Theo số liệu từ Kho bạc Nhà nước (KBNN) Quảng Nam, tính đến hết ngày 30/11, vốn đầu tư công (ĐTC) năm 2023, không bao gồm các dự án do trung ương quản lý, giải ngân qua kho bạc là trên 5.529 tỷ đồng, đạt 55,2% so tổng vốn ĐTC năm 2023 sau điều chỉnh.

Trong đó, kế hoạch vốn ĐTC năm 2023 giải ngân 4.613,25 tỷ đồng, đạt 53,9% so với kế hoạch vốn sau điều chỉnh, đạt 59,3% so với kế hoạch vốn UBND tỉnh giao từ đầu năm, đạt 66,4% so với kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao và thấp hơn so với cùng kỳ 30/11/2022. Kế hoạch vốn năm 2022 kéo dài giải ngân 916,47 tỷ đồng, đạt 62,1%.

Công chức KBNN đang thực hiện kiểm soát các thủ tục thanh toán vốn ngân sách. Ảnh: H.T

Cũng theo số liệu của KBNN Quảng Nam và báo cáo của các đơn vị, địa phương, tính đến hết ngày 30/11, có 15 sở, ngành và 11 địa phương đạt tỷ lệ giải ngân thấp dưới 60%.

Có nhiều nguyên nhân khiến việc giải ngân vốn đầu tư công chậm. Cụ thể, theo báo cáo từ UBND tỉnh, giai đoạn này trên địa bàn tỉnh Quảng Nam thường xảy ra các đợt mưa dông, bão lũ nên tiến độ thi công các dự án liên quan đến hồ chứa nước và kè bị gián đoạn kéo dài.

Nguồn vốn phân bổ vào đầu năm 2023 lớn và bằng với tổng mức đầu tư dự án. Trong khi đó, các dự án có quy mô lớn (3/5 dự án là nhóm B) và triển khai trên địa bàn rộng, nhiều công trình ở vùng sâu, vùng xa và đa số các hạng mục công việc phải đấu thầu qua mạng nên mất nhiều thời gian.

Một số dự án không lường hết các vấn đề phát sinh trong quá trình triển khai lập dự án, thiết kế nên phải điều chỉnh, bổ sung dự án, thiết kế cho phù hợp với thực tế.

Đối với các dự án sử dụng vốn ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài giải ngân chậm do vướng bồi thường giải phóng mặt bằng nên việc thi công chậm, chưa có khối lượng để giải ngân; việc gia hạn hiệp định vay đến nay vẫn chưa hoàn thành, nên chưa đủ cơ sở để giải ngân mặc dù đã có khối lượng nghiệm thu hoàn thành.

Bên cạnh đó là việc khan hiếm nguồn nguyên vật liệu đất đắp, cát xây dựng và biến động đơn giá xăng, sắt, thép đã ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân.

Quảng Nam vẫn còn nhiều đơn vị có tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư thấp. Ảnh minh họa: H.T

Trong quá trình xây dựng giá nguyên vật liệu một số địa phương lập đơn giá chưa đảm bảo sát với thực tế dẫn đến khó khăn cho các đơn vị thi công và thi công cầm chừng ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện và giải ngân chung.

Trong quá trình tổ chức lựa chọn nhà thầu một số chủ đầu tư chưa thực hiện đúng quy định đảm bảo tính cạnh tranh, minh bạch trong đấu thầu, dẫn đến các đơn vị dự thầu kiến nghị trong quá trình đấu thầu và qua nhiều cấp (chủ đầu tư và cấp thẩm quyền).

Việc giải quyết kiến nghị phải thực hiện đúng quy trình mất nhiều thời gian và một số dự án phải thực hiện hủy thầu để tổ chức đấu thầu lại làm ảnh hưởng đến việc tổ chức thi công xây dựng công trình làm chậm quá trình giải ngân chung của dự án.

Chỉ còn hơn 1 tháng nữa là kết thúc thời gian giải ngân nguồn vốn, do đó, để hoàn thành mục tiêu giải ngân đạt 95% kế hoạch vốn được giao trở lên, UBND tỉnh Quảng Nam đang tiếp tục yêu cầu các đơn vị tập trung thực hiện các giải pháp và ưu tiên đẩy nhanh tiến độ giải ngân kế hoạch vốn năm 2022 được cấp thẩm quyền cho phép kéo dài thời hạn giải ngân sang năm 2023. Người đứng đầu đơn vị, địa phương chịu trách nhiệm trước Chủ tịch UBND tỉnh trong trường hợp dự án không giải ngân hết, bị hủy dự toán kế hoạch vốn năm 2022 kéo dài đã được cấp thẩm quyền cho phép trong khi dự án vẫn còn khối lượng thực hiện.

Đối với nguồn vốn năm 2023, lãnh đạo tỉnh Quảng Nam yêu cầu các sở, ban, ngành, chủ đầu tư tăng cường công tác kiểm tra, giám sát hiện trường, đôn đốc các nhà thầu, tư vấn đẩy nhanh tiến độ. Các sở, ban, ngành phân công cụ thể lãnh đạo chịu trách nhiệm theo dõi tiến độ thực hiện; bám sát, kịp thời tháo gỡ khó khăn và chịu trách nhiệm về kết quả giải ngân của từng dự án, coi đây là căn cứ quan trọng khi đánh giá xếp loại mức độ hoàn thành nhiệm vụ được giao trong năm 2023 của tập thể, cá nhân.