Đoàn công tác của Tổng cục Hải quan tiến hành kiểm tra hoạt động nhập khẩu phế liệu tại cảng Hải Phòng ngày 3/8/2018. Ảnh: Hải Anh

Đôn đốc cụ thể hóa Chỉ thị 27

Tại hội nghị trực tuyến triển khai nhiệm vụ quý IV/2018 của Tổng cục Hải quan mới đây, Thứ trưởng Vũ Thị Mai chỉ đạo, Tổng cục Hải quan nhanh chóng có văn bản chỉ đạo, hướng dẫn cụ thể các cục hải quan tỉnh, thành phố trong việc thực hiện Chỉ thị 27.

"Cơ quan hải quan cần tăng cường hơn nữa các biện pháp ngăn chặn từ xa các lô hàng phế liệu nhập khẩu không đáp ứng các quy định của pháp luật Việt Nam. Không cho dỡ lên bờ đối với container không phải là nguyên liệu phế liệu nhập khẩu…", Thứ trưởng Vũ Thị Mai nhấn mạnh.

Theo đó, Thứ trưởng Vũ Thị Mai yêu cầu Tổng cục Hải quan nhanh chóng xây dựng quy chế phối hợp với các bộ, ngành, UBND các tỉnh, thành phố trong việc thực hiện Chỉ thị 27; báo cáo phương án xử lý rõ ràng đối với container tồn đọng trước 31/10/2018.

Cục hải quan các địa phương chỉ đạo các chi cục hải quan nơi có hàng tồn đọng khẩn trương rà soát, xác lập các loại hàng tồn đọng theo quy định tại Nghị định số 29/2018/NĐ-CP tổng hợp gửi Tổng cục Hải quan để báo cáo Bộ Tài chính, Bộ Tài nguyên và Môi trường xử lý theo quy định của pháp luật.

Cũng tại hội nghị, Thứ trưởng Vũ Thị Mai đã đánh giá cao việc Tổng cục Hải quan ban hành văn bản hướng dẫn cục hải quan các tỉnh, thành phố tăng cường các biện pháp quản lý phế liệu nhập khẩu từ nước ngoài vào Việt Nam đúng thời điểm; đồng thời đề xuất nhiều giải pháp và đã được đưa vào Chỉ thị 27.

Trước đó, tại công văn 4202/TCHQ-PC, Tổng cục Hải quan đã chỉ đạo các cục hải quan tỉnh, thành phố tăng cường quản lý chất thải, phế liệu nhập khẩu từ nước ngoài vào Việt Nam được quy định tại Luật Bảo vệ môi trường và tại Quyết định 73/2014/QĐ-TTg; chỉ đạo chi cục hải quan nơi đăng ký tờ khai hải quan phải lấy mẫu gửi Cục Kiểm định hải quan để thực hiện việc phân tích, đánh giá sự phù hợp quy chuẩn kỹ thuật môi trường đối với lô hàng phế liệu nhập khẩu.

Tổng cục Hải quan cũng đề nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường thu hẹp diện mặt hàng phế liệu được phép nhập khẩu để phục vụ hoạt động sản xuất. Chỉ những mặt hàng phế liệu đảm bảo những tiêu chuẩn, quy chuẩn thì mới được phép nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất.

Cơ quan hải quan chủ động vào cuộc

Tại hội nghị triển khai nhiệm vụ quý IV/2018 của Tổng cục Hải quan, ông Âu Anh Tuấn, quyền Cục trưởng Cục Giám sát quản lý về hải quan cho biết, ngay sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị 27, Tổng cục Hải quan đã có công văn 5660/TCHQ-GSQL yêu cầu cục hải quan các tỉnh, thành phố nghiên cứu, triển khai thực hiện nghiêm túc chỉ thị.

Đồng thời, yêu cầu cục hải quan tỉnh, thành phố niêm yết công khai tại các địa điểm làm thủ tục hải quan, tổ chức tuyên truyền, phổ biến nội dung Chỉ thị số 27 đến các hãng tàu/đại lý hàng tàu, doanh nghiệp kinh doanh cảng và các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nhập khẩu phế liệu biết, chủ động thực hiện. Với lô hàng đã về đến cảng nếu đáp ứng đủ điều kiện pháp luật bảo vệ môi trường thì giải quyết thông quan nhanh để tránh hàng hóa tồn đọng tại các cảng biển.

Triển khai Chỉ thị 27, Cục trưởng Cục Hải quan Hải Phòng Nguyễn Tiến Lộc cho biết, đã chỉ đạo các chi cục hải quan cửa khẩu thông báo cho chủ hàng và tạo điều kiện giải quyết nhanh chóng đối với các lô hàng nhập khẩu đủ điều kiện. Mặt khác, kiên quyết yêu cầu hãng tàu vận chuyển ra khỏi lãnh thổ Việt Nam đối với những lô hàng phế liệu nhập khẩu do không đủ điều kiện…

Liên quan đến việc thực hiện Chỉ thị 27, Cục trưởng Cục Hải quan TP.Hồ Chí Minh Đinh Ngọc Thắng chia sẻ, đơn vị đã triển khai nhiều giải pháp nhằm thông quan nhanh hàng hóa đối với những lô hàng phế liệu đủ điều kiện nhập khẩu. Đồng thời rà soát, phân tích thông tin khai trên manifest (hệ thống tiếp nhận bản khai hàng hoá, chứng từ có liên quan và thông quan đối với tàu nhập/xuất cảnh - PV) để đưa ra quyết định đối với hàng không đủ điều kiện theo hướng dẫn.

Để cụ thể hóa chủ trương của Chính phủ và chỉ đạo của Bộ Tài chính về quản lý phế liệu nhập khẩu, ông Âu Anh Tuấn cho biết, Tổng cục Hải quan đang tổng hợp ý kiến của các cục hải quan tỉnh, thành phố để hoàn thiện văn bản chỉ đạo, hướng dẫn thực hiện Chỉ thị 27.

Tổng cục Hải quan sẽ tiếp tục triển khai tới các đơn vị hải quan địa phương một loạt giải pháp ngăn chặn từ xa để phòng ngừa phế liệu không đáp ứng quy định pháp luật được dỡ xuống cảng, hướng dẫn hãng tàu, đại lý hàng tàu khai báo e-manifest theo đúng Chỉ thị 27. Trên cơ sở Chỉ thị 27, Tổng cục Hải quan cũng có thông báo không giải quyết thủ tục nhập khẩu phế liệu qua cửa khẩu đường bộ, đường sắt kể từ 1/10/2018.

Liên quan đến việc thực hiện Chỉ thị 27, ông Âu Anh Tuấn cũng cho biết, cơ quan hải quan cũng đang gặp một số vướng mắc phát sinh, sẽ có đề nghị các cơ quan quản lý chuyên ngành có giải pháp tháo gỡ.

Ông Âu Anh Tuấn cho biết, Bộ Tài nguyên và Môi trường vừa ban hành Thông tư số 08/2018/TT-BTNMT và Thông tư 09/2018/TT-BTNMT (có hiệu lực từ 29/10/2018) về quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với phế liệu sắt, thép, nhựa, giấy, thủy tinh, kim loại màu (đồng, nhôm, niken, kẽm, thiếc, vonfram, molyden, magie, titan, zircon, antimony, mangan, crom) và xỉ hạt nhỏ.

"Tuy nhiên, nội dung hai thông tư có một số bất cập, khó cho việc thực hiện của cơ quan hải quan, Tổng cục Hải quan đang tổng hợp để báo cáo Bộ Tài chính kiến nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường xử lý...", ông Âu Anh Tuấn nói./.

Ngọc Linh