Đại diện đối tác cung cấp quy trình kỹ thuật vận hành cho Vietlott phát biểu tại hội thảo. Ảnh ĐD

Thí điểm hai năm

Hệ thống kinh doanh xổ số tự chọn số điện toán được Công ty Xổ số điện toán Việt Nam (Vietlott) chính thức vận hành ngày 18/7/2016 với sản phẩm đầu tiên được cung cấp tại thị trường TP. Hồ Chí Minh.

Tính đến nay loại hình xổ số này đã được triển khai tại 12 tỉnh thành bao gồm: TP. Hồ Chí Minh, Hà Nội, Cần Thơ, Đà Nẵng, Hải Phòng, An Giang, Bà Rịa - Vũng Tàu, Đồng Nai, Bình Dương, Khánh Hòa, Đắk Lắk, Quảng Ninh.

Tuy nhiên, do là mô hình kinh doanh mới nên trong quyết định phê duyệt Đề án thành lập Công ty kinh doanh Xổ số tự chọn số điện toán Việt Nam (Quyết định số 1109/QĐ-TTg, ngày 11/7/2011) do Thủ tướng chính phủ ký ban hành đã quy định rõ: Hoạt động kinh doanh Xổ số điện toán được thực hiện thận trọng, từng bước và đảm bảo được yêu cầu phát triển đồng thời duy trì trật tự an toàn xã hội.

Quyết định này cũng yêu cầu Vietlott lựa chọn một số tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có đủ điều kiện về khả năng cơ sở hạ tầng kỹ thuật để triển khai thí điểm trong thời gian 2 năm, sau đó đánh giá, rút kinh nghiệm và xem xét mở rộng kinh doanh trên phạm vi cả nước.

Về phân phối, theo Thông tư số 136/2013/TT-BTC ngày 3/10/2013 của Bộ Tài chính hướng dẫn hoạt động kinh doanh xổ số tự chọn số điện toán, chỉ có 3 phương thức phân phối loại vé số này. Đó là bán trực tiếp cho khách hàng thông qua thiết bị đầu cuối, thông qua điện thoại cố định và điện thoại di động, thông qua mạng internet.

Trong 3 phương thức phân phối này, Vietlott mới chỉ được thực hiện phương thức bán trực tiếp cho khách hàng thông qua thiết bị đầu cuối và được phân phối thông qua hệ thống các đại lý bán vé số tự chọn số điện toán. Như vậy, các quy định pháp luật hiện tại chưa cho phép các cá nhân bán lẻ loại vé số này mà không thông qua hình thức đại lý.

Đại diện Bộ Tài chính khẳng định chưa thể xử phạt hành chính người mua hộ vé số Vietlott. Ảnh ĐD

Luật sư Nguyễn Văn Hậu, Chủ tịch Trung tâm trọng tài thương mại Luật gia Việt Nam nhìn nhận, đó là do hoạt động kinh doanh xổ số tự chọn số điện toán vẫn đang còn trong giai đoạn thí điểm nên việc hạn chế vùng miền và hạn chế bán lẻ là cần thiết, để từng bước đánh giá được hiệu quả và những bất cập của loại hình kinh doanh này, nhằm có phương án cho những giai đoạn tiếp theo.

Khó xử phạt người mua hộ

Tuy nhiên, trong thời gian vừa qua, vé số tự chọn đã thu hút lượng lớn người tiêu dùng nên đã xuất hiện tình trạng nhiều cá nhân mua lại số lượng lớn, sau đó tổ chức bán lại với giá chênh lệch hơn nhiều so với giá niêm yết.

Nói về vấn đề này tại buổi hội thảo "Minh bạch thị trường vé số" do Báo Thanh Niên tổ chức, ông Nguyễn Hoàng Dương, Phó Vụ trưởng Vụ Tài chính ngân hàng và các tổ chức tín dụng (Bộ Tài chính) cho biết, theo quy định thì Vietlott được phép kinh doanh, được phép phân phối thông qua các hình thức bán qua thiết bị đầu cuối, bán qua điện thoại và bán qua internet (chờ đánh giá sẽ cho áp dụng sau).

Nếu một cá nhân hay một tổ chức nào đó thiết lập đường dây để bán dạo xổ số, để kiếm lợi nhuận thì chắc chắn việc đó sẽ bị xử phạt theo quy định của pháp luật, bởi ảnh hưởng đến tính ổn định của thị trường vé số.

“Còn nếu ai đó có nhu cầu mua vé số Vietlott nhưng không muốn đi đến đại lý, vẫn có thể nhờ người khác đi mua hộ và trả tiền công cho người đó thì tôi nghĩ hành động này chưa cấu thành nên tội vi phạm và người đi mua hộ cũng khó bị xử phạt hành chính”, ông Dương khẳng định.

Luật sư Nguyễn Văn Hậu: Nên có quy định mở cho phép phân phối vé số Vietlott đến người bán lẻ. Ảnh ĐD.

Theo Luật sư Hậu, nên cho phép phân phối trực tiếp đến khách hàng trong trường hợp vé số điện toán được chọn số theo hình thức lựa chọn số ngẫu nhiên. Tuy nhiên, các đại lý vẫn phải đáp ứng các điều kiện cụ thể, như không được có quan hệ ruột thịt, thân thích với người quản lý của công ty; có địa điềm kinh doanh ổn định, cơ sở vật chất và thiết bị chuyên dụng phục vụ việc bán vé số…

“Đồng thời, đại lý cần phải có hệ thống thiết bị quản lý số liên khu vực để đối chiếu và kiểm soát lượng hàng bán cho người bán lẻ để đảm bảo sự minh bạch của hoạt động kinh doanh này”, Luật sư Hậu nêu kiến nghị./.

Đỗ Doãn