Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ phát biểu chỉ đạo tại tọa đàm. Ảnh: NNK
Sáng ngày 21/8/2019, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tổ chức tọa đàm về mô hình sắp xếp, đổi mới và phát triển, nâng cao hiệu quả hoạt động của công ty nông, lâm nghiệp. Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ chủ trì tọa đàm.
Sắp xếp 160 công ty nông, lâm nghiệp theo mô hình mới
Tại buổi tọa đàm, Thứ trưởng Thường trực Bộ NN&PTNT Hà Công Tuấn đã báo cáo về mô hình sắp xếp công ty nông, lâm nghiệp được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Theo đó, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt phương án tổng thể đối với 40 địa phương, đơn vị, với 256 công ty nông, lâm nghiệp theo 6 mô hình sắp xếp.
Tính đến 30/6/2019, các công ty đã hoàn thành sắp xếp chuyển sang hoạt động theo mô hình mới là 160 công ty, đạt 62,5% kế hoạch được phê duyệt, bao gồm: 19 công ty sắp xếp theo mô hình công ty TNHH MTV 100% vốn nhà nước thực hiện nhiệm vụ sản xuất kinh doanh, đạt 90,48% kế hoạch; 59 công ty theo mô hình công ty TNHH MTV 100% vốn nhà nước thực hiện nhiệm vụ sản xuất cung ứng sản phẩm dịch vụ công ích, đạt 98,33%; 49 công ty chuyển đổi sang công ty cổ phần, đạt 48,04%; 15 công ty chuyển đổi thành công ty TNHH hai thành viên, đạt 38,46%; 5 công ty chuyển thành ban quản lý rừng, đạt 100%; giải thể 13 công ty, đạt 46,43%.
Nhiều địa phương triển khai thực hiện đạt kết quả tốt, như: Lào Cai, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam, Tổng công ty Lâm nghiệp Việt Nam...
Theo đánh giá của Bộ NN&PTNT, trong và sau quá trình sắp xếp, các công ty nông, lâm nghiệp đã thực hiện rà soát đất đai, xây dựng phương án sử dụng đất trình cơ quan có thẩm quyền phê duyệt; cắm mốc, đo đạc, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất...
Bên cạnh đó, những tồn tại về tài chính được xử lý, tạo tiền đề cho doanh nghiệp sau chuyển đổi ổn định và phát triển. Lao động hầu hết được sử dụng trong mô hình công ty mới, một số được giải quyết chế độ chính sách theo nguyên vọng, đúng chế độ của Nhà nước, đảm bảo an ninh nông thôn, vùng đồng bào dân tộc, vùng sâu, vùng xa.
Các doanh nghiệp sau sắp xếp bước đầu nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh gắn với chế biến, ứng dụng công nghệ mới, nguồn vốn được tăng lên. Đơn cử, các công ty nông nghiệp đã hoàn thành cổ phần hóa chuyển sang hoạt động theo mô hình công ty cổ phần đều có chuyển biến tích cực về phương thức tổ chức quản lý và quản trị doanh nghiệp; chủ động hơn trong sản xuất kinh doanh, tập trung vào ngành nghề sản xuất kinh doanh chính gắn với chế biến và thị trường theo chuỗi giá trị hàng hóa; minh bạch về tài chính, đất đai; tăng khả năng thu hút vốn đầu tư trong và ngoài doanh nghiệp; doanh thu và lợi nhuận tăng.
Các công ty nông nghiệp đã hoàn thành sắp xếp chuyển thành công ty TNHH hai thành viên trở lên cũng đã thu hút được một số nhà đầu tư có năng lực về quản trị, nguồn vốn, khoa học công nghệ, hoạt động sản xuất kinh doanh theo chuỗi; phù hợp với trình độ quản trị của doanh nghiệp...
