Từ đầu năm tới nay, tỷ lệ trúng thầu của các kỳ hạn từ 15 năm trở lên đã chiếm tới 45,8%.

Tăng trưởng chủ yếu từ cho vay ngắn hạn

Theo thông tin từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN), tăng trưởng tín dụng của hệ thống ngân hàng tính tới ngày 25/5/2017 đã đạt 6,53%, cao hơn 1,53% so với cùng kỳ năm ngoái (5%). Đây là mức tăng cao nhất trong vòng 8 năm trở lại đây và điều này đưa đến kỳ vọng cho nhà đầu tư vào một mức tăng trưởng GDP cao hơn khi tín dụng tăng tích cực. Số liệu về tăng trưởng tín dụng này một phần nào đó vượt qua kỳ vọng của nhiều người.

Tuy nhiên, bình luận về điều này, Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) cho rằng, vẫn còn nhiều điểm đáng quan ngại đối với tình hình tín dụng trong nửa đầu năm nay. Theo công ty này, do thiếu dữ liệu chi tiết về tăng trưởng tín dụng theo ngành và lĩnh vực, nên không thể đưa ra kết luận rõ ràng về xu hướng của tăng trưởng tín dụng thời gian qua; tăng trưởng tín dụng trong 5 tháng đầu năm không bền vững. Mức tăng trưởng tín dụng cao chưa thể nhìn một cách trực diện rằng sẽ giúp hỗ trợ tăng trưởng kinh tế trong ngắn hạn và nhà đầu tư cần chú ý một số điểm.

VDSC lấy thị trường TP. Hồ Chí Minh làm ví dụ, đó là sự cải thiện tích cực trong vòng 5 tháng đầu năm về tăng trưởng tín dụng chủ yếu đến từ cho vay ngắn hạn. Tính đến hết tháng 5/2017, tổng mức dư nợ tín dụng của TP. Hồ Chí Minh tăng 8,3% so với cuối năm 2016. Số liệu thống kê cho thấy, kỳ hạn ngắn đang có mức tăng trưởng tốt với 12,99% so với cùng kỳ, trong khi con số này chỉ là 4,72% cho tín dụng trung và dài hạn. Theo quan điểm của công ty này, nền kinh tế hoạt động cần cả tín dụng ngắn và dài hạn, tuy nhiên, tín dụng dài hạn mới là động lực chính tạo ra giá trị tăng trưởng trong tương lai.

Hệ thống ngân hàng thừa thanh khoản trở lại

Các chuyên gia đến từ VDSC cho biết thêm, trong tháng 5, NHNN đã bơm 21.459 tỷ đồng vào hệ thống qua kênh OMO trong khi các khoản đáo hạn đạt tới 51.145 tỷ đồng. Như vậy, NHNN đã rút ròng ra khỏi thị trường hơn 29.000 tỷ đồng trong tháng vừa qua. So sánh với tháng 4/2017, nghiệp vụ thị trường mở đã có phần kém sôi động hơn. Bên cạnh đó, việc rút ròng liên tục cho thấy sự cải thiện của thanh khoản trong hệ thống.

Diễn biến trên song hành với hai vấn đề trên là sự sụt giảm mạnh của lãi suất liên ngân hàng. Cụ thể, lãi suất cho những kì hạn ngắn (qua đêm, 1 tuần và 2 tuần) duy trì đà giảm từ đầu tháng 5. Lãi suất qua đêm, 1 tuần và 2 tuần giảm lần lượt từ 2,58%, 2,41% và 1,89% xuống còn 1,8%/năm, 2,3%/năm và 2,88%/năm.

Cùng với tỷ lệ trúng thầu cao trên thị trường trái phiếu sơ cấp, công ty này nhận thấy, đây là những tín hiệu sớm đối với sự chững lại trong tăng trưởng tín dụng của các tháng tiếp theo.

Cùng với đó, VDSC cho rằng, chính sách điều hành thể hiện quyết tâm mạnh mẽ hỗ trợ các ngành lĩnh vực có tiềm năng tăng trưởng chưa rõ ràng. Theo đó, vào đầu tháng 4/2017, NHNN ban hành hướng dẫn chi tiết cho việc vay gói lãi suất thấp 100.000 tỷ đồng đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao. Hiện tại đang có một làn sóng mạnh mẽ đầu tư vào các lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao. Mặc dù vậy, bên cạnh việc hưởng lợi từ nguồn vốn có chi phí thấp và những chính sách ưu đãi, VDSC nhận định rằng, những quy định về quy trình cho vay cũng như sự hiệu quả của sản phẩm nông nghiệp công nghệ cao đang đặt ra những nghi vấn nhất định.

“Một minh chứng là trong cuộc khủng hoảng về giá thịt lợn gần đây, NHNN đã chỉ đạo gia hạn các khoản vay cũng như cung cấp lãi suất thấp cho nông dân và doanh nghiệp tham gia kinh doanh thịt lợn. Với việc thiếu tầm nhìn dài hạn, chúng tôi quan ngại rằng sự tăng trưởng trong ngắn hạn có thể đem lại những hệ quả không mấy tích cực cho hệ thống ngân hàng trong dài hạn”, công ty này cho hay.

Chu Thái