Khoán kinh phí sử dụng xe công đang được dư luận nhân dân đồng tình ủng hộ.

Đây cũng là nội dung chính của dự thảo Nghị định của Chính phủ về tiêu chuẩn, định mức sử dụng xe ô tô đang được Bộ Tài chính xây dựng nhằm thực hiện tốt Luật Quản lý, sử dụng tài sản công (TSC) vừa được Quốc hội thông qua.

PV: Thời gian qua, một số bộ, ngành, địa phương đã thực hiện khoán kinh phí sử dụng xe công, bước đầu cho thấy cơ chế khoán đã góp phần tiết kiệm chi ngân sách, được dư luận, nhân dân đồng tình. Ông có đồng quan điểm với những đánh giá trên hay không và vì sao?

TS Vũ Đình Ánh: Tôi đánh giá cao những bộ, ngành và địa phương đã mạnh dạn đi đầu thực hiện thí điểm khoán kinh phí sử dụng xe công trong thời gian vừa qua, điển hình như Bộ Tài chính và Thành phố Hà Nội. Có thể thấy tuy mới triển khai thực hiện trong thời gian chưa dài đối với một số chức danh, song kết quả thu được rất đáng ghi nhận, từ tiết kiệm chi cho ngân sách nhà nước (NSNN), giảm chi phí quản lý phương tiện đi lại đến thay đổi cách nghĩ, cách làm của một bộ phận cán bộ, công chức, nâng cao ý thức tiết kiệm trong sử dụng tài sản công, đặc biệt là sự đột phá về tư duy quản lý, sử dụng TSC, cụ thể là các phương tiện đi lại. Chính vì vậy, thí điểm khoán sử dụng xe công đã nhận được sự đồng tình ủng hộ của toàn xã hội và hy vọng sẽ sớm được triển khai thực hiện theo cả chiều rộng và chiều sâu đến tất cả các bộ ngành và địa phương trong cả nước.

PV: Từ kết quả đạt được ban đầu, Bộ Tài chính đã mạnh dạn đề xuất khoán trên diện rộng và áp dụng bắt buộc thay vì chỉ thí điểm như thời gian qua. Theo đó, Bộ Tài chính đã hoàn thiện dự thảo Nghị định của Chính phủ quy định tiêu chuẩn, định mức sử dụng xe ô tô công. Quan điểm của ông về những đề xuất này như thế nào?

TS Vũ Đình Ánh: Là cơ quan được giao trực tiếp quản lý TSC của cả nước, Bộ Tài chính đã gương mẫu đi đầu thí điểm khoán xe công, từ đó đúc rút kinh nghiệm để xây dựng chính sách chung áp dụng rộng rãi, nhân rộng những thành công của cơ chế mới, đột phá, không chỉ góp phần tiết kiệm chi NSNN, mà quan trọng hơn là góp phần thay đổi hình ảnh của cán bộ công chức theo hướng gần dân hơn, gắn bó với dân hơn, từ đó nâng cao niềm tin của dân vào chính quyền. Hơn nữa, TSC cần được mua sắm, quản lý, sử dụng hiệu quả hơn, tiết kiệm hơn và chặt chẽ hơn theo tinh thần của Luật Quản lý, sử dụng TSC và Luật NSNN. Những nội dung quan trọng và đột phá đó đã được thể hiện trong dự thảo Nghị định về quy định tiêu chuẩn, định mức sử dụng xe ô tô với nhiều nội dung thiết thực, khả thi, vừa đảm bảo quản lý, sử dụng chặt chẽ, tiết kiệm, đúng người, đúng việc, vừa tạo điều kiện thuận lợi cho cán bộ công chức thực hiện nhiệm vụ nhưng không lạm dụng TSC.

PV: Theo đánh giá của ông, việc khoán kinh phí bắt buộc này sẽ đem lại hiệu quả gì cho NSNN cũng như xã hội nói chung?

TS Vũ Đình Ánh: Tôi tán thành việc khoán kinh phí sử dụng xe công là bắt buộc, cần triển khai rộng khắp, đồng bộ và công bằng đi đôi với chế tài xử phạt nghiêm khắc những trường hợp “bất tuân thượng lệnh”. Theo đó, NSNN chắc chắn sẽ tiết kiệm được hàng ngàn tỷ đồng mỗi năm từ tiết kiệm kinh phí mua sắm, quản lý, vận hành, bảo dưỡng hàng vạn chiếc xe công. Đặc biệt, khoán kinh phí sử dụng xe công còn hữu hiệu trong việc ngăn chặn lạm dụng quản lý và sử dụng TSC, nâng cao tính công khai minh bạch, trách nhiệm giải trình và công bằng trong quản lý sử dụng TSC, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc kiểm tra, kiểm soát, giám sát quản lý vào sử dụng TSC. Những lợi ích đó cũng chính là lợi ích mà xã hội thu được, củng cố niềm tin của xã hội vào tính nghiêm minh, liêm chính của bộ máy chính quyền. Hơn nữa, một phần dịch vụ công do NSNN và Nhà nước đảm nhiệm sẽ chuyển cho thị trường, cho xã hội thực hiện thông qua cơ chế khoán kinh phí sử dụng xe công cũng là tín hiệu tốt cho sự phát triển kinh tế - xã hội của nước ta trong những năm tới.

