Đây là chia sẻ của ông Dương Văn Thanh, Tổng Giám đốc VSD khi trao đổi với phóng viên TBTCVN.

* PV: Là đơn vị được giao nhiệm vụ xây dựng và vận hành hệ thống bù trừ thanh toán (BTTT) CKPS, ông có thể cho biết hiện nay hệ thống này đã và đang được chuẩn bị thế nào?

- Ông Dương Văn Thanh: Ngay sau khi Bộ Tài chính có ý kiến chỉ đạo về việc xây dựng TTCKPS vào tháng 7/2015, VSD đã xác định việc xây dựng hệ thống BTTT CKPS là một trong những nhiệm vụ trọng tâm năm 2016.

Trên tinh thần đó, các bước công việc từ xây dựng bài toán yêu cầu về nghiệp vụ, tổ chức lựa chọn đơn vị cung cấp giải pháp phần mềm, mua sắm thiết bị công nghệ thông tin… đã được VSD tích cực triển khai. Về việc xây dựng hệ thống phần mềm, hiện nay VSD đã tiến hành tiếp nhận và kiểm thử (test) nội bộ phiên bản thử nghiệm lần 3.

Theo kế hoạch, từ tháng 9/2016, VSD sẽ tiến hành kiểm thử tích hợp với Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), ngân hàng thanh toán (NHTT) và từ tháng 10-11/2016 sẽ tiến hành kiểm thử tích hợp với các thành viên bù trừ. Đối với hệ thống hạ tầng phần cứng, VSD cũng đã nhận bàn giao và nghiệm thu thiết bị từ nhà thầu để có thể sẵn sàng cho việc cài đặt hệ thống phần mềm ngay sau khi khâu kiểm thử hệ thống này hoàn tất.

Như vậy, có thể khẳng định cho đến nay, công tác chuẩn bị cho việc xây dựng và vận hành hệ thống BTTT CKPS về phía VSD đã được thực hiện theo đúng kế hoạch đề ra và có thể đáp ứng yêu cầu triển khai thị trường từ quý I/2017.

* PV: Được biết, vừa qua VSD thường xuyên có các cuộc gặp gỡ, trao đổi với thành viên là các công ty chứng khoán (CTCK). Vậy theo ghi nhận từ VSD, hiện nay sự chuẩn bị của các CTCK trong việc xây dựng hệ thống CKPS như thế nào?

- Ông Dương Văn Thanh: Trong thời gian qua, VSD đã phối hợp với HNX thường xuyên tổ chức gặp mặt các thành viên thị trường quan tâm đến việc tham gia cung cấp dịch vụ CKPS để cung cấp thông tin về hoạt động nghiệp vụ, giới thiệu các tính năng của hệ thống giao dịch và BTTT CKPS, đồng thời nắm bắt tiến độ chuẩn bị về phía thành viên, từ đó kịp thời phối hợp xử lý những vướng mắc phát sinh.

Đến nay, trong số các CTCK hiện có trên thị trường, có khoảng 10 công ty lớn, có tiềm lực tài chính mạnh và nền tảng khách hàng lớn thực sự có quan tâm đến việc cung cấp dịch vụ CKPS ngay từ giai đoạn đầu.

Qua trao đổi được biết, các CTCK này cũng đang rất khẩn trương trong việc đầu tư xây dựng hệ thống công nghệ thông tin cho TTCKPS, từ lựa chọn nhà thầu cho đến chuẩn bị nguồn lực về tài chính, nhân sự. Tuy nhiên, do mỗi thị trường có những yêu cầu pháp lý đặc thù nên theo các CTCK, kể cả đối với giải pháp có sẵn của các nhà thầu quốc tế, các công ty vẫn cần phải có thời gian nhất định để chỉnh sửa hệ thống theo yêu cầu người dùng.

