ĐB Nguyễn Hữu Cầu (Nghệ An) đã phát biểu làm rõ hơn về vụ việc người Việt Nam bị chết trong chiếc container tại Anh. Ảnh: quochoi.vn

“Số người Việt Nam ra nước ngoài lao động lớn hơn rất nhiều”

ĐB Nguyễn Mạnh Cường (Quảng Bình) cho rằng, cả thế giới bàng hoàng trước vụ việc 39 người bị chết trong một chiếc container ở Anh và chúng ta lại càng đau xót hơn khi biết tin trong số nạn nhân có công dân Việt Nam. ĐB gửi lời chia buồn sâu sắc tới tất cả gia đình các nạn nhân và bày tỏ sự căm phẫn đối với những tội phạm mua bán người, tổ chức môi giới người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép.

Theo ĐB, nạn buôn người hay đưa lậu người qua biên giới các nước là vấn nạn của thế giới và là vấn đề không dễ giải quyết. Trong sự việc này, các cơ quan hữu quan của Việt Nam đã kịp thời có những hành động khởi tố, điều tra vụ án hình sự, phối hợp với cơ quan chức năng nước sở tại xử lý các công việc có liên quan, động viên, chia sẻ với gia đình các nạn nhân.

Tuy nhiên, theo ĐB Nguyễn Mạnh Cường, cần có sự nhìn nhận, đánh giá tình hình một cách nghiêm túc và rút ra bài học để những thảm kịch đau lòng tương tự không tái diễn.

“Thực trạng người Việt Nam đi lao động chui tại nước ngoài không phải là vấn đề mới, mỗi năm chúng ta đưa khoảng hơn 100.000 người đi lao động ở nước ngoài theo con đường chính thức. Số liệu 9 tháng đầu năm 2019 là hơn 104.000 lao động, tuy nhiên số người lao động Việt Nam làm việc thực tế ở nước ngoài lớn hơn nhiều. Ở một số địa phương có nhiều xã đã có tới hơn 1.000 người lao động ở nước ngoài, có nghĩa là rất nhiều người đi lao động chui ở nước ngoài theo các con đường khác nhau, bị ép buộc, bóc lột, phải làm việc trong những điều kiện tồi tệ hoặc bắt buộc phải làm công việc phi pháp và trở thành nạn nhân của tội phạm mua bán người” - ĐB Nguyễn Mạnh Cường nói.

Thực trạng tội phạm mua bán người, tội phạm tổ chức, môi giới người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép cho thấy công tác thông tin, tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức của người dân về mức độ nguy hiểm của việc tham gia vào những đường dây buôn bán người còn rất hạn chế, trách nhiệm này, theo ĐB Nguyễn Mạnh Cường, trước hết thuộc về chính quyền địa phương.

“Đề nghị Chính phủ, các cơ quan tư pháp trung ương làm rõ hơn về trách nhiệm quản lý nhà nước trong vụ việc và rút ra các bài học kinh nghiệm từ vụ việc này để kịp thời khắc phục những hạn chế, bất cập trong quản lý nhà nước” - ĐB tỉnh Quảng Bình nói.

Đã bắt giữ 8 đối tượng liên quan

Giám đốc Công an tỉnh Nghệ An, ĐB Nguyễn Hữu Cầu (Nghệ An) sau đó đã phát biểu, trao đổi lại với ĐB Nguyễn Mạnh Cường về sự việc này. Theo ông, đây là một sự việc rất đau lòng, là một thảm họa nhân đạo gây chấn động dư luận quốc tế và trong nước trong thời gian vừa qua.

Theo ĐB, vụ việc này xảy ra tại Anh, cho nên kết luận về tội danh gì do nước Anh họ kết luận, còn ở pháp luật Việt Nam của chúng ta thì hành vi này không phải là hành vi buôn người mà là hành vi tổ chức, môi giới cho người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép được quy định tại Điều 349 của Bộ luật Hình sự.

