Ảnh hưởng của đáo hạn phái sinh?

Đà giảm liên tục đang đẩy nhà đầu tư đến giới hạn chịu đựng. Hôm nay lại là phiên đáo hạn phái sinh, thị trường này lại bị “lôi” vào cuộc, mổ xẻ nguyên nhân.

Thực ra ảnh hưởng của phiên đáo hạn chủ yếu liên quan đến chỉ số VN30-Index. Trong tổng điểm giảm 14,51 của VN-Index thì đợt ATC chỉ đóng góp 3,2 điểm. Nói cách khác, nếu đè thị trường cơ sở để đáo hạn phái sinh thì ảnh hưởng lên chỉ số chính không nhiều.

Diễn biến phiên giao dịch VN-Index

Mặt khác, phái sinh chỉ liên quan đến 30 cổ phiếu trong rổ VN30. Vậy còn hơn 300 cổ phiếu khác giảm giá hôm nay? Đó là xu hướng bán tháo vẫn đang diễn ra từ nhiều ngày nay, mà đáo hạn phái sinh vô tình trùng hợp.

HoSE đóng cửa hôm nay với 92 cổ phiếu giảm sàn, đều là các cổ phiếu đầu cơ nhỏ, với nhiều mã bất động sản. Những cổ phiếu này đã giảm sàn liên tục nhiều ngày. Những cổ như FLC, ROS, KBC, LGL, AGM, APH, DPR, HHS, LHG, MCG... đều là những cổ phiếu “có lái”. Hoạt động làm sạch thị trường đang khiến các đội lái rúng động và không liên quan gì đến phái sinh cả.

Hôm nay cổ phiếu blue-chips thực tế khá mạnh. VN30-Index duy trì sắc xanh trong phần lớn thời gian, trái ngược với tất cả các chỉ số khác đều đỏ. Đến cuối ngày mức giảm cũng nhẹ nhất, -0,6% so với tham chiếu trong khi VN-Index giảm 1,05%, midcap giảm 0,72% và smallcap giảm 2,58%.

Nhóm cổ phiếu tài chính bao gồm ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm thu hút được dòng tiền khá tốt và phần lớn là tăng. Gần như tất cả 10 mã nâng đỡ VN-Index tốt nhất hôm nay đều thuộc nhóm này, là BID tăng 1,45%, VND tăng 6,77%, TCB tăng 1,28%, BVH tăng 3,91%, MBB tăng 1,69%, CTG tăng 1,05%, VPB tăng 0,85%, VIB tăng 1,57%, SSI tăng 2,41%. Cổ phiếu còn lại là GEX tăng 4,69%.

Toàn sàn HoSE cũng vẫn còn 132 cổ phiếu tăng giá, dù chỉ bằng một phần ba số giảm giá nhưng cũng thể hiện dòng tiền vẫn đang lựa chọn cơ hội. Thực ra các mã giảm sâu nhất, bị bán tháo vẫn chỉ là hàng đầu cơ. Cổ phiếu cơ bản vẫn có lực đỡ nhất định, dù giá còn giảm.

Thị trường có tín hiệu dần cân bằng

Hôm nay là phiên giảm thứ 6 liên tiếp với cường độ lớn và tính chung nhịp giảm 10 phiên vừa qua, VN-Index đã mất tổng cộng gần 155 điểm, tức là trung bình mỗi ngày bốc hơi hơn 15 điểm.

Tuy vậy điều quan trọng không phải là chỉ số giảm bao nhiêu, mà là động lực nào khiến thị trường giảm. Hiện tại giao dịch giải phóng đòn bẩy vẫn là nhân tố chính. Điều này lý giải vì sao các cổ phiếu cơ bản tốt cũng bị bán tháo, cũng giảm giá rất mạnh. Cổ phiếu đầu cơ nhiều mã không được cầm cố, nhưng nhà đầu tư có thể lấy cổ phiếu blue-chips làm tài sản đảm bảo để vay tiền, rồi dùng tiền đó đi đầu cơ các mã nhỏ.

Việc truy quét các đội lái khiến nhóm cổ phiếu đầu cơ bị bán tháo và thường là mất thanh khoản. Do vậy giá giảm rất nhanh mà không bán được, tài sản đảm bảo sẽ bị xử lý để bù đắp. Nhà đầu tư nếu không hiểu quy định về vay margin sẽ không hiểu tại sao cổ phiếu tốt, kết quả kinh doanh đẹp lại vẫn giảm giá những ngày qua.

Vì thế điều đầu tiên để thị trường cân bằng trở lại là khối lượng giải chấp phải giảm xuống. Hôm nay trừ nhóm cổ phiếu đầu cơ giảm sàn tiếp, các cổ phiếu cơ bản đã giảm chậm lại, thậm chí các blue-chips còn quay đầu tăng. Nếu áp lực bán tài sản cầm cố là blue-chips kết thúc, ngay cả khi cổ phiếu đầu cơ giảm sàn cả tháng trời cũng sẽ không gây ảnh hưởng gì tới phần còn lại của thị trường.

Hiện VN-Index đã để mất ngưỡng 1400 điểm và rơi xuống 1.370,21 điểm. Đây là mức thấp nhất kể từ tháng 10/2021. Thế nhưng thanh khoản hiện vẫn đang duy trì tương đối tốt, từ đầu tuần tới nay trung bình vẫn khớp lệnh gần 24 ngàn tỷ đồng mỗi ngày ở HoSE và HNX. Hẳn phải có nhà đầu tư vẫn đang chăm chỉ bắt đáy, mới tạo được thanh khoản như vậy.