Theo thông lệ quốc tế, lương hưu được so sánh với thu nhập bình quân đầu người. Tại Việt Nam, mức lương hưu bình quân của người hưởng hiện nay (thống kê đến thời điểm tháng 12/2024) là 6,2 triệu đồng/tháng. Lương hưu bình quân bằng khoảng 63,2% GDP.

Chi trả lương và trợ cấp cho người hưởng. Ảnh minh họa

Theo Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm xã hội (Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội) Phạm Trường Giang, với mức nêu trên, lương hưu của Việt Nam không phải là thấp, mà chỉ một bộ phận người lao động về hưu trước năm 1995 chưa cao. Bởi thời điểm đó, lao động có thời gian làm việc ngắn, về hưu sớm.

Từ năm 1995 đến nay, Quốc hội, Chính phủ đã tiến hành 24 lần điều chỉnh lương hưu. Sau nhiều lần điều chỉnh, mức lương của người nghỉ hưu hiện nay đã tăng từ 21 đến 26 lần so với mức lương hưu tại thời điểm năm 1995.

Gần đây nhất, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 75/2024/NĐ-CP ngày 30/6/2024 điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng. Theo đó, về điều chỉnh chung, thực hiện điều chỉnh tăng 15% trên mức lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng của tháng 6/2024.

Với người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng trước ngày 1/1/1995, sau khi thực hiện điều chỉnh theo mức điều chỉnh chung nêu trên, nếu mức hưởng dưới 3,2 triệu đồng/tháng thì được điều chỉnh tăng thêm 300.000 đồng/tháng. Nếu mức hưởng từ 3,2 triệu đồng/tháng đến dưới 3,5 triệu đồng/tháng thì được điều chỉnh lên bằng 3,5 triệu đồng/tháng.

Theo ước tính của Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội, đã có hơn 3,09 triệu người đang hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng được điều chỉnh mức hưởng. Trong đó, số người hưởng từ nguồn ngân sách nhà nước đảm bảo là hơn 833.000 người, số người hưởng từ nguồn Quỹ Bảo hiểm xã hội đảm bảo là hơn 2,26 triệu người.

Số người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng ở mức thấp dưới 3,5 triệu đồng được điều chỉnh là hơn 190.000 người.

Hiện Việt Nam là một trong những quốc gia có tốc độ độ già hóa dân số nhanh nhất thế giới. Dự báo trong năm 2025, cứ 6 người trong độ tuổi lao động (15-59 tuổi) thì mới có 1 người ngoài độ tuổi lao động. Song, đến năm 2055, cứ 2 người trong độ tuổi lao động sẽ phải hỗ trợ 1 người ngoài tuổi lao động.

Nếu vẫn duy trì mức hưởng như hiện nay mà không có bất kỳ một cải cách nào thì trong tương lai (dự báo đến năm 2055), muốn duy trì được mức hưởng này chỉ có 2 cách. Một là thế hệ sau phải đóng bảo hiểm xã hội với mức gấp 3 lần hiện nay (hiện mức đóng vào quỹ hưu trí là 22%). Cách thứ hai là cần có những cải cách để nhóm đang hưởng lương hưu có mức hưởng phù hợp, giảm gánh nặng cho thế hệ tương lai./.