Hỗ trợ tổng cầu thông qua chi tiêu vốn để kích thích tăng trưởng

Hồng Quyên
Với diễn biến tích cực trong những tháng đầu năm 2024, giới chuyên gia cho rằng, kinh tế Việt Nam những tháng cuối năm sẽ tiếp tục ghi nhận kết quả khả quan. Dù vậy, nền kinh tế nước ta vẫn phải đối mặt với không ít rủi ro, biến động phức tạp từ bên ngoài và nội tại. Phóng viên TBTCVN đã có cuộc trao đổi với TS. Dorsati Madani - Chuyên gia kinh tế cao cấp của Ngân hàng Thế giới (WB) tại Việt Nam xung quanh vấn đề này.
aa
Hỗ trợ tổng cầu thông qua chi tiêu vốn để kích thích tăng trưởng

Xuất khẩu phục hồi là điểm sáng cho tăng trưởng kinh tế năm 2024. Ảnh tư liệu

PV: Việt Nam đã đi qua gần nửa chặng đường của năm 2024 với nhiều khó khăn và thách thức, nhưng nền kinh tế Việt Nam đã đạt được những thành tựu đáng ghi nhận. Bà có thể đánh giá khái quát về tình hình kinh tế Việt Nam trong những tháng đầu năm?

Hỗ trợ tổng cầu thông qua chi tiêu vốn để kích thích tăng trưởng

Bà Dorsati Madani: Những tháng đầu năm 2024 cho thấy sự phục hồi của nền kinh tế sau giai đoạn tăng trưởng chậm năm 2023, với hoạt động sản xuất bắt đầu được cải thiện nhờ nhu cầu xuất khẩu tăng và nguồn vốn FDI ổn định. Mặt khác, cả đầu tư tư nhân và tiêu dùng vẫn đang tụt hậu so với mức trung bình trước Covid, do niềm tin của người tiêu dùng và nhà đầu tư vẫn chưa phục hồi.

PV: Vậy theo bà, đâu là động lực cũng như thách thức cho tăng trưởng của Việt Nam trong nửa cuối năm?

Bà Dorsati Madani: Nền kinh tế Việt Nam có hai động lực tăng trưởng chính - xuất khẩu và nhu cầu trong nước. Như đã giải thích, xuất khẩu đang được cải thiện và phân tích gần đây của Ngân hàng Thế giới và các tổ chức khác cho thấy, thương mại quốc tế dự kiến ​​sẽ tăng hơn nữa trong nửa cuối năm nay. Điều này dự kiến ​​sẽ tác động tích cực đến xuất khẩu của Việt Nam. Tuy nhiên, rủi ro bên ngoài vẫn còn hiện hữu, với những bất ổn chính trị và kinh tế toàn cầu vẫn còn cao.

Triển vọng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong những năm tới là tích cực

Theo bà Dorsati Madani, triển vọng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong những năm tới là tích cực, trong đó rủi ro và cơ hội đối với viễn cảnh dự báo nhìn chung ở thế cân bằng. Nền kinh tế Việt Nam được dự báo tăng trưởng 5,5% trong năm 2024 và sẽ tăng lên 6% trong năm 2025.

Dự báo này dựa trên giả định xuất khẩu các mặt hàng chế tạo sẽ tiếp tục phục hồi trong năm 2024 (tăng 3,5% theo giá so sánh, so cùng kỳ năm trước), khi nhu cầu trên toàn cầu từng bước được cải thiện. Thị trường bất động sản được dự báo sẽ xoay chiều vào cuối năm 2024 và trong năm 2025, khi tình trạng đóng băng ở thị trường trái phiếu có dấu hiệu được giải tỏa.

Trong nước, cả tiêu dùng và đầu tư tư nhân vẫn còn một số điểm yếu và còn phải nỗ lực để phục hồi hoàn toàn về mức tăng trưởng trước đại dịch. Những điểm yếu này một phần là do niềm tin của người tiêu dùng giảm sút, người dân tiết kiệm nhiều hơn và trì hoãn các khoản mua sắm lớn như xe máy, ô tô, đồ gia dụng cỡ lớn và nhà.

Về đầu tư, thị trường bất động sản bắt đầu có dấu hiệu phục hồi vào nửa đầu năm 2024 sẽ giúp khôi phục niềm tin cho các nhà đầu tư trong nước. Còn về rủi ro trong nước đối với tăng trưởng, bao gồm những điểm yếu tiềm tàng của khu vực hoạt động tài chính, bao gồm nợ xấu gia tăng, năng lực giám sát và khung xử lý ngân hàng yếu kém.

