Hoạt động xuất nhập khẩu sẽ thông thoáng hơn nhờ việc thực hiện nộp thuế, phí qua Cổng thanh toán điện tử hải quan. ảnh: TL minh họa

Quyết định (QĐ) số 2596/QĐ-TCHQ về việc ban hành QĐ sửa đổi, bổ sung QĐ 384/QĐ-TCHQ ngày 04/3/2016 quy chế trao đổi thông tin tờ khai hải quan điện tử, thu nộp tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt, tiền phí, lệ phí, các khoản thu khác, bảo lãnh thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu và thu nộp tiền phí, lệ phí, các khoản thu khác đối với các cơ quan quản lý thu qua Cổng thanh toán điện tử (CTTĐT) của Tổng cục Hải quan (TCHQ).

Các sửa đổi, bổ sung chủ yếu tập trung ở Quy trình trao đổi, xử lý thông tin (Điều 3, Chương II của QĐ 384), theo hướng quy định chi tiết, cụ thể hơn, thuận lợi hơn cho người nộp thuế (NNT).

Ủy quyền trích nợ tài khoản qua CTTĐT

Quy trình tra cứu thông tin, đăng ký thông tin ủy quyền trích nợ tài khoản trên hệ thống CTTĐT hải quan (Sửa đổi bổ sung khoản 1, Điều 3, Chương II QĐ 384). Theo đó, quy trình chuyển thông tin ủy quyền trích nợ tải khoản khi NNT đăng ký thông tin trực tiếp tại CTTĐT hải quan:

Trên cơ sở thông tin đăng ký được NNT ký số lên nội dung khai báo, CTTĐT hải quan thực hiện ký số lên các nội dung thông tin đã đăng ký của NNT và gửi thông tin sang ngân hàng thương mại phối hợp thu (NHTM- đã ký thỏa thuận phối hợp thu với TCHQ) nơi giữ tài khoản của NNT (theo mẫu).

Khi nhận được thông tin thông báo của TCHQ về các thông tin đăng ký của NNT, NHTM gửi thông báo phản hồi đã nhận được đề nghị của NNT đăng ký qua CTTĐT hải quan.

Nhận được thông tin thông báo của TCHQ, NHTM kịp thời xử lý đề nghị của NNT, gửi kết quả xử lý cho NNT thông qua CTTĐT hải quan. Kết quả xử lý gồm: Chấp nhận đề nghị/không chấp nhận, đề nghị làm rõ, hướng dẫn thực hiện ủy quyền trích nợ tài khoản… TCHQ nhận và phản hồi kết quả tiếp nhận thông điệp từ NHTM, đồng thời hiển thị kết quả, thông báo kết quả xử lý cho NNT biết (qua CTTĐT hải quan, thư điện tử, tin nhắn điện thoại…).

Sau khi NHTM và NNT đã ký ủy quyền trích nợ tài khoản, ngân hàng gửi thông báo đến TCHQ các thông tin liên quan đến NNT, việc ký ủy quyền trích nợ và tài khoản ủy quyền trích nợ tại NHTM, qua CTTĐT hải quan. TCHQ cập nhật các thông tin này vào hệ thống.

Ủy quyền trích nợ tài khoản qua ngân hàng

Sau khi NNT hoàn tất thủ tục và đã ký ủy quyền trích nợ, NHTM thông báo các thông tin NNT đăng ký ủy quyền với TCHQ, qua CTTĐT hải quan. Trường hợp này, thông tin số hồ sơ trong thông điệp thông báo thông tin sẽ để trống.

Nhận được thông tin từ NHTM, TCHQ thông báo kết quả đã nhận được thông tin; trường hợp chấp nhận kết quả, hệ thống của TCHQ thực hiện cấp số hồ sơ và thông báo số hồ sơ cho NHTM hoặc nếu không chấp nhận kết quả, hệ thống của TCHQ sẽ trả về thông điệp từ chối.

TCHQ gửi thông tin NNT đã bổ sung trên CTTĐT hải quan đến NHTM nơi NNT mở tài khoản, qua CTTĐT hải quan. NHTM thông báo cho TCHQ kết quả tiếp nhận thông tin xử lý bổ sung thông tin của NNT.