Mặc dù vậy, cho đến nay, đại diện một số CTCK lớn cho biết, công tác chuẩn bị hệ thống về phía các công ty này sẽ đáp ứng được kế hoạch thời gian triển khai thị trường theo tiến độ của cơ quan quản lý.

* PV: Theo nhận định bước đầu của ông, tính năng của hệ thống thanh toán bù trừ CKPS đang được VSD xây dựng như thế nào? Liệu hệ thống có đáp ứng tốt yêu cầu xử lý cho thị trường này không, thưa ông?

- Ông Dương Văn Thanh: Hệ thống BTTT CKPS đóng vai trò quan trọng trong sự vận hành của thị trường, nhất là vai trò quản lý rủi ro, đảm bảo cho sự vận hành an toàn và ổn định của thị trường. Để có thể thực hiện tốt việc BTTT giao dịch CKPS trong vai trò đối tác trung tâm, ngay từ khi bắt đầu xây dựng hệ thống, VSD đã nghiên cứu rất kỹ đặc thù pháp lý của Việt Nam cũng như kinh nghiệm quốc tế, để xác định tiêu chí lựa chọn giải pháp hệ thống BTTT CKPS phù hợp với Việt Nam.

Theo đó, về mặt tính năng, hệ thống do VSD đầu tư có đầy đủ các công cụ kĩ thuật cần thiết giúp quản lý rủi ro phát sinh trong hoạt động BTTT như: Theo dõi và quản lý ký quỹ, kiểm soát giới hạn vị thế nắm giữ của nhà đầu tư (NĐT), cảnh báo và tạm ngừng giao dịch đối với các tài khoản vi phạm quy định…

Bên cạnh đó, giữa hệ thống BTTT CKPS với hệ thống lưu ký, thanh toán hiện tại của VSD được thiết kế liên thông đảm bảo sự quản lý đồng nhất về thông tin tài khoản, chứng khoán ký quỹ của NĐT, từ đó tạo thuận lợi cho việc tham gia thị trường CKPS của các NĐT và thành viên. Việc kết nối với hệ thống giao dịch CKPS của sở giao dịch, thành viên bù trừ, NHTT được VSD thực hiện theo cơ chế tự động thông qua bộ điện chuẩn quốc tế ISO15022 giúp đẩy nhanh thời gian xử lý và nâng cao độ an toàn, bảo mật trong trao đổi dữ liệu nghiệp vụ giữa các bên.

Với những đặc điểm nói trên, có thể nói hệ thống BTTT CKPS mà VSD đang triển khai hoàn toàn có thể đáp ứng tốt yêu cầu xử lý nghiệp vụ phức tạp của thị trường CKPS.

* PV: Vậy những công việc tiếp theo mà VSD thực hiện trong thời gian tới để chuẩn bị cho việc triển khai hoạt động bù trừ thanh toán CKPS là gì, thưa ông?

- Ông Dương Văn Thanh: Để có thể triển khai hoạt động BTTT CKPS theo kế hoạch từ quý I/2017, từ nay cho đến thời điểm đó, ngoài việc hoàn thiện việc kiểm thử chức năng hệ thống, triển khai test tích hợp với sở giao dịch chứng khoán, NHTT và các thành viên..., VSD cũng đang tích cực dự thảo các quy chế hướng dẫn hoạt động BTTT CKPS để gửi lấy ý kiến thành viên trước khi trình Ủy ban Chứng khoán Nhà nước thông qua.

Đồng thời, do TTCKPS hoàn toàn mới, vì vậy trong những tháng tới, VSD sẽ tiếp tục phối hợp với các bên liên quan để triển khai công tác tuyên truyền, đào tạo, giúp cho NĐT, thành viên thị trường nắm bắt được các vấn đề cơ bản liên quan đến hoạt động của TTCKPS, qua đó các chủ thể này có thể tham gia thị trường một cách chủ động và tích cực.

* PV: Xin cảm ơn ông!

Thái Duy (thực hiện)