Ngày 23/5, hãng hàng không Vietjet đã ký hợp đồng mua 100 chiếc máy bay B737 MAX 200 của Tập đoàn chế tạo máy bay Boeing (Mỹ).

Nếu TPP được thông qua thuận lợi, Việt Nam sẽ đón dòng vốn lớn từ Mỹ vào Việt Nam.

Việt Nam - đối tác quan trọng ở châu Á – Thái Bình Dương

Bình luận về chuyến thăm này, nhiều chuyên gia cho rằng chuyến thăm cho thấy Mỹ coi trọng vai trò của Việt Nam như là một đối tác quan trọng trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương, cũng như trong chính sách hướng tới châu Á mà chính quyền ông Obama đang theo đuổi.

“Khu vực châu Á – Thái Bình Dương rất quan trọng đối với Mỹ, đây là thị trường phát triển nhất trên thế giới hiện nay. Thời điểm chuyến công du của Tổng thống Obama sang Việt Nam có ý nghĩa rất quan trọng vì đây là thời gian Quốc hội đang chuẩn bị xem xét để phê chuẩn TPP vào cuối năm nay”, Giám đốc điều hành Hiệp hội Thương mại Mỹ, Adam Sitkoff cho biết tại cuộc gặp gỡ doanh nghiệp nhân chuyến thăm chính thức của Tổng thống Mỹ đến Việt Nam.

Theo tờ Washington Post, ông Obama sẽ dùng chuyến thăm Việt Nam để thúc đẩy hoạt động thương mại với các lãnh đạo doanh nghiệp. Mặc dù Nhật Bản, nước ông Obama đi thăm sau Việt Nam, cho đến nay là đối tác thương mại lớn thứ 2 của Mỹ trong TPP, nhưng Việt Nam sẽ là biểu tượng minh họa tốt hơn cho chiến lược theo đuổi TPP như là một nền tảng kinh tế của một chính sách hướng về châu Á mạnh mẽ hơn.

Ngay ngày đầu tiên đến thăm Việt Nam, Tổng thống Obama đã tuyên bố dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí sát thương với Việt Nam. Theo ông Nguyễn Tâm Chiến, nguyên Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, đây là một bước tiến trong tiến trình bình thường hóa hoàn toàn quan hệ giữa hai nước và cho thấy không có bất cứ lĩnh vực gì mà hai bên không thể hợp tác. Tuy nhiên, ông cũng cho rằng điều này mang ý nghĩa biểu tượng nhiều hơn vì suy cho cùng vũ khí cũng là một loại hàng hóa có thể mua bán được từ nhiều nguồn, dù đó là hàng hóa đặc biệt. Theo ông, lĩnh vực quan trọng đầu tiên mà hai nước cần giải quyết lúc này là hợp tác về kinh tế, bởi nếu không phát triển kinh tế thì sẽ không có được vị thế.

Thông qua TPP: Nhiệm vụ nhiều thách thức của ông Obama

Cũng chú trọng vấn đề kinh tế, chuyên gia tài chính Nguyễn Trí Hiếu cho rằng chuyến thăm lần này của ông Obama sẽ tạo điều kiện cho Chính phủ Mỹ, doanh nghiệp Mỹ tăng cường quan hệ với Việt Nam. Mặc dù có những xung đột trong quá khứ nhưng lợi ích về thương mại và đầu tư có lẽ là tiềm năng lớn nhất đưa hai nước đến gần nhau hơn.

Tuy nhiên, triển vọng thương mại Mỹ - Việt được đánh giá lạc quan hơn so với triển vọng đầu tư. “Chắc chắn sau chuyến thăm của ông Obama, sau những cuộc trao đổi giữa Bộ Thương mại Mỹ và Bộ Công thương của Việt Nam, sẽ có nhiều rào cản được tháo gỡ để tạo thuận lợi cho việc trao đổi hàng hoá giữa Mỹ và Việt Nam”, ông Nguyễn Trí Hiếu bình luận. Hiện nay, Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam.

Đối với đầu tư, điều còn băn khoăn chính là việc Quốc hội Mỹ thông qua TPP khi nào. “Theo tôi được biết thì TPP chưa được trình ra Quốc hội Mỹ. Mà tiến trình bàn thảo, tranh luận và thông qua được tại lưỡng viện Mỹ không hề đơn giản. Do vậy, trước khi rời nhiệm sở vào tháng 1/2017, không rõ ông Obama sẽ làm thế nào để TPP được thông qua” - chuyên gia Nguyễn Trí Hiếu nói - “Một số nguồn tin cho rằng, có một số dân biểu và thượng nghị sĩ sắp rời Quốc hội Mỹ và họ sẵn sàng ủng hộ để ông Obama thông qua nhưng tôi không chắc lắm về khả năng này”.

Nếu không được phê chuẩn trong nhiệm kỳ này mà phải chờ đến nhiệm kỳ Tổng thống Mỹ mới thì tương lai của TPP sẽ không thuận lợi. Cả hai ứng cử viên sáng giá hiện nay của Đảng Cộng hoà và Đảng Dân chủ là bà Hilary Clinton và ông Donald Trump đều không nhắc đến TPP khi tranh cử, ngoại trừ ở khía cạnh các hiệp định thương mại cần được xem xét kỹ.

TPP mở ra một giai đoạn mới trong quan hệ thương mại và đầu tư Mỹ, tuy nhiên, nhà đầu tư Mỹ còn chờ tín hiệu tốt từ việc thông qua TPP để mạnh dạn rót vốn vào Việt Nam. “Tôi hy vọng nếu TPP được thông qua trong nhiệm kỳ này, chắc chắn dòng vốn đầu tư từ Mỹ vào Việt Nam sẽ tăng mạnh”, ông Nguyễn Trí Hiếu cho biết.

Hoàng Yến