PV: Phương thức khoán kinh phí sử dụng xe ô tô công tại dự thảo Nghị định cũng được cho là rất linh hoạt khi Bộ Tài chính trình Chính phủ 2 phương án: Khoán gọn và thanh toán theo thực tế để các cơ quan, đơn vị có thể lựa chọn phương thức khoán cho phù hợp. Theo ông, các đề xuất khoán này có phù hợp? Đâu là những ưu và nhược điểm của từng phương thức khoán?

TS Vũ Đình Ánh: Việc đưa ra 2 phương thức khoán là hợp lý và thực tế, đảm bảo tính khả thi và tính chủ động cho cơ sở khi lựa chọn phương thức khoán phù hợp với đặc điểm của mình. Mỗi phương thức có những ưu nhược điểm nhất định, chẳng hạn khoán gọn thì đơn giản và dễ triển khai thực hiện được ngay với điều kiện xác định đúng mức khoán, đảm bảo có cơ sở vững chắc, công bằng và có phương án điều chỉnh mức khoán sát hơn với thực tế luôn biến động, tránh bệnh hình thức, quan liêu và xơ cứng. Ngược lại, phương thức thanh toán theo thực tế phức tạp hơn, yêu cầu bộ máy quản lý chặt chẽ, phối hợp đồng bộ, công tâm, minh bạch và tránh tâm lý nể nang, xuê xoa,... đi đôi với hội đủ các điều kiện thị trường đảm bảo triển khai được và quản lý được phương thức thanh toán theo thực tế.

PV: Với mục tiêu phấn đấu đến năm 2020 giảm từ 30 - 50% số lượng xe ô tô phục vụ công tác chung đang được trang bị cho các bộ, ngành, địa phương (trừ các đơn vị thuộc miền núi, hải đảo, vùng đặc biệt khó khăn), Bộ Tài chính trình Chính phủ quy định định mức sử dụng xe phục vụ công tác chung theo hướng giảm số lượng xe hoặc điều chỉnh lại định mức, tiêu chuẩn. Ông có cho rằng, phương pháp này là khả thi?

TS Vũ Đình Ánh: Với quyết tâm của Chính phủ, của Bộ Tài chính, được sự ủng hộ nhiệt tình của các bộ, ban, ngành, địa phương và toàn xã hội, với những lợi ích và ý nghĩa to lớn của cơ chế mới quản lý và sử dụng xe công, tôi tin chủ trương giảm khoảng 1/2 lượng xe công trong mấy năm tới là hoàn toàn khả thi, tạo ra đột phá quan trọng trong quản lý, sử dụng xe công nói riêng, quản lý và sử dụng TSC nói chung. Ở một ý nghĩa nào đó, tôi cho rằng đó là một bộ phận của tiến trình cơ cấu lại NSNN, cơ cấu lại tài chính công mà chúng ta đã và đang tiến hành.

PV: Theo ông, Chính phủ nên áp dụng những biện pháp gì để việc khoán kinh phí xe công thực sự đạt được hiệu quả như kỳ vọng?

TS Vũ Đình Ánh: Trước hết, chúng ta cần xây dựng cơ chế khoán kinh phí xe công thật sự hợp lý, khoa học, phù hợp với cải cách hành chính và sự phát triển kinh tế - xã hội. Thứ hai, Chính phủ cần gương mẫu đi đầu triển khai thực hiện nghiêm túc từ trên xuống. Thứ ba, có chế tài xử lý nghiêm khắc những trường hợp vi phạm các qui định về khoán kinh phí sử dụng xe công. Thứ tư, tuyên truyền sâu rộng trong toàn xã hội về chủ trương và ý nghĩa của cơ chế mới rất tiến bộ này. Thứ năm, đặt cơ chế chính sách khoán kinh phí sử dụng xe công trong chiến lược đổi mới NSNN, quản lý sử dụng TSC và tiến trình cải cách hành chính, cải cách thể chế để có những biện pháp thực hiện đồng bộ và hiệu quả.

PV: Xin cảm ơn ông!

Vân Hà