Vốn đầu tư được tập trung hơn cho các công trình dự án quan trọng, cấp thiết. Ảnh minh họa

Đầu tư kết cấu hạ tầng đã tăng đáng kể về tỷ trọng. "Trách nhiệm của chủ tịch UBND cấp tỉnh, của chủ đầu tư, nhà thầu và tư vấn giám sát trong việc bảo đảm chất lượng và tiến độ công trình được đề cao. Tình trạng dàn trải trong kế hoạch đầu tư của các bộ, địa phương đã từng bước được thu hẹp" - bà Nguyễn Thị Hải Bình- Trưởng ban Kinh tế vĩ mô và Dự báo, Viện Chiến lược và chính sách tài chính, Bộ Tài chính cho biết trong cuộc trao đổi mới đây với phóng viên TBTCVN.

Tỷ trọng đầu tư của khu vực nhà nước đang giảm dần phù hợp với chủ trương, định hướng của Đảng và Nhà nước về khuyến khích sự tham gia của khu vực ngoài nhà nước. Gắn với đó là hiệu quả đầu tư công đang từng bước được cải thiện...   Bà Nguyễn Thị Hải Bình

Theo bà Bình, Bộ Tài chính đã thực hiện rất quyết liệt, trong đó tập trung vào việc hoàn thiện thể chế và tổ chức thực hiện tốt các cơ chế, chính sách được ban hành để nâng cao hiệu quả công tác quản lý vốn đầu tư công, khuyến khích đa dạng hóa nguồn lực cho đầu tư phát triển.

Cụ thể, Bộ Tài chính đã chủ động phối hợp với các bộ, ngành liên quan tham gia xây dựng và trình Chính phủ, trình Quốc hội ban hành: Luật NSNN, Luật Đầu tư công, Luật Xây dựng, Luật Đấu thầu; các quy định về nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ vốn đầu tư phát triển; quản lý đầu tư và xử lý nợ đọng xây dựng cơ bản; khuyến khích đầu tư theo hình thức đối tác công tư (PPP);...

Bên cạnh đó, Bộ Tài chính đã đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực thuế, hải quan nhằm tạo điều kiện thu hút nguồn vốn từ các thành phần kinh tế trong và ngoài nước để bổ sung nguồn vốn của nhà nước đầu tư xây dựng hệ thống cơ sở hạ tầng nói riêng và đầu tư phát triển kinh tế - xã hội nói chung.

Nhờ đó, cơ chế phân bổ vốn đầu tư từng bước được thực hiện theo kế hoạch trung hạn, tạo điều kiện cho các bộ, ngành, địa phương chủ động trong việc bố trí nguồn lực theo thứ tự ưu tiên phù hợp với tình hình thực tế.

Ý thức, trách nhiệm và kỷ cương trong quản lý đầu tư công đang dần được cải thiện. Việc xử lý nợ đọng xây dựng cơ bản phát sinh từ giai đoạn trước đạt được các kết quả tích cực bước đầu.

Tình trạng dàn trải trong kế hoạch đầu tư của các bộ, địa phương đã từng bước được thu hẹp. Số lượng dự án bị chậm tiến độ do không bố trí đủ vốn, số dự án phải điều chỉnh vốn đã giảm qua các năm.

Tỷ trọng đầu tư của khu vực nhà nước đang giảm dần phù hợp với chủ trương, định hướng của Đảng và Nhà nước về khuyến khích sự tham gia của khu vực ngoài nhà nước. Gắn với đó là hiệu quả đầu tư công đang từng bước được cải thiện...

Bên cạnh những kết quả đã đạt được, bà Nguyễn Thị Hải Bình cũng cho biết, tái cơ cấu đầu tư, trọng tâm là đầu tư công trong thời gian qua vẫn còn một số hạn chế, khó khăn như: Việc phân bổ vốn đầu tư còn dàn trải. Việc bố trí vốn tại một số bộ, ngành, địa phương chưa ưu tiên cho các dự án quan trọng, cấp bách, nợ đọng chưa được giải quyết triệt để. Đầu tư công chưa thật sự phát huy vai trò đột phá, tạo dựng môi trường để thu hút đầu tư của các thành phần kinh tế khác...

Trong thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ chủ động phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư và các bộ, ngành, địa phương để đẩy mạnh thực hiện các giải pháp về tái cơ cấu đầu tư, trọng tâm là đầu tư công, trong đó tập trung vào các nội dung:

Chuyển phương thức quản lý đầu tư công theo kế hoạch hằng năm sang kế hoạch đầu tư công trung hạn 5 năm; Tăng cường kỷ luật, kỷ cương, minh bạch và trách nhiệm các cấp, các cá nhân trong quá trình sử dụng vốn; Điều chỉnh cơ cấu chi ngân sách nhà nước theo hướng tập trung cho các công trình có hiệu quả; Tăng cường các biện pháp xử lý nợ đọng xây dựng cơ bản và thu hồi các khoản vốn ứng trước ….

Đồng thời, nâng cao vai trò định hướng của nguồn lực tài chính nhà nước trong phát triển kinh tế - xã hội gắn với thúc đẩy mạnh mẽ kêu gọi hợp tác theo hình thức PPP (hợp tác công- tư), thu hút sự tham gia đầu tư của khu vực tư nhân và các hình thức đầu tư không sử dụng vốn NSNN để tăng nguồn lực đầu tư toàn xã hội; đảm bảo việc phân bổ nguồn lực được định hướng vào các mục tiêu kinh tế - xã hội./.

Hồng Sâm