3 tỷ đồng đối với tổ chức và từ 1 tỷ đồng lên 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân. Ngoài xử phạt vi phạm hành chính, dự thảo luật bổ sung quy định thẩm quyền cho UBCKNN trong việc áp dụng một số biện pháp xử lý.

Về nội dung này, Thường trực Ủy ban Kinh tế cho rằng, tính chất, mức độ vi phạm trong lĩnh vực chứng khoán nói riêng và tài chính nói chung ngày càng phức tạp, tinh vi, có ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động của TTCK, đòi hỏi cần có cơ quan chuyên môn có thẩm quyền đủ mạnh để áp dụng các biện pháp ngăn chặn kịp thời, chế tài và mức xử phạt phải phù hợp với tính chất và mức độ vi phạm.

Hoàng Yến