Chiều 5/4, Bộ Tài chính đã tổ chức họp báo thông báo tình hình thực hiện nhiệm vụ tài chính - ngân sách quý I/2019. Ảnh: T.T

Đã sớm trình dự thảo nghị định ngay sau khi luật ban hành

Trả lời câu hỏi của phóng viên báo chí đặt ra tại cuộc họp báo về việc tại sao nghị định sử dụng tài sản công để thanh toán cho các nhà đầu tư thực hiện dự án BT (hợp đồng xây dựng - chuyển giao) chưa được ban hành? Ông La Văn Thịnh - Phó Cục trưởng phụ trách Cục Quản lý công sản, Bộ Tài chính cho biết, việc xây dựng, ban hành nghị định này là một trong các đề án được Thủ tướng Chính phủ công bố trong danh mục văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn chi tiết thi hành Luật Quản lý, sử dụng tài sản công năm 2017. Thực hiện trách nhiệm được giao, từ tháng 10/2017, Bộ Tài chính đã có tờ trình Chính phủ xem xét ban hành nghị định này.

“Việc soạn thảo xây dựng nghị định này thực hiện theo đúng quy trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, được gửi xin ý kiến các bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp, các nhà đầu tư có tham gia và hợp đồng đầu tư theo hình thức BT. Dự thảo đã được các thành viên Chính phủ cho ý kiến nhiều lần, với nhiều nội dung và ban soạn thảo đã trăn trở để đảm bảo khung pháp luật được khả thi, phù hợp trong thực hiện” - ông La Văn Thịnh nói.

Tuy nhiên, theo ông La Văn Thịnh, trước khi có Luật Quản lý, sử dụng tài sản công năm 2017, thì các hình thức như BT, BOT… nội hàm pháp luật về các quyền, nghĩa vụ trong đó chưa được rõ, nên trong thực tiễn thực hiện nhất là phương thức BT có tình trạng các địa phương hiểu và vận dụng chưa hẳn giống nhau.

Trên thực tế, khi Luật Quản lý, sử dụng tài sản công năm 2017 có hiệu lực thi hành phải xử lý chuyển tiếp các hợp đồng trước đó. Vì vậy, đến ngày 28/12/2018, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 160/NQ-CP về sử dụng tài sản công để thanh toán cho nhà đầu tư theo hình thức BT với định hướng là rà soát các hợp đồng đã ký trong quá khứ để xem xét, trên cơ sở đó thực hiện thanh toán theo hợp đồng.

Sau khi Nghị quyết 160/NQ-CP được ban hành, các bộ, ngành, địa phương phải rà soát các quy định của hợp đồng và các điều khoản thanh toán bằng tài sản công cũng như việc xác định giá trị tài sản công đảm bảo sát giá thị trường, nhằm tránh thất thoát cho Nhà nước. “Việc rà soát của các địa phương là rất khẩn trương và rất thận trọng” - ông La Văn Thịnh nói.

Hài hòa lợi ích giữa Nhà nước và nhà đầu tư

Nhắc đến những vấn đề khó, phát sinh của dự thảo nghị định, ông La Văn Thịnh cho rằng, hiện nay cái khó nhất là giải quyết để các nhà đầu tư, doanh nghiệp vẫn phát triển các công trình hạ tầng hoàn thành theo đúng mục tiêu, nhưng cũng phải quy định chặt chẽ để tránh thất thoát tài sản, ngân sách của Nhà nước. Bởi vì, trên thực tế hiện có tình trạng là giá trị công trình BT và quỹ đất được giao chưa ngang giá.

Ông La Văn Thịnh trả lời báo chí tại cuộc họp báo. Ảnh: T.T.

Thực tế khi nhà đầu tư xây dựng công trình BT là bờ ven bãi sú hoang vu, nhưng sau đó được đầu tư, thậm chí chỉ là thông tin quy hoạch, lập tức giá thị trường tăng lên. Do đó, nếu xử lý không khéo sẽ tổn thương lớn đến nhà đầu tư, song mặt khác, nếu không xem xét cụ thể thì Nhà nước sẽ thất thoát khi thanh toán. Do đó, theo ông La Văn Thịnh, vừa phải xử lý hài hòa quyền và lợi ích của Nhà nước, nhưng cũng không được làm triệt tiêu động lực đầu tư của các nhà đầu tư.

Theo đại diện lãnh đạo Cục Quản lý công sản, đến ngày 13/3/2019, Bộ Tài chính đã hoàn thiện các thủ tục cuối cùng trình Chính phủ và khả năng trong thời gian ngắn, Chính phủ sẽ ban hành nghị định này.

Về câu hỏi liệu có lực cản của doanh nghiệp hay không trong quá trình xây dựng nghị định, ông La Văn Thịnh cho biết, quá trình thực hiện dự thảo, ban soạn thảo đã lắng nghe và rất cầu thị thông tin từ nhiều phía, nhưng không có chuyện có lực cản từ phía doanh nghiệp.

Một vấn đề được dư luận quan tâm và được báo chí đặt câu hỏi đó là quan điểm của Bộ Tài chính liệu có nên giữ 2 loại giá (giá đất của khung giá do ủy ban nhân dân các tỉnh ban hành và giá thị trường).

Theo ông La Văn Thịnh: “Quan điểm 2 giá đã thể hiện nhất quán từ Luật Đất đai năm 2003 và Luật Đất đai (sửa đổi) năm 2013, nên khi quan tâm đến giá đất thì chúng ta nhìn ở góc độ nào? Ví dụ, với góc nhìn đại bộ phận dân chúng và doanh nghiệp sản xuất với chi phí tiền thuê đất là đầu vào thì khung giá của địa phương ban hành lại trúng với đại bộ phận của nền kinh tế. Nhưng nếu bán miếng đất làm tài sản thì luật quy định cụ thể, phải qua các công cụ thị trường để thẩm định giá làm sao sát với giá thị trường”./.

Minh Anh