Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam Trần Đình Liệu phát biểu tại buổi họp báo. Ảnh: LV
"Mạnh tay" với các DN chây ỳ, nợ dài hạn
Tại buổi họp báo ngày 13/12, Trưởng Ban Thu- BHXH Việt Nam Nguyễn Trí Đại cho biết, tính đến hết ngày 30/11/2016, tổng số tiền nợ BHXH, BHYT, BHTN của BHXH các tỉnh, thành phố là 13.135 tỷ đồng, chiếm tỷ lệ 5,6% so với kế hoạch thu.
Trong đó, nợ BHXH là 10.135 tỷ đồng, chiếm 77,16% tổng số nợ, chủ yếu là nợ của các DN; nợ BHTN là 572 tỷ đồng, chiếm 4,35% tổng số nợ; nợ BHYT là 2.428 tỷ đồng, chiếm 18,49% tổng số nợ. Trong đó, ngân sách các địa phương nợ trên 2.000 tỷ đồng do chưa chuyển phần ngân sách hỗ trợ đóng BHYT cho các đối tượng về cơ quan BHXH.
Để giảm số nợ năm 2016 còn 2,9% số thu, BHXH các tỉnh đang rất quyết liệt thực hiện các giải pháp tăng thu, giảm nợ đọng cuối năm. Một trong các giải pháp được BHXH Việt Nam đưa ra là yêu cầu BHXH các địa phương chủ động thành lập các đoàn thanh tra chuyên ngành thanh tra đột xuất tất cả các đơn vị nợ đọng từ 3 tháng trở lên.
Đến 31/12/2016, mỗi tỉnh, thành phố thực hiện thanh tra chuyên ngành về đóng BHXH, BHYT, BHTN, xử phạt vi phạm hành chính ít nhất 15 DN có thời gian nợ trên 3 tháng.
Theo ông Trần Đình Liệu- Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam, khởi kiện chỉ là một bước của án dân sự (có hòa giải, gặp mặt, sau mới đến khởi kiện). Còn nếu tiến hành thanh tra hành chính thì DN sẽ bị "nặng" hơn, bởi DN không chấp hành xử phạt hành chính thì vụ việc sẽ chuyển sang án hình sự, cơ quan công an sẽ điều tra, xử lý. Vì vậy, các DN nên cân nhắc sớm thanh toán nợ BHXH.
Cũng theo ông Trần Đình Liệu, BHXH Việt Nam rất quyết liệt và chỉ đạo sát sao tình hình khởi kiện, xử lý nợ đọng của các DN. Cơ quan BHXH sẽ chủ động phân loại hồ sơ nợ đọng của các DN để phân loại xem DN nào cần thanh tra, DN nào cần khởi kiện và cung cấp đầy đủ hồ sơ khởi kiện cho tổ chức công đoàn để chuyển lên tòa án.
BHXH Việt Nam yêu cầu, đến 31/12/2016, mỗi tỉnh, thành phố phối hợp với công đoàn tỉnh thực hiện nộp đơn khởi kiện ra tòa án ít nhất từ 10 - 50 DN có thời gian nợ trên 6 tháng.
Hoàn thành trả sổ BHXH vào 2018
Về vấn đề chốt sổ BHXH đối với các DN nợ đọng đã phá sản, ông Nguyễn Trí Đại cho biết, hiện nay có trên 1.000 các DN phá sản vẫn nợ đọng BHXH. Đối với người lao động tại các DN này, BHXH Việt Nam đã có hướng dẫn là đối với các DN đã phá sản mà chủ DN bỏ trốn, mất tích, sẽ thực hiện chốt sổ cho người lao động đến thời điểm mà DN đóng cho người lao động. Còn thời gian lúc DN nợ đến thời điểm phá sản, BHXH Việt Nam đang tiếp tục cùng Bộ Lao động- Thương binh- Xã hội xin ý kiến Chính phủ ban hành nghị định xử lý nợ đọng BHXH đối với các đơn vị phá sản. Trong thời gian tới, khi có nghị định này, các quyền lợi của người lao động sẽ được đảm bảo đầy đủ.
Liên quan đến vấn đề trả sổ BHXH cho người lao động, ông Chu Minh Tộ, Trưởng Ban Sổ thẻ- BHXH Việt Nam cho biết, hiện tại, BHXH Việt Nam đang làm các thủ tục cần thiết và các văn bản hướng dẫn về quy trình xử lý và kế hoạch bàn giao sổ BHXH cho người lao động.
Theo luật định thì bắt đầu từ 2016, sổ BHXH sẽ được bàn giao cho người lao động giữ và quản lý. Tuy nhiên, việc trả sổ cần thời gian để thực hiện, không thể làm ồ ạt một lúc có thể bàn giao hết cho người lao động với số lượng hơn 13 triệu sổ hiện nay.
Quan điểm của BHXH Việt Nam là làm đúng, đủ, chính xác, kịp thời cho người lao động trên sổ, có điều chỉnh gì thì sẽ thực hiện điều chỉnh luôn. Khi sổ đã đến tay người lao động thì người lao động sẽ giữ toàn bộ chứng từ gốc, BHXH Việt Nam sẽ giữ chứng từ điện tử trên hệ thống phần mềm quản lý của BHXH.
Ông Chu Minh Tộ cho biết, BHXH Việt Nam chia làm 2 giai đoạn chuyển giao sổ BHXH cho người lao động. Trước mắt, tất cả những sổ nào đã hoàn chỉnh về thủ tục pháp lý, thông tin đã đầy đủ, chính xác thì sẽ trả luôn cho người lao động. Còn những sổ nào chưa đầy đủ thông tin, cần bổ sung về nhân thân, về thời gian đóng BHXH thì sẽ phối hợp để điều chỉnh xong rồi sẽ bàn giao. Theo kế hoạch, BHXH Việt Nam sẽ kết thúc bàn giao sổ BHXH cho người lao động vào cuối 2018./.
Mai Lâm
