Đáp ứng các yêu cầu về nâng hạng

Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, thời gian qua, Bộ Tài chính đã chủ động phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan liên quan để hoàn thiện toàn diện khung khổ pháp lý và tổ chức vận hành thị trường. Việc rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định pháp lý nhằm đáp ứng các tiêu chí do các tổ chức xếp hạng quốc tế đưa ra được thực hiện đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm.

Toàn cảnh buổi họp báo. Ảnh; Đức Minh

“Đến nay, các yêu cầu cơ bản để nâng hạng thị trường đã được Việt Nam đáp ứng. Chúng ta đã có những bước tiến đáng kể, từ việc minh bạch hóa thông tin, cải cách hành lang pháp lý đến hiện đại hóa hệ thống giao dịch, thanh toán. Những yếu tố nền tảng này đóng vai trò rất quan trọng trong việc tạo dựng niềm tin với nhà đầu tư quốc tế” - Thứ trưởng nhấn mạnh.

Tuy nhiên, bên cạnh các tiêu chí mang tính kỹ thuật, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho rằng, yếu tố “cảm xúc” và trải nghiệm thực tế của nhà đầu tư nước ngoài khi tham gia vào thị trường chứng khoán Việt Nam là điểm mấu chốt được các tổ chức xếp hạng quan tâm. Đó là mức độ thuận lợi trong triển khai hoạt động đầu tư, là khả năng tiếp cận thị trường, sự rõ ràng, minh bạch và hiệu quả trong giải quyết các vướng mắc.

Việc nâng hạng sẽ mở ra cánh cửa đón dòng vốn ngoại quy mô lớn, đặc biệt từ các quỹ đầu tư theo chỉ số. Vì vậy, tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho nhà đầu tư nước ngoài là yếu tố then chốt, mang tính quyết định.

Thứ trưởng nhấn mạnh, hiện nay, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đang phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan để đẩy nhanh việc tháo gỡ những rào cản, bất cập còn tồn tại. Trong đó, nhiều nội dung đã được đưa vào lộ trình triển khai cụ thể, tập trung vào việc cải thiện cơ chế mở tài khoản, quy định sở hữu nước ngoài, quy trình thanh toán và chuyển tiền, đảm bảo tính minh bạch và bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư.

Tin tưởng sẽ nâng hạng vào tháng 9 tới

Trả lời câu hỏi của báo chí liên quan đến vấn đề nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ cận biên lên thị trường mới nổi, ông Hoàng Văn Thu - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ cũng như Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã rất nỗ lực trên nhiều khía cạnh khác nhau, từ việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý đến các yếu tố về mặt kỹ thuật.

Ông Hoàng Văn Thu - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chia sẻ tại họp báo. Ảnh: Đức Minh

"Chúng tôi đã rất nỗ lực, đặc biệt là trong việc tiếp xúc với các tổ chức, các nhà đầu tư nước ngoài để họ có góc nhìn chia sẻ về thực trạng, trình độ phát triển của thị trường chứng khoán Việt Nam hiện nay" - ông Thu cho biết.

Về việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 68/2024/TT-BTC trong đó có quy định về giao dịch ký quỹ. Việc này cũng đã được vận hành và đến giờ đã có nhà đầu tư tổ chức nước ngoài tham gia và đánh giá rất cao quy định này.

"Tôi cho rằng Thông tư 68/2024/TT-BTC của Bộ Tài chính chỉ là tiền đề cho việc lớn hơn là thiết lập một cơ chế thanh toán bù trừ trung tâm (CCP). Hiện nay, chúng tôi đang hoàn thiện nốt điểm này" - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho hay.

Ông Thu cũng cho biết thêm, sau Thông tư 68/2024/TT-BTC, Bộ Tài chính cũng ban hành Thông tư 18/2025/TT-BTC sửa đổi Thông tư 119/2020/TT-BTC về lưu ký, thanh toán bù trừ cũng như Thông tư 96/2020/TT-BTC về công bố thông tin để đảm bảo sự tương thích, phấn đấu cho mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán và đặc biệt là phù hợp với Hệ thống KRX vừa đưa vào vận hành từ ngày 5/5 vừa qua.

Bên cạnh đó, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng đã phối hợp với Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư 03/2025/TT-NHNN về việc giảm thiểu thủ tục hành chính cho các nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt nhất là trong thủ tục về mở tài khoản giao dịch thanh toán.

Tuy nhiên cũng theo ông Thu, hiện nay, vẫn còn một số yếu tố nữa cần hoàn thiện là nội dung của Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 155/2020/NĐ-CP theo tinh thần của Luật Chứng khoán. Trong đó, cần quy định rõ hơn, cụ thể hơn để tránh hiểu nhầm về mô hình thanh toán bù trừ trung tâm (CCP).

Điểm thứ hai mà các nhà đầu tư nước ngoài quan tâm và cho rằng, Việt Nam chưa thực sự cởi mở là tỷ lệ sở hữu của các nhà đầu tư nước ngoài tại các tổ chức niêm yết trên thị trường chứng khoán.

"Nghị định 155/2020/NĐ-CP cũng sẽ sửa đổi bổ sung điểm này để nhà đầu tư nước ngoài thấy rằng, Chính phủ Việt Nam rất cởi mở và hoạt động của các nhà đầu tư nước ngoài tại thị trường chứng khoán Việt Nam đều bình đẳng" - đại diện Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho hay.

Như vậy, đến thời điểm hiện nay, những vấn đề sửa đổi để hoàn thiện khung pháp lý cho việc nâng hạng thị trường chứng khoán về cơ bản đã dần đầy đủ.

Theo kế hoạch, các tổ chức xếp hạng quốc tế sẽ công bố kết quả đánh giá vào kỳ tháng 9 tới. Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi bày tỏ tin tưởng rằng, với sự quyết tâm cao độ từ Chính phủ, Bộ Tài chính và toàn hệ thống tài chính - chứng khoán, thị trường chứng khoán Việt Nam hoàn toàn có khả năng được nâng hạng trong thời gian tới.

“Việc thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng không chỉ là một cột mốc quan trọng về mặt kỹ thuật mà còn là dấu ấn chiến lược trong phát triển thị trường tài chính. Đây là bước đi cần thiết để đưa thị trường vốn trở thành kênh dẫn vốn trung và dài hạn chủ lực cho nền kinh tế, giảm bớt sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng” - Thứ trưởng nhấn mạnh.

Thứ trưởng cũng cho biết thêm, trong quá trình làm việc với các nhà đầu tư quốc tế, Bộ Tài chính luôn nhấn mạnh nguyên tắc: nâng hạng thị trường là quá trình mang lại lợi ích hài hòa cho tất cả các bên. Nhà đầu tư có thêm lựa chọn chất lượng, còn Việt Nam có thêm nguồn lực để phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

“Mục tiêu của chúng ta là phát triển thị trường chứng khoán một cách nhanh, bền vững và đúng định hướng chiến lược đã được Chính phủ phê duyệt. Chúng tôi cam kết sẽ tiếp tục đồng hành cùng nhà đầu tư, cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao chất lượng thị trường, từ đó tạo nền tảng vững chắc để thị trường chứng khoán Việt Nam bước vào nhóm các thị trường mới nổi” - Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi khẳng định./.