Đây là một nhận định được nêu trong báo cáo "Ngân hàng Nhà nước Việt Nam - Tham gia lực lượng cứu hộ" của Khối Nghiên cứu toàn cầu HSBC do chuyên gia kinh tế phụ trách thị trường Việt Nam Yun Liu thực hiện.
Theo báo cáo này, với việc ảnh hưởng từ dịch Covid-19 gia tăng, việc cắt giảm lãi suất của NHNN vừa trong dự đoán và vừa bất ngờ. Với dư địa tài khoá hạn hẹp, việc NHNN hành động để hỗ trợ tăng trưởng là không ngạc nhiên. Tuy nhiên, việc cắt giảm lãi suất đã đến sớm hơn dự kiến và với mức độ lớn hơn so với dự báo trước đó của HSBC là 0,25 điểm phần trăm. Điều này phản ánh mối lo ngại ngày càng tăng của NHNN về rủi ro của Covid-19 đối với nền kinh tế.
Với tình hình nhu cầu suy yếu trên toàn cầu và tác động từ sự gián đoạn chuỗi sản xuất, HSBC dự báo tăng trưởng kinh tế Việt Nam năm nay ở mức 6,4%, thấp hơn mục tiêu 6,8% đề ra. Ngoài việc tăng trưởng chậm lại, kỳ vọng lạm phát giảm cũng cho phép NHNN cắt giảm lãi suất. Mặc dù lạm phát tăng trong ba tháng qua, song Covid-19 có khả năng gây ra tác động giảm phát đối với Việt Nam, từ những biến động như giá dầu giảm… HSBC dự báo, áp lực lạm phát sẽ dần dần giảm nhẹ trong những tháng tới với mức ước tính cả năm là 4,2%, hoặc thậm chí thấp hơn nếu dịch Covid-19 tiếp tục diễn biến xấu đi.
Với việc cắt giảm lãi suất, NHNN đang đặt mục tiêu giảm bớt gánh nặng tài chính và thúc đẩy hoạt động đầu tư kinh doanh thông qua kênh tín dụng. Theo NHNN, tăng trưởng tín dụng đã chậm lại đáng kể trong hai tháng đầu năm, do nhu cầu vốn giảm do những bất ổn do Covid-19. Bên cạnh đó, NHNN cũng đang thực hiện một số giải pháp khác như yêu cầu các ngân hàng thương mại miễn, giảm phí, lãi suất; cơ cấu lại nợ cho các khoản vay bị tác động bởi dịch bệnh. Do đó, quyết định cắt giảm lãi suất sẽ bổ sung cho các biện pháp nới lỏng trước đây và có khả năng hỗ trợ nền kinh tế trên diện rộng trong bối cảnh rủi ro đang tăng.
Chuyên gia của HSBC kỳ vọng NHNN sẽ duy trì các mức lãi suất hiện nay cho đến hết năm. Tuy nhiên, nếu tình hình kinh tế và tài chính toàn cầu ngày càng xấu đi, thì cũng không loại trừ khả năng NHNN sẽ cắt giảm thêm 0,5 điểm phần trăm trong quý II/2020, mặc dù đó không phải là kịch bản cơ sở hiện nay.
Về tỷ giá, tỷ giá USD/VNĐ chính thức đang giao dịch quanh mức 23.250 (tăng 0,2% từ đầu năm đến nay) và tỷ giá không chính thức ở mức cao nhất là 23.550 (theo Reuters). Đây là khoảng cách lớn nhất giữa tỷ giá USD/VNĐ không chính thức và chính thức kể từ giữa tháng 8/2018. Theo HSBC, việc nới lỏng chính sách tiền tệ và lãi suất thực âm sẽ dẫn đến việc tiền đồng suy yếu thêm và đây là điều không có lợi. Tiền đồng yếu hơn đáng kể sẽ gây hại nhiều hơn có lợi cho Việt Nam, chẳng hạn, nó có thể làm chậm dòng vốn đầu tư nước ngoài.
Năm 2019, NHNN đã bổ sung khoản dự trữ ngoại hối trị giá 25 tỷ USD và khoản dự trữ này sẽ được sẵn sàng sử dụng để làm giảm nhẹ biến động của tỷ giá hối đoái. Trên cơ sở các phân tích của mình, chuyên gia HSBC dự báo tỷ giá cuối năm sẽ ở mức 23.450 VNĐ/USD, giảm 1,2% so với USD trong cả năm./.
H.Y
