Hội nghị đại biểu Quốc hội chuyên trách thảo luận về các dự án luật sắp trình ra Quốc hội.

Tăng tính công khai, minh bạch về ngân sách

Đại biểu Bùi Đức Thụ đánh giá, Luật sửa đổi lần này quy định nguồn thu, nhiệm vụ chi và xác định số bội chi NSNN chính xác hơn, phù hợp với quy luật quốc tế. Tất cả nguồn thu nào thuộc về Nhà nước đã được quy định, những nhiệm vụ chi nào thuộc về chi NSNN được khẳng định đầy đủ, bội chi cũng theo thông lệ, không tính phần trả nợ gốc và tính trái phiếu Chính phủ theo lộ trình.

Dự thảo Luật này cũng tăng tính công khai, minh bạch. Khác với Luật hiện hành, không chỉ công khai sau khi ngân sách được quyết định, phân bổ mà công khai ngân sách ngay từ trong quá trình xây dựng dự toán. Quá trình thực hiện cũng không cần phải chờ quyết toán ngân sách mới công khai mà đã công khai theo từng quý.

Điểm nhấn thứ ba là Luật đã quy định rõ hơn về phân công phân cấp, xác định rõ hơn thẩm quyền của các tổ chức, cá nhân. “Những điều này góp phần củng cố, tăng cường kỷ luật tài chính”, đại biểu Bùi Đức Thụ nhấn mạnh.

Đại biểu Huỳnh Thành Lập tán thành nhiều nội dung sửa đổi về phân cấp ngân sách trung ương (NSTƯ) và ngân sách địa phương (NSĐP) như chuyển khoản thuế TNDN của các đơn vị hạch toán tập trung thành khoản thu phân chia giữa NSTƯ và NSĐP; phân cấp nhiệm vụ chi rõ ràng giữa NSTƯ và NSĐP (trước đây không phân chia)… Theo đại biểu, đây là một cải cách quan trọng trong lần sửa Luật này.

Đại biểu cũng đồng tình với việc tiếp tục giữ quy định thưởng vượt thu như luật hiện hành, vì quy định này có tác dụng khuyến khích địa phương nỗ lực hoàn thành ngày càng tốt nhiệm vụ trung ương giao.

Tách bạch tín dụng Nhà nước và ngân sách Nhà nước

Bên cạnh đó, các đại biểu cũng đóng góp nhiều ý kiến về các vấn đề tăng cường kỷ luật ngân sách, tính toán bội chi ngân sách, lồng ghép NSTƯ và NSĐP…

Nêu thực trạng tình hình sai phạm trong quản lý thu, chi, vượt dự toán vẫn còn nhiều dù đã được tích cực chấn chỉnh, ĐB Bùi Đức Thụ đề nghị thay Nghị quyết về NSNN bằng luật thường niên về ngân sách để tăng cường tính pháp lý và kỷ luật kỷ cương tài chính.

“Nếu để Nghị quyết như hiện nay, tôi e rằng sẽ khó khăn cho Chính phủ và áp lực với Bộ Tài chính khi chịu trách nhiệm tài chính trước Chính phủ, trước Quốc hội", ĐB Bùi Đức Thụ cho biết.

Về bội chi NSNN, ĐB Bùi Đức Thụ đề nghị bổ sung phần vay về cho vay lại. Hiện nay, theo đại biểu, phần vay về cho vay lại của trung ương sử dụng cho hai việc: Cho địa phương vay thâm hụt ngân sách, như vậy thì phần này đã nằm ở bội chi NSĐP; phần đầu tư cho một số dự án, công trình, thì đã chuyển cho các ngân hàng phát triển, ngân hàng chính sách vay. Như vậy, để tránh nhầm lẫn giữa tín dụng của Nhà nước và NSNN, đại biểu Bùi Đức Thụ đề nghị khoản nào cho vay, không có khoản thu hồi thì phải ghi vào bội chi NSNN, còn những khoản nào có khả năng thu hồi thì đưa vào kênh tín dụng.

Đề cập đến tồn tại lớn hiện nay là vấn đề lồng ghép NSTƯ và NSĐP, đại biểu Trần Du Lịch cho rằng để giải bài toán này cần phân định NSĐP thành hai khoản rõ ràng là nguồn thu của địa phương và khoản trợ cấp từ trung ương. Khoản thứ nhất là khoản tự chủ, do Hội đồng nhân dân quyết định và khoản thứ hai là không tự chủ, do Quốc hội quyết định và giám sát. Từ đó, sẽ giải quyết được cơ chế xin cho hiện nay.

Về các khoản đang để ngoài ngân sách, đại biểu Ngô Văn Minh lưu ý hầu như mỗi luật thông qua đều mở thêm quỹ, gây phân tán nguồn lực rất lớn. Trong đó, cơ chế, điều hành sử dụng các quỹ còn nhiều vấn đề cần phải được siết chặt hơn. Đại biểu đề nghị tăng cường công tác kiểm tra, báo cáo Quốc hội về việc sử dụng các quỹ này./.

H.Y