Tra cứu thông tin trên hệ thống

Khi có nhu cầu sử dụng phương thức điện tử để nộp thuế, NNT đến NHTM, ngân hàng sẽ gửi thông điệp truy vấn về số thuế, phí phải thu đối với Tờ khai xuất nhập khẩu tới CTTĐT hải quan. Khi nhận được thông điệp truy vấn số thuế phải thu của NHTM, hệ thống thông tin của cơ quan hải quan kiểm tra thông điệp vấn tin và kết xuất dữ liệu trả về cho NHTM các thông tin chi tiết về số thuế, phí phải thu đối với tờ khai hải quan được truy vấn.

NNT có nhu cầu sử dụng phương thức điện tử để nộp phí, lệ phí và các khoản thu khác của các cơ quan quản lý thu trên CTTĐT, đến yêu cầu NHTM cung cấp thông tin số tiền phải nộp, ngân hàng sẽ gửi thông điệp truy vấn (tương tự như trên). Nhận được thông điệp truy vấn này, hệ thống thông tin của cơ quan hải quan kiểm tra thông điệp vấn tin và kết xuất dữ liệu trả về cho NHTM các thông tin được yêu cầu truy vấn.

Khi NHTM tra cứu thông tin bảo lãnh chung đã thực hiện qua CTTĐT, ngân hàng sẽ gửi thông điệp truy vấn tới CTTĐT hải quan. Hệ thống của TCHQ sẽ kiểm tra thông điệp vấn tin và kết xuất dữ liệu trả về cho NHTM hoặc thông báo lỗi khi thông điệp vi phạm quy tắc về cú pháp và cấu trúc.

NHTM muốn tra cứu thông tin về tờ khai hải quan điện tử, sẽ gửi thông điệp truy vấn tới CTTĐT hải quan. Hệ thống của hải quan sẽ kiểm tra, kết xuất dữ liệu trả về cho ngân hàng hoặc thông báo lỗi (tương tự như trên).

Tương tự muốn tra cứu trạng thái của giao dịch thanh toán, bảo lãnh đã thực hiện, NHTM sẽ gửi thông điệp truy vấn và hệ thống của TCHQ sẽ kiểm tra, kết xuất dữ liệu trả cho ngân hàng (hoặc thông báo lỗi tương tự như trên).

Nộp thuế, phí và bảo lãnh thuế trên CTTĐT

Quy trình nộp thuế, phí, lệ phí (gọi chung là phí) và bảo lãnh thuế trên hệ thống CTTĐT được lập chứng từ thu tại NHTM, kho bạc. (Sửa đổi khoản 2 Điều 3 chương II QĐ 384).

Khi nhận được thông điệp dữ liệu điện tử (theo mẫu) xác nhận nộp thuế, phí cho tờ khai hải quan hoặc thông điệp nộp phí của cơ quan quản lý hoặc bảo lãnh thuế của NHTM, hệ thống thông tin của cơ quan hải quan kiểm tra, ghi nhận và gửi lại ngân hàng thông điệp xác nhận. Cụ thể:

Khi nhận được thông điệp dữ liệu điện tử xác nhận nộp thuế cho tờ khai hải quan, cơ quan hải quan sẽ chấp nhận hoặc không (trường hợp không chấp nhận sẽ có lý do kèm theo) hoặc thông báo lỗi khi thông điệp vi phạm quy tắc về cú pháp và cấu trúc.

Tương tự như vậy, khi nhận thông điệp nộp lệ phí cho tờ khai hải quan và thông điệp nộp phí, lệ phí cho cơ quan quản lý thu, NNT cũng nhận được phản hồi như vậy.

Trường hợp thông điệp bảo lãnh thuế, cơ quan hải quan cũng sẽ phản hồi chấp nhận hoặc không chấp nhận thông điệp bảo lãnh của ngân hàng theo tờ khai hải quan hoặc hóa đơn, vận đơn hoặc bảo lãnh chung.

Vũ Long