PV: Với kết quả tăng trưởng đầu năm như vậy, bà đánh giá ra sao về khả năng đạt mục tiêu tăng trưởng năm 2024. Việt Nam cần làm gì để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng, thưa bà?

Bà Dorsati Madani: Bước sang nửa cuối năm, chúng tôi kỳ vọng xuất khẩu sẽ tăng hơn nữa trong khi nhu cầu trong nước (tiêu dùng và đầu tư tư nhân) dự kiến ​​sẽ tăng mạnh. Vì vậy, chúng tôi dự báo mức tăng trưởng GDP thực tế của Việt Nam là 5,5%. Rủi ro với triển vọng này là cân bằng, như đã thảo luận ở trên. Có thể tăng trưởng cao nếu có hỗ trợ chính sách mạnh mẽ hơn, đặc biệt củng cố sự phục hồi nhu cầu trong nước.

Để đạt được mức tăng trưởng cao hơn và bền vững, điều quan trọng là Chính phủ phải thực hiện chính sách đầu tư vào nguồn nhân lực và xanh hóa các dịch vụ xương sống (như cơ sở hạ tầng giao thông, điện, số hóa nền kinh tế và hậu cần). Tăng cường quản lý và giải ngân đầu tư công sẽ là chìa khóa mang lại kết quả thành công cho các khoản đầu tư này.

Việc nới lỏng các rào cản trong kinh doanh, đặc biệt là đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ sẽ giúp các doanh nghiệp này năng động và tăng trưởng, góp phần tăng trưởng kinh tế và tạo việc làm. Ngoài ra, việc cải thiện khuôn khổ giám sát và xử lý các ngân hàng yếu kém sẽ là bước tiến quan trọng nhằm thúc đẩy sự ổn định của ngành Ngân hàng.

PV: Bà có đề xuất giải pháp gì để Việt Nam có thể áp dụng trong những tháng cuối năm 2024, góp phần duy trì và lấy lại đà tăng trưởng kinh tế?

Bà Dorsati Madani: Chính phủ đã công bố một loạt các biện pháp nhằm hỗ trợ nền kinh tế trong nước, bao gồm việc kéo dài thời gian giảm thuế VAT từ tháng 6 đến hết năm 2024, giảm lãi suất cho vay và đẩy nhanh việc thực hiện các luật sửa đổi liên quan đến thị trường bất động sản. Tuy nhiên, nỗ lực đẩy nhanh việc giải ngân vốn đầu tư công có vẻ chưa có kết quả như mong muốn, khi chỉ thực hiện được khoảng 20% ​​tổng vốn kế hoạch đến cuối tháng 5/2024.

Chúng tôi khuyến nghị tiếp tục hỗ trợ tổng cầu thông qua chi tiêu vốn, rõ ràng cải cách kế hoạch và thực hiện ngân sách đầu tư là ưu tiên hàng đầu, bao gồm cả yêu cầu cần áp dụng quan điểm chiến lược và có tính khu vực hơn đối với các dự án quan trọng quốc gia.

Trên thực tế, Chính phủ có thể tận dụng nguồn lực hiện có để giải quyết khoảng trống về cơ sở hạ tầng. Các nhà chức trách cũng cần cân nhắc sức mạnh của USD, việc giảm lãi suất để hỗ trợ phục hồi đầu tư tư nhân có thể làm tăng thêm áp lực lên tỷ giá hối đoái.

PV: Xin cảm ơn bà!

Hồng Quyên

Đọc thêm

Đa dạng hóa kênh dẫn vốn đáp ứng nhu cầu đầu tư của nền kinh tế

Đa dạng hóa kênh dẫn vốn đáp ứng nhu cầu đầu tư của nền kinh tế

Khi nhu cầu vốn cho hạ tầng, công nghiệp và chuyển đổi xanh ngày càng lớn, mô hình phụ thuộc chủ yếu vào tín dụng ngân hàng đang bộc lộ những giới hạn. Trong bối cảnh đó, việc phát triển thị trường vốn và thu hút dòng vốn quốc tế không chỉ là giải pháp bổ sung, mà đang trở thành động lực then chốt để mở rộng nguồn lực, hướng tới mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững.
Hải Phòng điều hành kinh tế - xã hội bám sát kịch bản tăng trưởng

Hải Phòng điều hành kinh tế - xã hội bám sát kịch bản tăng trưởng

Kinh tế - xã hội của TP. Hải Phòng luôn ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực trên hầu hết các lĩnh vực, cơ bản bám sát kịch bản tăng trưởng đề ra.

