Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân lấy ý kiến của thành viên UBTVQH tại phiên họp.
Điều chỉnh thuế để bảo vệ tài nguyên trong nước
Tại tờ trình, Chính phủ đề nghị điều chỉnh thuế suất đối với đa số các loại khoáng sản, tài nguyên. Theo đó, tăng thuế đối với một số loại khoáng sản kim loại, phi kim loại, nhóm nước tự nhiên. Đồng thời giảm thuế đối với nhóm sản phẩm từ rừng tự nhiên.
Giải trình về việc tăng thuế, Chính phủ cho biết nhóm khoáng sản kim loại, phi kim loại là loại tài nguyên không tái tạo, có giá trị kinh tế lớn. Tuy nhiên, việc khai thác một số khoáng sản vẫn chưa hiệu quả, gây lãng phí. Đa số các khoáng sản kim loại chưa được chế biến sâu. Một số loại khoáng sản phi kim loại cần phải hạn chế khai thác để đảm bảo sản xuất trong nước hoặc sử dụng các sản phẩm thay thế. Với nhóm nước thiên nhiên, nhu cầu sử dụng nước ngày càng gia tăng, trong khi việc khai thác và sử dụng nguồn tài nguyên nước còn lãng phí, hiệu quả thấp, thiếu bền vững gây suy giảm nguồn tài nguyên nước.
Để góp phần bảo vệ, khai thác tài nguyên hợp lý, đảm bảo nguồn tài nguyên phục vụ nhu cầu trong nước thời gian tới, cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó việc điều chỉnh mức thuế suất thuế tài nguyên là một giải pháp cần thiết, có tính khả thi. Điều này cũng phù hợp với chủ trương, quan điểm chỉ đạo của Đảng, Quốc hội và Chính phủ về định hướng chiến lược khoáng sản và công nghiệp khai khoáng; về quản lý, khai thác khoáng sản gắn với bảo vệ môi trường.
Đối với các sản phẩm của rừng tự nhiên, việc giảm thuế là để phù hợp với tiến trình đổi mới cơ chế quản lý, bảo vệ, khai thác và phát triển rừng theo Nghị quyết số 30 của Bộ Chính trị, trong đó đưa ra giải pháp:“Nghiên cứu giảm thuế suất thuế tài nguyên đối với gỗ khai thác rừng tự nhiên”.
Ngoài ra, hiện nay Việt Nam đã và đang thực hiện 10 Hiệp định thương mại quốc tế, chuẩn bị thực hiện Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU, Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP)…. Một trong những yêu cầu khi thực hiện các Hiệp định thương mại quốc tế và tham gia các thị trường thương mại quốc tế là phải cắt, giảm thuế xuất nhập khẩu. Theo kinh nghiệm quốc tế, các nước đã sử dụng chính sách thuế nội địa, trong đó có chính sách thuế tài nguyên để thay thế cho thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu phải cắt giảm theo các cam kết quốc tế. Do đó, việc sử dụng các chính sách thuế nội địa, trong đó có thuế tài nguyên để đảm bảo nguồn thu NSNN là một trong những công cụ tài chính hiệu quả và khả thi.
Cân nhắc việc giảm thuế với sản phẩm từ rừng tự nhiên
Theo ước tính của Chính phủ, với việc điều chỉnh mức thuế suất thuế tài nguyên lần này, với sản lượng, giá tính thuế như năm 2014, số thu thuế tài nguyên tăng khoảng 3.177,8 tỷ đồng so với số thu năm 2014.
Thảo luận tại phiên họp, đa số các thành viên UBTVQH đồng tình với sự cần thiết phải điều chỉnh Nghị quyết, tăng thuế suất với nhiều nhóm tài nguyên như khoáng sản kim loại, phi kim loại, nước tự nhiên….
Chủ tịch Hội đồng dân tộc Ksor Phước cho rằng tình hình kinh tế xã hội thời gian qua đã có nhiều bước ngoặt quan trọng như việc hội nhập ngày càng sâu, do đó các chính sách cũng phải được điều chỉnh kịp thời. Về việc tăng thuế một số tài nguyên khác, đặc biệt là tài nguyên nước, ông Ksor Phước cho rằng đây là cần thiết để bảo vệ nguồn tài nguyên của đất nước.
Tuy nhiên, các thành viên chưa thống nhất về việc giảm thuế với các sản phẩm từ rừng tự nhiên. Nhiều ý kiến lo ngại việc giảm thuế suất nhiều nhóm sản phẩm cùng lúc có thể khuyến khích khai thác rừng tự nhiên. Trong khi hầu hết rừng tự nhiên đã đóng cửa khai thác, việc giảm thuế có thể tạo hiệu ứng nên cần cân nhắc kỹ.
Trong khi đó, ủng hộ quan điểm giảm thuế, Chủ nhiệm Uỷ ban các vấn đề xã hội Trương Thị Mai cho rằng để bảo vệ, phát triển rừng cần thực hiện nghiêm quản lý Nhà nước đồng thời có chính sách thuế theo đúng định hướng. Việc giảm thuế sẽ khuyến khích người quản lý rừng phát triển rừng để tăng nguồn thu, đồng thời hỗ trợ cho người dân sinh sống gần rừng tự nhiên.
Kết thúc nội dung này, các thành viên UBTVQH đã biểu quyết nhất trí với phương án tăng thuế với các khoáng sản kim loại, phi kim loại và thiên nhiên như tờ trình của Chính phủ. Giữ nguyên thuế với sản phẩm từ rừng tự nhiên thuộc các nhóm 1,2,3, nghiên cứu giảm thuế với sản phẩm từ nhóm 4 trở đi. Thời gian áp dụng dự kiến từ 1/7/2016./.
| Theo tờ trình, thuế suất với một số khoáng sản được điều chỉnh như sau (lộ trình áp dụng khác nhau): Măng gan tăng từ 11% lên 14%; chì, kẽm tăng từ 10% lên 15%; Khoáng sản kim loại khác tăng từ 10% lên 15%; sắt tăng từ 12% lên 14%; Ti-tan tăng từ 16% lên 18% ; Vàng tăng từ 15% lên 17%; Đồng tăng từ 13% lên 15%; Bạch kim, bạc, thiếc tăng từ 10% lên 12%... Cát tăng từ 11% lên mức trần 15%; cát làm thủy tinh tăng từ 13% lên mức trần 15%; Gờ-ra-nít tăng từ 10% lên 15%; Các khoáng sản không kim loại còn lại, trừ đá hoa trắng, than tăng thêm 3%. Riêng kim cương, ru-bi, sa-phia: tăng từ 22% lên 27%. Đá hoa trắng tăng từ 9% lên mức trần 15%; Than tăng từ 7% lên 10% đối với than an-tra-xít hầm lò và than khác; tăng từ 9% lên 12% đối với than an-tra-xít lộ thiên, than nâu, than mỡ (mức trần theo Luật đối với than là 20%). Nước khoáng thiên nhiên, nước nóng thiên nhiên, nước thiên nhiên tinh lọc đóng chai, đóng hộp tăng từ mức sàn 8% lên mức trần 10%. Nước thiên nhiên dùng cho thủy điện tăng từ 4% lên 5%. Nước thiên nhiên dùng cho sản xuất kinh doanh, đối với nước dưới đất, tăng từ 3% lên 5% đối với nước dùng cho sản xuất nước sạch, tăng từ 5% lên mức trần 8% đối với nước dùng cho mục đích khác. Nhóm hải sản tự nhiên, nhóm yến sào thiên nhiên, nhóm dầu thô và khí thiên nhiên, khí than giữ nguyên như hiện hành. |
H.Y
