Đây là quan điểm của HoREA nêu trong công văn ngày 14/4 gửi đến các cơ quan chức năng đóng góp ý kiến về đề xuất ban hành Luật Thuế tài sản của Bộ Tài chính.

Cần thiết xây dựng Luật Thuế tài sản

Theo HoREA, Luật Thuế tài sản được áp dụng ở đa số các nước trên thế giới, là nguồn thu quan trọng, ổn định và bền vững của ngân sách nhà nước tại mỗi quốc gia, góp phần đảm bảo công bằng xã hội. Ở nước ta hiện nay, chưa thu thuế nhà ở, chỉ có thu thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, trong đó, có đất ở theo quy định của Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp năm 2010.

Theo HoREA đánh giá, mức thuế sử dụng đất phi nông nghiệp theo quy định hiện hành nhìn chung là thấp, vì được tính theo bảng giá đất của cấp tỉnh, với thuế suất 0,03% (đối với đất ở trong hạn mức); 0,07% (đối với phần diện tích không quá 3 lần hạn mức); 0,15% (đối với phần diện tích vượt trên 3 lần hạn mức). Do vậy, HoREA cho rằng, cần thiết xây dựng Luật Thuế tài sản, trong đó, có thuế đất ở, nhà ở, nhất là trong giai đoạn sau năm 2020.

Nhà ở là một trong những đối tượng chịu thuế trong dự án Luật Thuế tài sản. Ảnh: T.L minh họa

Liên quan đến quy định về giá tính thuế và thuế suất theo dự án Luật Thuế tài sản, HoREA tán thành việc xác định giá 1m2 đất tính thuế là giá 1m2 đất tại Bảng giá đất do UBND cấp tỉnh ban hành, vì đảm bảo được tính minh bạch.

HoREA cũng tán thành cách tính có phân biệt giá nhà mới xây dựng và giá nhà đã qua sử dụng như dự án Luật Thuế tài sản đã đề xuất.

HoREA cũng cho rằng việc đề xuất áp dụng mức thuế suất 0,4% đối với đất ở, đất xây dựng nhà chung cư là phù hợp khi so sánh với thuế suất của nhiều nước. Đồng thời, HoREA tán thành việc áp dụng mức thuế suất 1% đối với “đất sử dụng không đúng mục đích; đất và nhà thuộc đối tượng chịu thuế không đưa vào sử dụng"; và áp dụng mức thuế suất 2% đối với “đất và nhà thuộc đối tượng chịu thuế lấn, chiếm", để khuyến khích đưa nhà, đất vào sử dụng, tránh lãng phí, chống bao chiếm, đầu cơ nhà, đất hoặc để răn đe các trường hợp vi phạm pháp luật về nhà, đất, như dự thảo luật là cần thiết.

Bên cạnh đó, HoREA tán thành việc bãi bỏ Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, Luật Thuế sử dụng đất nông nghiệp khi ban hành Luật Thuế tài sản như dự thảo đã đề xuất.

Ngoài ra, HoREA hoan nghênh và tán thành Bộ Tài chính đã nêu chính kiến về việc không thực hiện phương án đánh thuế đối với ngôi nhà thứ hai trở đi trong dự án Luật Thuế tài sản để tránh tác động tiêu cực đến thị trường nhà cho thuê.

Thị trường BĐS sẽ minh bạch và lành mạnh hơn

HoREA cho rằng, Luật Thuế tài sản nếu được ban hành, mặt tích cực là sẽ góp phần tăng cường hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước, tăng nguồn thu ngân sách, góp phần làm cho thị trường BĐS minh bạch và lành mạnh.

Tuy nhiên, HoREA cho rằng, Việt Nam có điểm khác biệt cơ bản với các nước khác trên thế giới là ở các nước đất đai thuộc sở hữu tư nhân, không có khoản thu ngân sách về tiền sử dụng đất như ở nước ta.

Ở Việt Nam, tiền sử dụng đất hiện nay không phải là một sắc thuế, vì đang được quy định bởi Luật Đất đai và là một nguồn thu quan trọng của ngân sách. Tiền sử dụng đất đang chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu giá thành nhà ở, như chiếm khoảng trên dưới 10% trong giá thành căn hộ chung cư; chiếm khoảng trên dưới 30% trong giá thành nhà phố; chiếm khoảng trên dưới 50% trong giá thành biệt thự.

Theo đó, HoREA kiến nghị, việc xây dựng dự án Luật Thuế tài sản (đánh thuế đất ở, nhà ở) cần đi đôi với việc sửa đổi chính sách và cơ chế tính tiền sử dụng đất, theo hướng quy định tiền sử dụng đất là một sắc thuế đánh trên hoạt động chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp thành đất ở, với thuế suất khoảng 10 - 15% (hoặc một mức thuế suất khác), tính trên bảng giá đất do UBND cấp tỉnh ban hành, được điều chỉnh hàng năm phù hợp với giá thị trường. Thực hiện như vậy để đảm bảo tính minh bạch, loại trừ cơ chế "xin-cho" và giảm mức thu tiền sử dụng đất đang còn cao hiện nay về mức hợp lý hơn. Trên cơ sở đó, sẽ bổ sung thuế tài sản đất ở, nhà ở, để tạo nguồn thu ổn định, bền vững cho ngân sách nhà nước...

Diệu Thiện