TP. Hồ Chí Minh: Muốn tăng trưởng cao phải đổi cách phát triển

Trong bối cảnh kinh tế thế giới biến động và áp lực tăng trưởng ngày càng lớn, TP. Hồ Chí Minh đang đứng trước yêu cầu phải thay đổi mô hình phát triển. Những lợi thế của một trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước vẫn lớn, nhưng nếu không tháo gỡ các nút thắt về thể chế, hạ tầng và năng lượng, Thành phố khó bứt phá để trở thành siêu đô thị đổi mới sáng tạo của khu vực.
Bộ Tài chính chủ động kịp thời, giữ ổn định kinh tế vĩ mô

Bộ Tài chính chủ động kịp thời, giữ ổn định kinh tế vĩ mô

Trước những diễn biến phức tạp của xung đột quân sự tại Trung Đông và nguy cơ tác động tới kinh tế toàn cầu, Bộ Tài chính đã nhanh chóng ban hành chỉ đạo yêu cầu toàn Ngành theo dõi sát tình hình, đánh giá đầy đủ các kịch bản tác động và chủ động đề xuất giải pháp điều hành phù hợp.
Chủ động thích ứng, thúc đẩy hoạt động xuất khẩu

Chủ động thích ứng, thúc đẩy hoạt động xuất khẩu

Thủ tướng Chính phủ vừa ký Công điện số 23/CĐ-TTg ngày 16/3/2026 chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương, tập đoàn, tổng công ty nhà nước tiếp tục thực hiện quyết liệt, đồng bộ, hiệu quả các các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm để chủ động thích ứng linh hoạt với tình hình thế giới, khu vực, thúc đẩy hơn nữa hoạt động xuất khẩu.
Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi số, phát triển hệ sinh thái số

Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi số, phát triển hệ sinh thái số

Đề án chuyển đổi số các doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2026 - 2030 đặt mục tiêu đến năm 2030, có ít nhất 500.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa được hỗ trợ chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái số thông qua các hoạt động của đề án.
Thủ tướng chỉ đạo tiếp tục tháo gỡ các dự án tồn đọng, thúc đẩy tăng trưởng

Thủ tướng chỉ đạo tiếp tục tháo gỡ các dự án tồn đọng, thúc đẩy tăng trưởng

Ngày 16/3, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì cuộc họp của Thường trực Chính phủ cho ý kiến về một số nội dung quan trọng để tiếp tục tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc, các vấn đề, dự án tồn đọng, kéo dài, khơi thông, giải phóng, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên.
Quảng Ninh dự kiến thu hơn 15.600 tỷ đồng từ du lịch trong quý I/2026

Quảng Ninh dự kiến thu hơn 15.600 tỷ đồng từ du lịch trong quý I/2026

Bước vào năm 2026, Quảng Ninh tiếp tục khẳng định vị thế điểm đến hàng đầu khi đón hơn 6,2 triệu lượt khách trong quý I, doanh thu vượt 15.687 tỷ đồng. Những con số này cho thấy sức bật mạnh mẽ và triển vọng tăng trưởng tích cực của ngành du lịch Quảng Ninh.
Xem thêm
Ngân hàng KKH 1 tuần 2 tuần 3 tuần 1 tháng 2 tháng 3 tháng 6 tháng 9 tháng 12 tháng 24 tháng
Vietcombank 0,10 0,20 0,20 - 1,60 1,60 1,90 2,90 2,90 4,60 4,70
BIDV 0,10 - - - 1,70 1,70 2,00 3,00 3,00 4,70 4,70
VietinBank 0,10 0,20 0,20 0,20 1,70 1,70 2,00 3,00 3,00 4,70 4,80
ACB 0,01 0,50 0,50 0,50 2,30 2,50 2,70 3,50 3,70 4,40 4,50
Sacombank - 0,50 0,50 0,50 2,80 2,90 3,20 4,20 4,30 4,90 5,00
Techcombank 0,05 - - - 3,10 3,10 3,30 4,40 4,40 4,80 4,80
LPBank 0,20 0,20 0,20 0,20 3,00 3,00 3,20 4,20 4,20 5,30 5,60
DongA Bank 0,50 0,50 0,50 0,50 3,90 3,90 4,10 5,55 5,70 5,80 6,10
Agribank 0,20 - - - 1,70 1,70 2,00 3,00 3,00 4,70 4,80
Eximbank 0,10 0,50 0,50 0,50 3,10 3,30 3,40 4,70 4,30 5,00 5,80