Lực lượng hải quan và công an Đà Nẵng phát hiện, xử lý vụ buôn lậu ngà voi tại cảng Đà Nẵng diễn ra đầu tháng 10/2018. Ảnh: Nguyễn Sơn

Tuy nhiên để ngăn chặn các hành vi buôn lậu đạt hiệu quả hơn, cần có giải pháp thu hút được cộng đồng doanh nghiệp (DN), người dân tham gia cung cấp thông tin cho đường dây nóng, ông Đàm Thanh Thế, Chánh Văn phòng Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia chia sẻ với phóng viên TBTCVN.

PV: Ông có thể đánh giá đôi nét về hiệu quả đường dây nóng tiếp nhận, xử lý tin báo về các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại sau 3 năm triển khai theo chỉ đạo của Chính phủ?

Ông Đàm Thanh Thế

- Ông Đàm Thanh Thế: Xuất phát từ tình hình buôn lậu, gian lận thương mại diễn biến hết sức phức tạp, tháng 3/2014, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định thành lập Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia và đường dây nóng 389 (gồm các số điện thoại 0981389389, 0961389389; thư điện tử bcd389@customs.gov.vn) đã ra đời từ đây.

Hiện nay, trung bình mỗi tháng có từ 150 đến 200 cuộc điện thoại gọi đến các số điện thoại đường dây nóng, 20 đến 30 thư điện tử và từ 10 - 15 đơn thư tố cáo, phản ánh từ cơ quan chức năng, DN và người dân.

Qua 3 năm thực hiện công tác đường dây nóng đã cho thấy người dân, DN, các cơ quan báo chí đã tích cực vào cuộc đồng hành cùng với các lực lượng chức năng trong công cuộc chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Nhiều vụ buôn lậu, trốn thuế lớn đã được phát hiện xử lý như vụ lợi dụng việc hoàn thuế GTGT để chiếm đoạt tiền từ ngân sách xảy ra tại tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh; vụ nhập lậu hàng nghìn điện thoại qua đường hàng không; vụ sản xuất buôn bán hàng giả là mỹ phẩm xảy ra tại TP. Hồ Chí Minh thu giữ gần 20 tấn mỹ phẩm giả, mỹ phẩm không rõ nguồn gốc... Những kết quả này đã được thông tin rộng rãi và được người dân, xã hội đánh giá cao. Tuy nhiên, qua thời gian hoạt động cũng đã bộc lộ một số bất cập, vướng mắc cần được xem xét tháo gỡ, chất lượng thông tin gửi đến đường dây nóng còn một số hạn chế.

PV: Vậy, cụ thể những hạn chế về chất lượng thông tin gửi đến đường dây nóng đáng quan tâm hiện nay là gì thưa ông?

- Ông Đàm Thanh Thế: Qua quá trình tiếp nhận xử lý tin báo cho thấy trong các năm 2015, 2016, số tin báo đạt chất lượng và có hiệu quả đạt cao. Tuy nhiên đến năm 2017, đặc biệt 6 tháng đầu năm 2018 số tin báo đạt chất lượng thấp hơn.

Nguyên nhân chủ yếu là, việc tuyên truyền, quảng bá số điện thoại đường dây nóng, địa chỉ thư điện tử đến người dân và cộng đồng DN chưa được thực hiện liên tục, đều khắp trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Về phía Văn phòng Ban Chỉ đạo 389 và cơ quan chức năng với điều kiện để xác minh thông tin còn hạn chế, chưa có những quy định cụ thể về việc thực hiện xác minh. Có những vụ việc cần xác minh tại cơ sở, địa bàn nhưng không có nhân lực, thời gian. Nhiều nội dung tin báo về các vụ việc cần phản ứng nhanh nhưng chưa có chế tài ràng buộc trách nhiệm của các lực lượng trong việc nhận và xử lý tin. Qua sàng lọc trung bình mỗi tháng có khoảng 10 đến 20 tin có nội dung liên quan đến lĩnh vực buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả và có cơ sở để tiến hành phân tích, xác minh sơ bộ nội dung thông tin để đề xuất chuyển cho các đơn vị, địa phương xử lý. Nội dung phản ánh bằng văn bản chủ yếu là đơn thư không có tên hoặc tên và địa chỉ không đúng chiếm khoảng 90%. Qua phân tích, đánh giá và xác minh, những đơn, thư nào có nội dung cụ thể, rõ ràng, có sự việc, tên đối tượng và địa chỉ cụ thể sẽ tiến hành xác minh, xử lý. Còn những đơn thư, nội dung sơ sài, không có tình tiết, vụ việc, địa chỉ cụ thể thì không xử lý.

PV: Để nâng cao chất lượng hoạt động của đường dây nóng, khuyến khích các tầng lớp trong xã hội tham gia tố giác các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại, theo ông cần có giải pháp cụ thể nào?

- Ông Đàm Thanh Thế: Để nâng cao chất lượng, Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia đã tiến hành sơ kết 3 năm hoạt động của đường dây nóng. Qua đó sẽ giúp cho Văn phòng Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia phát huy những ưu điểm, khắc phục những hạn chế và đề xuất một số giải pháp trong thời gian tới.

Thứ nhất, phải kiện toàn hệ thống công nghệ tiếp nhận xử lý thông tin đường dây nóng. Xây dựng quy chế quy định cụ thể trách nhiệm của đơn vị nhận chuyển giao, tiếp nhận, xử lý tin báo qua đường dây nóng của Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia, của các bộ, ngành, địa phương chuyển đến. Có chế tài đối với những cán bộ, cơ quan chức năng thiếu trách nhiệm trong việc tiếp nhận, xử lý thông tin, thậm chí bỏ lọt đối tượng buôn lậu.

Thứ hai, chúng tôi sẽ đẩy mạnh công tác truyền thông, tuyên truyền về hoạt động của đường dây nóng; khuyến khích các tầng lớp trong xã hội cùng tham gia. Văn phòng Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia sẽ tăng cường công tác biểu dương khen thưởng các cá nhân, tổ chức, DN có những tin báo về hoạt động của những đường dây buôn lậu lớn và cam kết đảm bảo bí mật nguồn thông tin.

Thứ ba, Văn phòng Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia tiếp tục tăng cường hợp tác với các tổ chức trong và ngoài nước, các hiệp hội ngành hàng trong việc đấu tranh với các hành vi buôn lậu, vi phạm sở hữu trí tuệ.

PV: Xin cảm ơn ông!

Hải Linh (thực hiện)