Kinh nghiệm điều hành giúp kiểm soát tốt lạm phát

Theo một số chuyên gia kinh tế, Việt Nam có kinh nghiệm trong điều hành, điều này sẽ giúp kiểm soát tốt lạm phát năm 2022. Tuy nhiên, trước diễn biến giá cả một số hàng hóa thiết yếu vẫn neo ở mức cao, các chuyên gia kinh tế đề nghị cơ quan quản lý cần tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp tăng giá bất hợp lý, ảnh hưởng tới mục tiêu điều hành lạm phát và đời sống của người dân.
aa

Giá một số mặt hàng vẫn neo ở mức cao

Ở kỳ điều hành gần nhất, giá xăng dầu giảm hơn 1.000 đồng/lít, về mức thấp nhất từ đầu năm. Tính từ đầu năm đến nay, giá xăng dầu trong nước đã trải qua 24 lần điều chỉnh, trong đó có 13 lần tăng, 10 lần giảm và 1 lần giữ nguyên. Lần giảm mạnh này đã kéo giá xăng về mức thấp nhất kể từ đầu năm đến nay.

Đến thời điểm này, giá dịch vụ vận tải đã giảm do giá xăng dầu giảm. Đa số các hãng taxi (khoảng 59,57% các đơn vị) sau khi kê khai tăng giá đã giảm hoặc kê khai giảm giá (từ 800 - 1.000 đồng/km) tương đương từ 6% - 12%; 42,6% đơn vị kinh doanh vận tải hành khách theo tuyến cố định cũng giảm cước khoảng 5,26% -14,7%.

Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân, giá một số hàng hóa thiết yếu vẫn ở mức cao. Theo ghi nhận của phóng viên, tại một số chợ truyền thống, giá cả một số mặt hàng như thịt lợn, rau xanh, thực phẩm tươi sống, đồ khô, dầu ăn… vẫn đang neo ở mức cao.

Nguồn: Bộ Tài chính Đồ họa: Văn Chung
Nguồn: Bộ Tài chính Đồ họa: Văn Chung

Thịt lợn là một trong những mặt hàng thực phẩm tăng giá nhiều nhất trong thời gian qua. Tính từ đầu năm đến nay, giá thịt lợn hơi đã tăng từ 15% - 30%. Có nhiều nguyên nhân khiến giá thịt lợn trên thị trường vẫn ở mức cao như: Ảnh hưởng từ chi phí đầu vào, nhất là giá thức ăn chăn nuôi làm việc tái đàn lợn gặp khó khăn; nguồn cung giảm; việc mua bán vận chuyển, giết mổ vật nuôi giảm mạnh… Có thời điểm dù giá lợn hơi đã giảm, nhưng giá thịt lợn vẫn ở mức từ 110.000 - 150.000 đồng/kg, tùy loại và không có dấu hiệu giảm. Mặt hàng rau xanh cũng ở mức cao. Đơn cử như hành lá 70.000 đồng/kg; xà lách 50.000 đồng/kg; cải bắp 25.000 đồng/kg, cà chua 40.000 đồng/kg, rau muống 20.000 đồng/mớ…

Tuy nhiên, ở một số siêu thị đã thực hiện tốt việc bình ổn giá. Một số siêu thị và các điểm phân phối hàng hóa cũng điều chỉnh giảm thêm 3% - 5%. Có nhiều loại hàng hóa đã giảm từ 10% - 15% so với thời điểm trước.

Dự báo lạm phát từ 3,4 - 3,8%

Trong cuộc họp của Ban Chỉ đạo điều hành giá gần đây, Bộ Tài chính đã đưa ra 2 kịch bản điều hành giá. Ở kịch bản thứ nhất, dự báo CPI bình quân năm 2022 so năm 2021 tăng khoảng 3,37%. Ở kịch bản xấu hơn, CPI ở mức 3,87%. Do đó, Bộ Tài chính dự báo CPI bình quân năm 2022 tăng trong khoảng 3,37 - 3,87%.

Những dự báo đến từ một số cơ quan cũng không vượt mốc 4% theo mục tiêu đề ra. Cụ thể: Tổng cục Thống kê dự báo CPI bình quân trong khoảng 3,4% - 3,7%. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam dự báo lạm phát bình quân năm 2022 tăng trong khoảng 3,7 ± 0,3%.

Trong chỉ đạo mới đây, Thủ tướng Chính phủ đã đề nghị cần thực hiện chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô khác, nhằm kiểm soát lạm phát, duy trì ổn định thị trường tiền tệ, ngoại hối, lãi suất, ổn định kinh tế vĩ mô và hỗ trợ phục vụ tăng trưởng. Đồng thời, tiếp tục kiểm soát lạm phát cơ bản trong năm 2022 để tạo cơ sở cho việc kiểm soát lạm phát chung.