Tuy nhiên, theo đánh giá của Bộ NN&PTNT, công tác sắp xếp, đổi mới các công ty nông, lâm nghiệp vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế. như: Một số địa phương, đơn vị thực hiện việc sắp xếp các công ty nông, lâm nghiệp chậm, đặc biệt là đối với sắp xếp theo mô hình thành lập công ty TNHH hai thành viên trở lên và giải thể.
Các công ty nông, lâm nghiệp được Nhà nước giao đất không thu tiền sau khi sắp xếp phải chuyển sang thuê đất theo quy định, việc hoàn thiện lại hồ sơ, thủ tục thuê đất đòi hỏi nhiều thời gian. Đối với diện tích đất rừng phòng hộ, đặc dụng, rừng sản xuất là rừng tự nhiên còn có vướng mắc về tiền thuê và thuế tài nguyên do thay đổi chính sách về đất đai.
Việc chậm phê duyệt phương án sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận ảnh hưởng đến sản xuất kinh doanh của các công ty, nhất là đảm bảo quyền thế chấp, tiếp cận vốn tín dụng không thực hiện được... Đặc biệt, mô hình công ty TNHH hai thành viên trở lên đạt kết quả thấp, mới đạt gần 40% kết quả sắp xếp.
Hoàn thành sắp xếp 69 công ty theo mô hình mới trong năm 2019
Cũng theo Bộ NN&PTNT, trong năm 2019 dự kiến hoàn thành sắp xếp, chuyển đổi 69 công ty lâm nghiệp, bằng 29,95% tổng số công ty phải sắp xếp theo phê duyệt của Thủ tướng Chính phủ, gồm: 12 công ty chuyển sang mô hình công ty TNHH MTV 100% vốn nhà nước thực hiện nhiệm vụ sản xuất kinh doanh; 38 công ty chuyển sang công ty cổ phần; 8 công ty chuyển đổi thành công ty TNHH hai thành viên trở lên; giải thể 13 công ty.
Phát biểu chỉ đạo tại tọa đàm, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ ghi nhận những kết quả tích cực từ công tác sắp xếp, đổi mới các công ty nông, lâm nghiệp. Theo Phó Thủ tướng, với kết quả như báo cáo của Bộ NN&PTNT, trong năm 2020, phấn đấu hoàn thành việc sắp xếp các công ty nông, lâm nghiệp là chỉ tiêu khả thi.
Để quá trình sắp xếp các công ty nông, lâm nghiệp đạt hiệu quả cao, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ NN&PTNT cần đánh giá kỹ hơn các thành tố quan trọng, gồm: sắp xếp, đổi mới, phát triển, kinh doanh hiệu quả…
Phó Thủ tướng lưu ý, ngoài những hình thức sắp xếp đã quy định tại Nghị quyết 30 của Bộ Chính trị và Nghị định 118/2014/NĐ-CP của Chính phủ về sắp xếp, đổi mới và phát triển, nâng cao hiệu quả hoạt động của công ty nông, lâm nghiệp, các bộ, ngành liên quan cần tiếp tục nghiên cứu thêm các hình thức như xem xét cho phá sản các công ty nông lâm nghiệp làm ăn kém hiệu quả; việc giải thể đối với các công ty nông lâm nghiệp cần phải có hình thức tài chính đặc thù...
Đối với hình thức công ty TNHH 2 thành viên, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Kế hoạch và Đầu tư khẩn trương xây dựng cơ sở pháp lý, khuôn khổ luật pháp để các doanh nghiệp này hoạt động hiệu quả.
Phó Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Tài chính tiếp tục rà soát, hoàn thiện các văn bản, cơ chế chính sách tài chính, quản lý tài chính và giải pháp nâng cao hiệu quả công ty nông, lâm nghiệp như phương pháp tính giá trị phần vốn Nhà nước tại doanh nghiệp khi góp vốn; giải quyết các vấn đề còn tồn đọng như nợ thuế khó đòi…/.
Khánh Linh
