Đại diện Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và Tổ chức Lao động quốc tế tại lễ ra mắt dự án. Ảnh: ILO.

Ngày 9/11, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) và Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) tổ chức lễ ký kết và ra mắt dự án “Thúc đẩy xây dựng khung khổ quan hệ lao động mới đảm bảo tôn trọng Tuyên bố của ILO về các nguyên tắc và quyền cơ bản trong lao động” (dự án NIRF).

Khung khổ mới này sẽ giúp Việt Nam giải quyết những thách thức về quan hệ lao động, với điển hình là hàng loạt các cuộc đình công tự phát. Khung khổ cũng hỗ trợ Việt Nam thực hiện những cam kết về lao động trong các hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới, như FTA EU - Việt Nam và Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).

Dự án trị giá 4,3 triệu USD được hỗ trợ về tài chính bởi Bộ Lao động Hoa Kỳ và Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản dưới hình thức viện trợ không hoàn lại. Các đối tác thực hiện khác của dự án bao gồm Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.

Dự án đặt mục tiêu xây dựng nền tảng về pháp luật và thiết chế hiệu quả cho khung khổ quan hệ lao động mới ở Việt Nam, dựa trên Tuyên bố năm 1998 về các nguyên tắc và quyền cơ bản trong lao động của ILO phù hợp với bối cảnh quốc gia.

Thông qua dự án, Việt Nam sẽ có được hệ thống pháp luật lao động quốc gia và các công cụ pháp lý phù hợp với Tuyên bố 1998 của ILO, một hệ thống quản trị lao động hoàn thiện hơn cho khung khổ quan hệ lao động mới đó, một cơ quan thanh tra lao động hiệu quả hơn thực thi và thúc đẩy tuân thủ pháp luật lao động, chức năng đại diện người lao động và người sử dụng lao động được tăng cường.

“Các nguyên tắc này bao gồm đảm bảo quyền tự do lập hội và thúc đẩy thương lượng tập thể cho mọi người lao động và người sử dụng lao động, để họ có thể đàm phán các điều khoản và điều kiện lao động công bằng, cân bằng lợi ích giữa hai bên”, Giám đốc ILO Việt Nam Chang-Hee Lee cho biết.

Một nghiên cứu của ILO trong năm 2016 cũng cho thấy hiệp định thương mại có điều khoản về lao động giúp tăng trung bình giá trị thương mại thêm 28%, trong khi những hiệp định không có điều khoản về lao động chỉ giúp tăng trung bình 26%.

Theo Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Doãn Mậu Diệp, việc triển khai dự án NIRF sẽ đóng góp quan trọng giải quyết những tồn tại của hệ thống quan hệ lao động hiện nay, trên cơ sở đó góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa tại doanh nghiệp. Trong khi, những bất cập cần khắc phục hiện nay bao gồm: pháp luật lao động chưa phù hợp với tiêu chuẩn của ILO; quản lý nhà nước về quan hệ lao động còn nhiều hạn chế, từ phổ biến pháp luật đến thanh tra và giám sát thực thi.

Đồng thời, tổ chức công đoàn chưa nâng cao hiệu quả hoạt động, chưa đáp ứng được yêu cầu đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích của người lao động, trong khi tổ chức đại diện người sử dụng lao động gặp thách thức trong việc hiện đại hóa hoạt động để hỗ trợ thành viên tốt hơn.

Trong bối cảnh đó, dự án được kỳ vọng sẽ giúp Việt Nam sớm nội luật hóa các tiêu chuẩn lao động quốc tế phù hợp với trình độ phát triển kinh tế - xã hội để thực hiện tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế của đất nước./.

Mai Đan