Khâu trung gian đang “ăn” quá nhiều lợi nhuận

Trả lời báo chí, chuyên gia kinh tế Vũ Vinh Phú nhiều lần bảo lưu quan điểm của mình. Ông cho rằng, việc giá hàng hóa tăng cao có nguyên nhân chính là khâu trung gian “ăn” quá nhiều lợi nhuận. Câu chuyện tăng giá thịt lợn theo giá xăng dầu và không chịu giảm khi giá xăng xuống dường như không hề mới mẻ. Thịt lợn hơi rẻ nhưng giá từng cân thịt lợn đến tay người nội trợ vẫn rất cao, do khâu trung gian đã đẩy giá lên.

Theo ông Vũ Vinh Phú, để hạ nhiệt giá hàng hóa nhanh chóng, cần giảm chi phí ở khâu trung gian, rà soát lại các yếu tố hình thành giá cả. Tránh trường hợp nhà cung cấp trung gian được hưởng lợi quá nhiều, trong khi nhà sản xuất chưa chắc đã lãi cao và đẩy người tiêu dùng vào tình cảnh phải mua hàng hóa giá đắt đỏ. Đồng thời, các cơ quan quản lý cần tăng cường kiểm tra, kiểm soát các yếu tố hình thành giá cả, việc niêm yết giá và bán theo đúng giá niêm yết, góp phần bình ổn thị trường, tránh để người tiêu dùng bị thiệt thòi.

Sau cuộc họp của Ban Chỉ đạo điều hành giá vào gần cuối tháng 8 vừa qua, Văn phòng Chính phủ đã ban hành kết luận chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái - Trưởng Ban Chỉ đạo điều hành giá. Theo đó, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương không được chủ quan, lơ là trong điều hành, phải tiếp tục theo dõi sát diễn biến thực tế, từ đó đưa ra được chính sách phù hợp. Đồng thời, ưu tiên đảm bảo nguồn cung, đảm bảo cân đối cung - cầu, giám sát chặt biến động giá các mặt hàng thiết yếu, nhất là xăng dầu.

Công tác tổng hợp, phân tích, dự báo giá thị trường có ý nghĩa hết sức quan trọng trong chỉ đạo, điều hành giá cả. Do đó, Phó Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương cập nhật kịch bản điều hành giá chi tiết, kịp thời cho các tháng còn lại trong năm để tham mưu cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ các biện pháp điều hành giá phù hợp nhằm kiểm soát lạm phát theo mục tiêu 4% đã đề ra.

Giá các mặt hàng do nhà nước quản lý, các dịch vụ công đang triển khai lộ trình thị trường cũng là vấn đề làm “đau đầu” các nhà quản lý. Do đó, trong chỉ đạo điều hành, Trưởng Ban Chỉ đạo điều hành giá luôn lưu ý các bộ, ngành cần đề xuất, xây dựng các phương án điều chỉnh giá. Trong đó, cần đánh giá kỹ tác động đối với kinh tế - xã hội, mặt bằng giá, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện về chính sách, văn bản quy phạm pháp luật để chủ động có phương án điều chỉnh giá, hoặc trình cấp có thẩm quyền xem xét điều chỉnh giá phù hợp với diễn biến, mặt bằng giá thị trường theo đúng quy định mà không ảnh hưởng tới mục tiêu kiểm soát lạm phát.

Áp lực lạm phát không còn lớn

Việc mặt bằng giá cả tiếp tục chiều hướng giảm sẽ góp phần đảm bảo mục tiêu kiểm soát lạm phát, thực hiện đúng với chủ trương của Chính phủ. Nội dung này cũng đã được đưa ra trong hội nghị vừa diễn ra mới đây do Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì, đó là giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, thúc đẩy tăng trưởng, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế.

Thủ tướng đề nghị cần phải coi trọng công tác phân tích, dự báo; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và tăng cường phối hợp chính sách; lắng nghe ý kiến của các đối tượng chính sách, các chủ thể trong xã hội, các chuyên gia, nhà khoa học; tăng cường kỷ luật, kỷ cương, giữ vững đoàn kết, thống nhất. Chuyển đổi nhanh chóng từ chính sách sang thực thi và hiệu quả trong thực hành. Kiểm soát giá, không để mất giá đồng tiền Việt Nam.

Trong 13 nhóm nhiệm vụ giải pháp chủ yếu cần tập trung thực hiện, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương theo chức năng, nhiệm vụ được giao tăng cường quản lý, kiểm tra, giám sát thị trường, giá cả, nhất là đối với các mặt hàng thiết yếu cho sản xuất, đời sống như xăng dầu.

Theo đại biểu Quốc hội Trần Hoàng Ngân, trong bối cảnh hiện nay, việc trước tiên cần quan tâm là kiểm soát lạm phát. Việt Nam có rất nhiều kinh nghiệm trong kiểm soát lạm phát. Ông Trần Hoàng Ngân dẫn chứng, khi giá dầu lên vượt quá 140 USD/thùng, mà sự kiện này năm 2008 đã xảy ra rồi, lúc đó lạm phát của Việt Nam lên tới 23%. Năm nay khi giá dầu lên như vậy, nhưng lạm phát đã kiểm soát được ngay. Chúng ta thực hiện giảm các loại thuế phí liên quan xăng dầu. Đây là một bài học rất quan trọng. Đồng thời, giữ ổn định tỷ giá cũng đã góp phần kiểm soát tốt được lạm phát tốt hơn so với thời điểm những năm 2008 và 2011.