“Hiện nay, Bộ Công an đã chỉ đạo Công an tỉnh Nghệ An tiến hành khởi tố vụ án và đến ngày hôm qua chúng tôi đã bắt giữ 8 đối tượng có liên quan đến đường dây này. Chúng tôi sẽ làm nghiêm và thực hiện theo đúng ý kiến chỉ đạo của Chính phủ và Quốc hội” - vị Giám đốc Công an tỉnh Nghệ An nói.

ĐB Nguyễn Văn Chiến (TP. Hà Nội) cũng phát biểu về vấn đề này. Theo ĐB, trong nước chúng ta có hành vi của những tổ chức đưa người ra nước ngoài trái phép, có thể nhằm mục đích cung cấp những người này cho những nhóm buôn người theo đặt hàng từ trước. Nếu như có hành vi móc nối, thông đồng như vậy thì rõ ràng là đã có dấu hiệu của hành vi buôn người. Nếu không có yếu tố về buôn người để thực hiện những loại tội phạm khác như cung cấp cho thị trường lao động bất hợp pháp, thị trường mại dâm, ma túy, mua bán nội tạng thì đó là hành vi tổ chức đưa người ra nước ngoài trái phép.

“Vấn đề đặt ra là cho dù là băng nhóm buôn người hay tổ chức đưa người ra nước ngoài trái phép, vừa qua công an Việt Nam cũng đã có những biện pháp mạnh mẽ để điều tra đối với 8 người có dấu hiệu vi phạm về tổ chức đưa người ra nước ngoài. Đây là một hoạt động rất tích cực của cơ quan công an để ngăn chặn những hành vi có thể là buôn người hoặc là tổ chức đưa người ra nước ngoài” - ĐB Nguyễn Văn Chiến nói.

Ngoài ra, ĐB đề cập đến trách nhiệm của các cơ quan có liên quan đến việc đưa người ra nước ngoài lao động trái phép hoặc rơi vào tay những băng nhóm tội phạm buôn người. Đây là một vấn đề cả xã hội quan tâm và đang đặt ra trách nhiệm của cơ quan công an như thế nào, trách nhiệm của cơ quan du lịch như thế nào và đặc biệt là trách nhiệm của chính quyền địa phương, nơi mà những nạn nhân này cư trú, tại sao ra nước ngoài mà không quản lý được.

Do đó, vấn đề đặt ra là phải tăng cường phối hợp mạnh mẽ hơn đối với những cơ quan chức năng, trong đó có cơ quan công an và đặc biệt là cơ quan du lịch, nếu đưa người ra nước ngoài thì phải quản lý để không gây ra những việc như đã xảy ra.

Sáng nay, bên hành lang Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm đã trả lời phỏng vấn báo chí. Bộ trưởng cho biết, hôm qua đoàn của Bộ Công an đã tới Anh và hôm nay, hai cơ quan chức năng sẽ làm việc với nhau. Theo Bộ trưởng: “Thông tin là có rất nhiều người Việt Nam. Chúng tôi cũng mang theo rất nhiều tài liệu Bộ Công an đã xác minh liên quan tới các trường hợp gia đình báo mất tích để đối chiếu với bên Anh, để có kết luận sớm rồi cùng với bên Anh giải quyết”.

Người đứng đầu Bộ Công an cho biết, hiện nay Bộ Công an đã có chỉ đạo khởi tố một số vụ án và phát hiện, bắt giữ một số đối tượng có liên quan. Còn vụ việc nêu trên đã được điều tra, sẽ có kết luận để vạch trần tội phạm và đưa những đối tượng tham gia ra xét xử.

Theo Bộ trưởng Tô Lâm, sau khi đã xác định được là người Việt Nam sẽ phối hợp để đưa thi hài những người xấu số về nước theo đúng luật pháp của Việt Nam, Anh và thông lệ quốc tế./.

Minh Anh