PV: Thưa bà, Chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030 vừa được Chính phủ phê duyệt. Theo bà, nội dung quan trọng nhất trong chiến lược này là gì?

Bà Nguyễn Thị Cúc: Thủ tướng Chính phủ đã có quyết định phê duyệt Chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030, trong đó đưa ra các nội dung rất cụ thể về cải cách hệ thống chính sách, thể chế thuế. Có một nội dung rất quan trọng, đó là công tác quản lý thuế. Chiến lược cũng hướng đến mô hình quản lý thuế phục vụ chính phủ điện tử, đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp để phù hợp với xu hướng của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0. Để làm được điều này, đòi hỏi đội ngũ thực hiện chính sách thuế phải đổi mới để đáp ứng được yêu cầu của chiến lược cải cách hệ thống thuế.

Bà Nguyễn Thị Cúc

Có thể nói, khi có một hệ thống chính sách thuế tốt, muốn triển khai thành công thì con người rất là quan trọng. Nếu chúng ta có phương pháp quản lý thuế hiện đại, nhưng con người không đáp ứng yêu cầu về năng lực quản lý, tinh thông về nghiệp vụ, chuẩn mực về đạo đức nghề nghiệp… thì không thể nào xây dựng, cũng như thực hiện thành công chiến lược cải cách hệ thống thuế. Bởi vậy, mục tiêu xây dựng ngành Thuế Việt Nam phải hiện đại, tinh gọn, đảm bảo, hiệu lực, hiệu quả được thể hiện ở năng lực cán bộ quản lý, từ chuyên môn nghiệp vụ, đến ứng dụng công nghệ thông tin.

Nguồn: Tổng cục Thuế Đồ họa: Hồng Vân

PV: Như bà vừa nói, ngoài hệ thống chính sách, con người là một trong những yếu tố rất quan trọng, quyết định để thực hiện thành công chiến lược cải cách hệ thống thuế. Bà có cho rằng, trong khi nhân lực có hạn với số lượng doanh nghiệp lớn như hiện nay, ngành Thuế rất cần sự chung tay phối hợp của các bộ, ngành liên quan để nâng cao hiệu quả công tác quản lý thuế, thưa bà?

Bà Nguyễn Thị Cúc: Đúng như vậy, để quản lý thuế hiệu quả, ngoài việc hoàn thiện về chính sách pháp luật, quy trình, nâng cao năng lực của công chức thuế, cơ quan thuế phải phối kết hợp với các đơn vị, tổ chức liên quan như: các bộ, ngành để kết nối dữ liệu; phối hợp với các đại lý thuế để hỗ trợ doanh nghiệp, người nộp thuế. Vì hiện nay ngành Thuế có hơn 4 vạn cán bộ, công chức thuế, nhưng số lượng doanh nghiệp trên 800 nghìn đơn vị, hàng triệu hộ kinh doanh, hàng chục triệu người nộp thuế thu nhập cá nhân, nếu không có sự hỗ trợ, phối hợp của các đơn vị thì việc quản lý sẽ rất vất vả.

PV: Một trong những nội dung được nhiều người quan tâm trong chiến lược cải cách, đó là ngành Thuế sẽ nghiên cứu tăng mức điều tiết đối với đất và bổ sung thu thuế đối với nhà nhằm khuyến khích sử dụng nhà, đất có hiệu quả, góp phần hạn chế đầu cơ. Ý kiến của bà về nội dung này ra sao?

Bà Nguyễn Thị Cúc: Hiện nay vấn đề quản lý thuế đối với nhà, đất, cũng như hoạt động kinh doanh bất động sản là vấn đề đang được rất nhiều người quan tâm. Đặc biệt, vừa qua Chính phủ đã thông qua Chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030, trong đó giao Bộ Tài chính đưa ra mức điều tiết đối với hoạt động kinh doanh bất động sản để đảm bảo tăng nguồn thu cho ngân sách nhà nước và đảm bảo nhà ở cho người dân. Đây là nhiệm vụ rất khó khăn.

Hiện nay, chính sách về thuế về nhà đất là chính sách rất phức tạp, có đến 7 - 8 loại thuế liên quan đến hoạt động này. Mỗi loại thuế lại đang nằm ở một văn bản khác khau, cần phải thống nhất và phải có sự điều tiết cho phù hợp. Có trường hợp các tổ chức, cá nhân được hưởng lợi từ chênh lệch địa tô, ví dụ, khi đang ở nhà trong ngõ, nhưng khi Nhà nước quy hoạch mở đường, xây dựng công trình phục vụ cho sự phát triển kinh tế - xã hội như khu công nghiệp, sân bay... khiến giá đất tăng lên, giá trị tăng thêm này lại đang vào tay của tổ chức, cá nhân có quyền sở hữu, chứ Nhà nước không được hưởng lợi. Do đó, phải điều tiết lại mức thuế cho phù hợp. Nhiều nước hiện nay khoản chênh lệch địa tô này Nhà nước thu lại một phần, nhưng ở nước ta hiện nay chưa có chính sách này.

Từ thực tế đó, chúng ta cần đưa ra chính sách điều tiết với bất động sản cho phù hợp. Nhưng việc điều tiết này với đối tượng nào, thì cần phải được tính toán kỹ lưỡng.

PV: Xin cảm ơn bà!