Đại biểu Quốc hội Hoàng Văn Cường cho rằng, thời gian tới áp lực lạm phát của Việt Nam không còn cao như thời gian trước. Chính phủ đã có kinh nghiệm trong điều hành, giữ lạm phát ở mức dưới 4% nhiều năm nay là một thành công. Tăng trưởng GDP vẫn giữ ở mức cao, trong khi lạm phát thấp là thắng lợi kép trong điều hành. Thời gian tới sẽ không còn nhiều yếu tố gây áp lực lên lạm phát bởi lẽ các yếu tố vì chi phí đẩy là yếu tố chính của lạm phát, các yếu tố đầu vào đã tương đối kiểm soát được, chính sách điều hành tiền tệ vừa qua cũng "chắc tay". Nếu chúng ta tiếp tục duy trì chính sách như hiện nay thì sẽ duy trì được lạm phát thấp.

Minh Anh

Đọc thêm

Giải ngân vốn Chương trình mục tiêu quốc gia: Đòn bẩy thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng

Giải ngân vốn Chương trình mục tiêu quốc gia: Đòn bẩy thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng

Năm 2026 mở đầu cho việc triển khai các Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026 - 2030, với kỳ vọng tạo bước đột phá trong phát triển khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa, qua đó thu hẹp khoảng cách giữa thành thị và nông thôn - một trong những mục tiêu xuyên suốt của Đảng và Chính phủ để không ai bị bỏ lại phía sau.
Bảo đảm bộ máy chính quyền địa phương nhiệm kỳ 2026 - 2031 đi vào hoạt động chậm nhất ngày 1/4/2026

Bảo đảm bộ máy chính quyền địa phương nhiệm kỳ 2026 - 2031 đi vào hoạt động chậm nhất ngày 1/4/2026

Thủ tướng Chính phủ đề nghị Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Thành ủy chỉ đạo Thường trực Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã trình phê chuẩn chức vụ Chủ tịch, Phó Chủ tịch UBND cấp tỉnh, cấp xã chậm nhất ngày 31/3/2026, để bảo đảm bộ máy chính quyền địa phương nhiệm kỳ 2026 - 2031 đi vào hoạt động chậm nhất ngày 1/4/2026.
Thủ tướng giao nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp nhằm đảm bảo an ninh năng lượng

Thủ tướng giao nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp nhằm đảm bảo an ninh năng lượng

Chiều 17/3, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính làm việc với Tổ công tác về an ninh năng lượng về các giải pháp tiếp tục đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia trước tác động của xung đột ở Trung Đông.
Thành lập Tổ công tác của Thủ tướng Chính phủ về quy hoạch và thể chế hành chính sau sáp nhập

Thành lập Tổ công tác của Thủ tướng Chính phủ về quy hoạch và thể chế hành chính sau sáp nhập

Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng vừa ký Quyết định số 445/QĐ-TTg ngày 16/3/2026 thành lập Tổ công tác của Thủ tướng Chính phủ về quy hoạch và thể chế hành chính sau sáp nhập. Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng làm Tổ trưởng Tổ công tác.
Ông Nguyễn Mạnh Quyền được chỉ định giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên

Ông Nguyễn Mạnh Quyền được chỉ định giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên

Sáng 17/3, Tỉnh ủy Hưng Yên tổ chức Hội nghị triển khai Quyết định của Bộ Chính trị về công tác cán bộ. Ông Nguyễn Mạnh Quyền được điều động, phân công, chỉ định tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ, giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên nhiệm kỳ 2025 - 2030.
Khai trương Nền tảng Điều hành tập trung của Đoàn Đại biểu Quốc hội và Hội đồng Nhân dân 2 cấp TP. Hà Nội

Khai trương Nền tảng Điều hành tập trung của Đoàn Đại biểu Quốc hội và Hội đồng Nhân dân 2 cấp TP. Hà Nội

Sáng 17/3, Đoàn Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) và Hội đồng Nhân dân (HĐND) TP. Hà Nội tổ chức Lễ ra mắt Nền tảng Điều hành tập trung của Đoàn ĐBQH và HĐND 2 cấp Thành phố với chủ đề “Một điểm đến của mọi nhiệm vụ”. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định dự và phát biểu chỉ đạo tại buổi lễ.
Bổ nhiệm ông Tạ Anh Tuấn giữ chức Thứ trưởng Bộ Tài chính

Bổ nhiệm ông Tạ Anh Tuấn giữ chức Thứ trưởng Bộ Tài chính

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Quyết định số 450/QĐ-TTg ngày 17/3/2026 về việc điều động, bổ nhiệm ông Tạ Anh Tuấn - Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk nhiệm kỳ 2021 - 2026 giữ chức Thứ trưởng Bộ Tài chính.
Kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI dự kiến công bố ngày 22/3

Kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI dự kiến công bố ngày 22/3

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 bước đầu đã thành công rất tốt đẹp, với nhiều kết quả tích cực. Dự kiến sáng 22/3, Hội đồng bầu cử quốc gia sẽ họp rà soát lần cuối và công bố kết quả bầu cử.
Xem thêm