Đại diện hơn 400 DN và hội nghề nghiệp tham dự hội nghị đối thoại chính sách, thuế hải quan với Bộ Tài chính Hà Nội.

Tuy nhiên, việc tháo gỡ khó khăn cần mang tính đồng nhất để áp dụng rộng rãi hơn, nhằm tạo điều kiện thuận lợi thực sự cho doanh nghiệp (DN) phát triển” - Bà Nguyễn Thị Cúc - Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam đã chia sẻ với phóng viên TBTCVN, bên lề hội nghị đối thoại với doanh nghiệp của Bộ Tài chính vừa qua.

* PV: Bộ Tài chính thường xuyên tổ chức các hội nghị đối thoại, tháo gỡ vướng mắc cho DN qua đó xử lý rất nhiều các vấn đề của DN. Bà đánh giá thế nào về việc gỡ vướng cho DN tại các hội nghị này?

- Bà Nguyễn Thị Cúc: Theo tôi việc tổ chức hội nghị đối thoại với DN là rất tốt. Với sự chỉ đạo sát sao của Bộ Tài chính trong xử lý vướng mắc về chính sách thuế cho DN, nhiều nội dung về lĩnh vực thuế được giải đáp thấu đáo. Một số vấn đề nêu ở các lần đối thoại trước, đã được Tổng cục Thuế, Tổng cục Hải quan xử lý. Tuy nhiên, việc trả lời cũng như giải đáp, tháo gỡ vướng mắc, khó khăn đang dừng ở việc giải quyết tình thế, mang tính riêng lẻ, chưa có trả lời áp dụng chung.

Chẳng hạn việc bỏ thủ tục DN muốn được hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT), khấu trừ thuế GTGT, tính vào chi phí khấu trừ thuế thu nhập DN thì phải đăng ký tài khoản với ngân hàng và thông báo với cơ quan thuế. Quy định này trước đây gây rất nhiều khó khăn cho DN. Cụ thể tại Thông tư 173/2016/TT-BTC áp dụng từ 15/12/2016, đã hướng dẫn bỏ quy định này.

Tuy nhiên trước thời điểm 15/12 thì phải xử lý như thế nào. Vừa rồi Tổng cục Thuế đã có công văn hướng dẫn, trả lời tới một số địa phương với nội dung khái quát “trước thời điểm 15/12, DN có thực hiện mua bán qua ngân hàng, không dùng tiền mặt, có hóa đơn chứng từ dù tài khoản chưa đăng ký với cơ quan thuế thì vẫn cho phép được khấu trừ, tính vào chi phí. Đơn vị không đăng ký thì bị xử phạt hành chính về thuế”. Tuy nhiên, đó chỉ là công văn trả lời riêng, chưa có văn bản hướng dẫn để áp dụng chung.

Hay trường hợp khác liên quan tới việc thanh toán qua ngân hàng, không dùng tiền mặt để tạo điều kiện giao dịch hàng hóa thực. Ví dụ: DN mua 500 triệu đồng máy móc thiết bị, yêu cầu đặt cọc trước 50 triệu đồng bằng tiền mặt. Khi khấu trừ và tính vào chi phí thì, 450 triệu đồng thanh toán qua ngân hàng thì đúng với quy định, nhưng 50 triệu thì không được tính. Để xử lý vấn đề này, cơ quan thuế hướng dẫn DN bằng cách chuyển từ DN mua sang DN bán, rồi trả lại tiền đã ứng trước bằng hình thức chuyển khoản, rồi DN mua chuyển khoản lại để được khấu trừ tính vào chi phí. Đây là một hình thức giải quyết khó khăn tình thế, riêng lẻ và cũng rất máy móc.

Chúng ta nên có hướng dẫn xử lý đồng nhất, rộng rãi hơn. Chúng tôi mong muốn có văn bản hướng dẫn chung với nội dung tương tự cho tất cả các địa phương, cục thuế để giảm thiểu sự vất vả của DN.

* PV: Cũng thông qua các nội dung được nêu tại hội nghị liên quan tới quản lý thuế, bà có thể cho biết điểm khó khăn nổi bật hiện nay là gì, hướng giải quyết như thế nào?

- Bà Nguyễn Thị Cúc: Hiện nay, liên quan tới hóa đơn chứng từ về thuế là một vấn đề vẫn còn nan giải. Chúng ta vẫn đặt nặng về thủ tục lấy hóa đơn làm gốc, nên vẫn còn hiện tượng hóa đơn, chứng từ giả, DN “ma”, doanh thu ảo, khống làm thất thoát thuế...

Vấn đề là chúng ta phải quản lý như thế nào? Theo tôi nên quản lý được luồng tiền phải đi với hàng, chứ không chỉ hóa đơn. Nếu chúng ta không xử lý được thì sẽ nảy sinh ra những khó khăn khác.

* PV: Theo quan điểm của bà, ngoài những vấn đề đã được giải quyết tại hội nghị này, thì so với năm trước có nội dung gì đổi mới hơn?

- Bà Nguyễn Thị Cúc: Tôi nghĩ rằng, những đổi mới đã được DN ghi nhận. Đặc biệt là vấn đề khai thuế và nộp thuế điện tử. Đến nay, 100% các địa phương trên cả nước đã thực hiện khai thuế điện tử đối với DN. Năm 2016, cơ quan thuế tiếp tục mở rộng hệ thống khai thuế qua mạng đối với cá nhân. Giai đoạn đầu áp dụng đối với cá nhân có giao dịch nhà cho thuê.

Về hoàn thuế điện tử, ngành Thuế đang triển khai thí điểm dịch vụ hoàn thuế điện tử. Việc thí điểm đã nhận được sự hưởng ứng tích cực từ các tổ chức, DN. Sau khi tổng kết giai đoạn thí điểm hoàn thuế điện tử, Tổng cục Thuế sẽ tiến hành triển khai rộng rãi trên phạm vi cả nước.

Hiện 100% doanh nghiệp đã khai thuế điện tử nhưng số lượng DN nằm trong đối tượng quản lý thuế còn nhỏ, chỉ khoảng 484.000 DN. Nhưng đối tượng là hộ cá thể, cá nhân nộp thuế, cho thuê nhà, nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN) rất lớn (khoảng 1,5 triệu hộ kinh doanh cá thể, hàng triệu người nộp thuế TNCN) chưa thực hiện được việc khai thuế điện tử, nộp thuế điện tử.

Chúng tôi thấy rằng việc khai, nộp thuế điện tử là bước cải cách mạnh mẽ, tiết kiệm chi phí rất nhiều, giảm thiểu quan hệ trực tiếp giữa người nộp thuế và cán bộ thuế. Sự minh bạch, rõ ràng được tốt hơn.

* PV: Theo bà, việc Bộ Tài chính tổ chức đối thoại với DN có đáp ứng nhu cầu của cộng đồng DN?

- Bà Nguyễn Thị Cúc: Tôi nghĩ rằng, không chỉ có Bộ Tài chính (Tổng cục Thuế, Tổng cục Hải quan) đối thoại với DN mà các cục thuế, chi cục thuế cũng đều tổ chức đối thoại với DN thường xuyên. Ngay cả các hội nghề nghiệp như Hội Tư vấn thuế chúng tôi cũng tổ chức đối thoại, phổ biến những chính sách mới về thuế. Việc này đã phần nào tháo gỡ được các vướng mắc của DN.

Tuy nhiên, chúng ta cần tổ chức các hội nghị với chất lượng được nâng lên thì hiệu quả sẽ cao hơn.

* PV: Xin cảm ơn bà!

Minh Đức (thực hiện)