Quy định hỗ trợ tiền khi hộ gia đình, cá nhân thanh toán nợ tiền sử dụng trước hạn dự kiến sẽ được bãi bỏ. Ảnh: T.Thắng.

Theo Bộ Tài chính, qua một thời gian thực hiện, theo phản ánh của một số địa phương và Kiểm toán Nhà nước, việc quy định điều kiện để được ghi nợ tiền sử dụng đất là “có khó khăn về tài chính” còn có cách hiểu khác nhau; đồng thời, quy định hỗ trợ thanh toán nợ trước hạn cũng phát sinh vướng mắc là trường hợp hộ gia đình, cá nhân nộp tiền sử dụng đất ngay một lần thì phải nộp 100% tiền sử dụng đất nhưng trường hợp xin ghi nợ 5 năm (có khó khăn về tài chính, có nguyện vọng được ghi nợ) và sau đó thanh toán nợ ngay hoặc trả trước hạn ghi nợ thì được hỗ trợ giảm trừ 2% trên số tiền trả nợ trước hạn nên xảy ra tình trạng lợi dụng trong thực tế.

Do đó cần thiết phải ban hành nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 45/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 quy định về thu tiền sử dụng đất là cần thiết.

Về hỗ trợ trong trường hợp trả nợ trước hạn, theo quy định tại Nghị định số 45/2014/NĐ-CP thì trường hợp hộ gia đình, cá nhân thanh toán nợ trước hạn thì được hỗ trợ giảm trừ vào tiền sử dụng đất phải nộp theo mức hỗ trợ là 2%/năm của thời hạn trả nợ trước hạn và tính trên số tiền sử dụng đất trả nợ trước hạn.

Tuy nhiên theo ý kiến của Kiểm toán Nhà nước và các địa phương thì hầu hết các trường hợp thực sự có khó khăn về tài chính rất khó khăn trong việc trả nợ trước hạn, quy định này có phát sinh trường hợp người không có khó khăn về tài chính lợi dụng để thực hiện ghi nợ và sau một thời gian ngắn thì trả nợ để được hưởng hỗ trợ. Vì vậy để đảm bảo mục tiêu ghi nợ cho đúng đối tượng, tại dự thảo đã bỏ quy định này.

Về thời hạn ghi nợ và giá đất tại thời điểm trả nợ, theo quy định tại Khoản 1 Điều 16 Nghị định số 45/2014/NĐ-CP, người sử dụng đất được trả nợ dần trong thời hạn tối đa là 5 năm. Sau 5 năm kể từ ngày ghi nợ mà chưa trả hết nợ tiền sử dụng đất thì người sử dụng đất phải nộp tiền sử dụng đất còn lại theo giá đất tại thời điểm trả nợ. Tuy nhiên theo báo cáo của các địa phương thì cần phải quy định lại về thời điểm ghi nợ để đảm bảo công bằng giữa hộ nộp đơn xin ghi nợ tại thời điểm nộp hồ sơ và nộp đơn xin ghi nợ tại thời điểm cơ quan thuế đã ban hành thông báo. Vì vậy, tiếp thu ý kiến của các địa phương, dự thảo nghị định quy định như sau:

“Hộ gia đình, cá nhân quy định tại Khoản 1 Điều này được trả nợ dần trong thời hạn năm (5) năm kể từ ngày có quyết định giao đất tái định cư của cơ quan nhà nước có thẩm quyền; sau năm (5) năm kể từ ngày quyết định giao đất, chuyển mục đích sử dụng đất, công nhận quyền sử dụng đất cơ quan nhà nước có thẩm quyền mà chưa trả hết nợ tiền sử dụng đất thì người sử dụng đất phải nộp tiền phạt chậm nộp đối với số tiền còn lại chưa nộp tính theo giá đất tại thời điểm có quyết định giao đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật từng thời kỳ tính từ thời điểm hết thời hạn (5) năm được ghi nợ”./.

Minh Anh