Cán bộ KBNN Yên Bái đang thực hiện thu phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kho bạc. Ảnh: Hạnh Thảo

đẩy mạnh công tác kiểm tra, coi trọng công tác tự kiểm tra nội bộ tại tất cả các đơn vị KBNN”, đội ngũ thanh tra kiểm tra (TTKT) của KBNN đã tập trung hoàn thành xuất sắc kế hoạch thanh tra chuyên ngành (TTCN).

Nhiều sai phạm trong quản lý, sử dụng ngân sách được chỉ ra

Ông Trương Phác Quân, Vụ trưởng Vụ TTKT KBNN cho biết, năm 2017, kế hoạch TTCN được phê duyệt là 310 đơn vị. Đến hết năm, KBNN đã hoàn thành, đạt tỷ lệ 100% kế hoạch.

Qua công tác TTCN, nhiều sai phạm tại các đơn vị sử dụng NSNN trong việc chấp hành chế độ, chính sách, pháp luật đã được phát hiện như: Rút tiền mặt từ kho bạc không nhập quỹ; chi không đúng đối tượng; chi không đúng nội dung dự toán giao; lập hồ sơ, chứng từ chi không đúng với nội dung chi. Một số trường hợp, nội dung hóa đơn chứng từ thanh toán không khớp với bảng kê thanh toán qua KBNN; sử dụng tiền tạm ứng không đúng chế độ quy định; lập hồ sơ thanh toán khống khối lượng; không chấp hành đúng quy định của pháp luật về đấu thầu; thu các khoản phí không nộp vào kho bạc kịp thời...

Từ những sai phạm này, hệ thống KBNN đã kiến nghị thu hồi số tiền trên 4,5 tỷ đồng; ban hành 56 quyết định xử phạt vi phạm hành chính (trong đó,10 quyết định cảnh cáo, 46 quyết định phạt tiền), với số tiền xử phạt là 165 triệu đồng. Đồng thời với việc xử phạt, KBNN đã kiến nghị với cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung nhiều cơ chế, chính sách, quy trình nghiệp vụ nhằm khắc phục những khuyết điểm, sơ hở trong công tác quản lý cũng như tăng cường giám sát kỷ luật tài chính, nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng NSNN tại các đơn vị sử dụng NSNN; góp phần tăng cường kỷ cương, kỷ luật trong thực thi công vụ của công chức hệ thống KBNN.

Các nội dung được kiến nghị sửa đổi, bổ sung gồm: Quy chế chi tiêu nội bộ đảm bảo đúng, đủ theo quy định hiện hành; chế độ, chính sách liên quan đến quản lý tài chính theo đặc thù tại đơn vị sử dụng NSNN; cấp có thẩm quyền bổ sung quy định về định mức tồn quỹ tiền mặt tại các đơn vị được thanh tra, các quy định chưa phù hợp với thực tế phát sinh trong chế độ kiểm soát chi NSNN; bổ sung xử phạt vi phạm hành chính đối với các hành vi vi phạm chưa có trong quy định hiện hành.

Nhiều tồn tại cần khắc phục

Ông Quân cho biết, mặc dù công tác TTCN đã được thực hiện tốt trong năm 2017 nhưng vẫn còn nhiều tồn tại hạn chế. Đơn cử như nội dung: “Thanh tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về các khoản chi NSNN bao gồm chi thường xuyên và chi đầu tư xây dựng cơ bản thực hiện kiểm soát chi qua hệ thống KBNN”, mặc dù đã được quy định cụ thể tại Quyết định 2456/QĐ-BTC ngày 24/9/2014 của Bộ trưởng Bộ Tài chính, nhưng lại không được một số đơn vị KBNN bám sát để triển khai, dẫn đến hoạt động TTCN tại một số đơn vị chưa đạt hiệu quả cao.

Công tác phối hợp giữa các phòng, đơn vị thuộc KBNN đôi lúc chưa được chặt chẽ ảnh hưởng đến chất lượng khảo sát nắm tình hình. Chẳng hạn như khảo sát chưa kỹ, chưa đầy đủ thông tin, số liệu cần thiết, chưa xác định rõ quy mô giao dịch của đơn vị lựa chọn thanh tra, dẫn đến việc xác định thời gian thanh tra chưa phù hợp với khối lượng công việc và lực lượng thanh tra hiện có tại đơn vị, ảnh hưởng đến chất lượng các cuộc TTCN.

Một số kết luận thanh tra chưa cụ thể từng nội dung đã tiến hành thanh tra. Nội dung nêu trong kết luận thanh tra chỉ dừng lại ở mức mô tả sự việc, chưa thực hiện xem xét đầy đủ các thông tin liên quan; chưa xác định rõ tính chất, mức độ vi phạm, nguyên nhân, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức có hành vi vi phạm pháp luật; chưa nêu rõ quy định của pháp luật tại các văn bản cụ thể nào để làm căn cứ xác định mức độ vi phạm, kiến nghị biện pháp xử lý.

Nguyên nhân của các tồn tại trên được chỉ ra là do các quy định pháp luật liên quan đến lĩnh vực kiểm soát chi của KBNN nằm rải rác tại rất nhiều các văn bản khác nhau. Văn bản được nhiều cấp, nhiều ngành ban hành, qua nhiều thời kỳ và thường xuyên có thay đổi, dẫn đến khó khăn cho công chức kiểm soát chi trong việc tra cứu áp dụng khi thực thi công vụ. Hơn nữa, việc xây dựng văn bản hướng dẫn cơ chế, quy trình chưa kịp thời và đồng bộ dẫn đến còn có nhiều quy định khác nhau đối với cùng một nghiệp vụ phát sinh, tiềm ẩn rủi ro cho công chức kiểm soát chi khi thực hiện nhiệm vụ.

KBNN cho biết, để công tác TTKT thực sự góp phần tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ của công chức hệ thống KBNN và nâng cao chất lượng hoạt động nghiệp vụ KBNN, trong thời gian tới, KBNN sẽ tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng cho đội ngũ công chức TTCN KBNN về những kiến thức chuyên sâu về công tác thanh tra, quản lý NSNN, kiểm soát chi NSNN, hạch toán các khoản chi NSNN tại KBNN cũng như tại đơn vị sử dụng NSNN và những kỹ năng trong công tác thanh tra; đặc biệt là kỹ năng phát hiện và xử lý trong quá trình thanh tra. Ngoài ra, KBNN sẽ đẩy mạnh công tác kiểm tra, coi trọng công tác tự kiểm tra nội bộ tại tất cả các đơn vị KBNN để kịp thời phát hiện, xử lý những công chức có biểu hiện tiêu cực, gây phiền hà, sách nhiễu đối với khách hàng giao dịch với kho bạc.

Tuy nhiên, cũng theo KBNN, nội dung TTCN là nhiệm vụ mới đối với hệ thống KBNN nói chung và đối với công chức TTCN KBNN nói riêng, và là vấn đề nhạy cảm, phức tạp. Do đó, ngoài việc nâng cao kiến thức cho các cán bộ thì đối với mỗi cán bộ, khi được giao nhiệm vụ TTCN cũng phải nêu cao tinh thần học tập, nghiên cứu. Đặc biệt, công chức KBNN phải luôn luôn thực hiện công việc với tinh thần, trách nhiệm cao góp phần hoàn thiện, phát triển và đảm bảo hiệu lực, hiệu quả công tác TTCN.

Vân Hà