Ảnh minh họa.

Do vậy, để hoàn thành kế hoạch phát hành TPCP năm 2015, việc tăng cường phối hợp giữa chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa là rất cần thiết.

Đây là một đánh giá của Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia (UBGSTCQG) trong báo cáo về tình hình kinh tế 6 tháng đầu năm 2015.

Tăng trưởng cả năm có thể đạt 6,5%

Đánh giá chung, UBGSTCQG cho rằng, kinh tế đang trên đà phục hồi, quý sau cao hơn quý trước. Với đà phục hồi này, dự báo tăng trưởng GDP 9 tháng đầu năm 2015 ở mức 6,3% và cả năm có khả năng ở mức 6,5%. Tình hình sản xuất kinh doanh cải thiện đã giúp duy trì thu nội địa cho NSNN. Cùng với đó, lạm phát ở mức thấp và ổn định, cả lạm phát và lạm phát cơ bản hầu như giữ nguyên trong 4 tháng gần đây. Báo cáo dự đoán lạm phát cơ bản khoảng 3% và lạm phát (tổng thể) sẽ thấp hơn 3% trong năm 2015.

Việc tăng trưởng phục hồi đã khuyến khích tiêu dùng và đầu tư tư nhân. Đầu tư toàn xã hội tăng. 5 tháng đầu năm, vốn đầu tư từ NSNN tăng 5,4% so với cùng kỳ (cùng kỳ năm 2014 giảm 0,1%), vốn FDI giải ngân tăng 7,6% so với cùng kỳ.

Đáng chú ý, hộ gia đình có xu hướng đầu tư vào sản xuất trở lại kể từ quý I/2015. Theo khảo sát vào quý I của UBGSTCQG, 31% số người được hỏi đang có dự định đầu tư vào sản xuất và cung cấp dịch vụ, tăng 10 điểm % so với cùng kỳ và ở mức tương đương với quý III/2014. Cũng theo cuộc khảo sát này, 51% số người được khảo sát cho biết có tiền gửi tại các tổ chức tín dụng, tỷ lệ này giảm khoảng 11% so với khảo sát trước đó vào quý III/2014 (63%) và ở mức thấp nhất kể từ năm 2012.

Niềm tin tiêu dùng, kinh doanh và đầu tư được củng cố thể hiện ở đăng ký thành lập DN tăng cả số lượng và giá trị vốn đăng ký so với cùng kỳ 2014. Tính chung 6 tháng đầu năm, DN thành lập mới tăng gần 22% về số DN và trên 20% về số vốn đăng ký so với cùng kỳ năm 2014. Đồng thời, số DN gặp khó khăn phải tạm ngừng hoạt động trong 6 tháng đầu năm giảm 5,8% so với cùng kỳ năm 2014.

Nhà đầu tư trên thị trường cổ phiếu cũng lạc quan hơn khi giá trị giao dịch bình quân phiên trong tháng 6 tăng gấp rưỡi so với giai đoạn đầu năm. Dòng tiền trong nước quay lại do các nguyên nhân như kết quả kinh doanh của nhiều công ty niêm yết cải thiện, công bố dự thảo về rút ngắn thời gian thanh toán xuống T+2 và cho phép giao dịch mua bán trong ngày, hiệu ứng tăng giá lan tỏa từ cổ phiếu ngân hàng sang các ngành chứng khoán, bất động sản, dầu khí…

Những nguyên nhân chủ yếu của việc suy giảm phát hành trái phiếu được nêu ra là việc chỉ phát hành trái phiếu kỳ hạn 5 năm trở lên làm cho nhà đầu tư khó dự đoán biến động lãi suất và thu xếp nguồn vốn cho kỳ hạn đầu tư dài hơn trước trong bối cảnh lạm phát thấp nhất trong 10 năm gần đây; khu vực ngân hàng cũng giảm cầu trái phiếu KBNN do tăng trưởng tín dụng tốt hơn, kỳ hạn trái phiếu dài kém hấp dẫn do các ngân hàng phải cân đối thanh khoản...

Nhập siêu sẽ gây khó khăn cho tỷ giá

Tuy nhiên UBGSTCQG cũng nhấn mạnh về những thách thức trong thời gian còn lại của năm. Trong đó, đáng quan tâm là vấn đề nhập siêu. Tính chung 6 tháng đầu năm 2015, nhập siêu ước tính 3,75 tỷ USD, tương đương 4,8% kim ngạch xuất khẩu; trong đó, khu vực FDI xuất siêu 6,07 tỷ USD, khu vực DN trong nước nhập siêu 9,83 tỷ USD. Theo số liệu thống kê, nhập khẩu tăng chủ yếu do tăng nhập các mặt hàng phục vụ sản xuất. Điều này cho thấy nhập siêu tăng vừa do giá hàng hóa thế giới giảm vừa do cơ cấu kinh tế phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu máy móc thiết bị, nguyên vật liệu sản xuất.

Bên cạnh đó, nhập siêu cùng với xu hướng rút vốn khỏi các nền kinh tế đang phát triển sẽ đòi hỏi nỗ lực hơn để đạt mục tiêu ổn định tỷ giá từ nay đến cuối năm 2015 cũng như trong năm 2016. WB dự báo tỷ lệ vốn đầu tư (trực tiếp và gián tiếp)/GDP vào các nước đang phát triển sẽ giảm từ 5,4% năm 2014 xuống còn 5,1% và 5% tương ứng trong năm 2015 và 2016.

Báo cáo của UBGSTCQG cũng lưu ý việc phát hành TPCP gặp khó khăn. Những nguyên nhân chủ yếu của việc suy giảm phát hành trái phiếu được nêu ra là việc chỉ phát hành trái phiếu kỳ hạn 5 năm trở lên làm cho nhà đầu tư khó dự đoán biến động lãi suất và thu xếp nguồn vốn cho kỳ hạn đầu tư dài hơn trước trong bối cảnh lạm phát thấp nhất trong 10 năm gần đây; khu vực ngân hàng cũng giảm cầu trái phiếu KBNN do tăng trưởng tín dụng tốt hơn, kỳ hạn trái phiếu dài kém hấp dẫn do các ngân hàng phải cân đối thanh khoản…. Do đó, để hoàn thành kế hoạch phát hành TPCP năm 2015, việc tăng cường phối hợp giữa chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa là rất cần thiết./.

D.A